|
Getting your Trinity Audio player ready...
|
دولورس هوئرتا، از چهرههای برجستهٔ جنبش کارگری و حقوق مدنی آمریکا، زنی بود که زندگی خود را وقف دفاع از انسانهای زحمتکشی کرد که با دستهای پینه بستهٔ خود جهان را تغذیه میکنند، اما خود از دستمزد عادلانه، امنیت شغلی و بسیاری از حقوق اولیه محروماند. او باور داشت که هیچ انسانی نباید به دلیل تبار، زبان، جنسیت یا موقعیت اجتماعیاش مورد تبعیض قرار گیرد و هیچ کارگری نباید به خاطر مطالبهٔ حقوق خود تحقیر یا سرکوب شود.
امروز، ۲۸ اکتبر ۲۰۲۶، خانوادهٔ دولورس هوئرتا خبر درگذشت او را در ۹۶سالگی اعلام کردند. با رفتن او، یکی از چهرههای برجستهٔ تاریخ جنبش کارگری و حقوق مدنی آمریکا از میان ما رفت؛ اما میراث مبارزاتیاش همچنان بخشی ماندگار از تاریخ تلاش برای عدالت اجتماعی خواهد بود.
«آری، میتوانیم!»؛ شعاری برای ایستادگی، همبستگی و تغییر
دولورس هوئرتا Dolores Huerta، از چهرههای برجستهٔ جنبش کارگری و حقوق مدنی آمریکا، زنی بود که زندگی خود را وقف دفاع از انسانهای زحمتکشی کرد که با دستهای پینه بستهٔ خود جهان را تغذیه میکنند، اما خود از دستمزد عادلانه، امنیت شغلی و بسیاری از حقوق اولیه محروماند. او باور داشت که هیچ انسانی نباید به دلیل تبار، زبان، جنسیت یا موقعیت اجتماعیاش مورد تبعیض قرار گیرد و هیچ کارگری نباید به خاطر مطالبهٔ حقوق خود تحقیر یا سرکوب شود.
دولورس هوئرتا در ۱۰ آوریل ۱۹۳۰ در شهر داوسون، ایالت نیومکزیکوی آمریکا، به دنیا آمد. پس از جدایی والدینش،همراه مادر و برادرانش در کالیفرنیا بزرگ شد. مادرش، آلیسیا، زنی فعال در جامعه و آشنا با زندگی خانوادههای زحمتکش بود. همین محیط خانوادگی و اجتماعی، تأثیر عمیقی بر شکلگیری نگاه اجتماعی دولورس گذاشت. او پس از پایان تحصیلات، به حرفهٔ معلمی روی آورد و در جریان تدریس با کودکانی روبرو شد که بسیاری از آنان به خانوادههای کارگران کشاورزی تعلق داشتند. گرسنگی، فقر و محرومیت این کودکان وجدان او را به درد میآورد. بتدریج دریافت که آموزش بهتنهایی نمیتواند مشکلاتی را برطرف کند که ریشه در شرایط ناعادلانهٔ زندگی خانوادهها دارند.

از همینجا بود که تصمیم گرفت پا به میدان مبارزه بگذارد؛ نه برای آنکه تنها شاهد رنج مردم باشد، بلکه برای آنکه در کنار آنان بایستد و برای تغییر شرایط زندگیشان تلاش کند. هوئرتا به سازماندهی اجتماعی روی آورد و فعالیت خود را در راه بهبود شرایط اقتصادی مردم، ثبتنام رأیدهندگان و افزایش مشارکت سیاسی جوامع محروم گسترش داد. در سال ۱۹۶۰، انجمن کارگران کشاورزی را بنیان گذاشت و برای توسعهٔ خدمات اجتماعی و تقویت حضور سیاسی کارگران تلاش کرد.
در سال ۱۹۶۲، او به همراه سزار چاوز، انجمن ملی کارگران کشاورزی را تأسیس کرد؛ تشکلی که بعدها با سازمان کارگران کشاورزی، متشکل از کارگران فیلیپینی، پیوند خورد و در سال ۱۹۶۶ به شکلگیری اتحادیهٔ کارگران متحد مزارع آمریکا، معروف به UFW، انجامید. این اتحاد از اهمیت تاریخی برخوردار بود؛ زیرا کارگران مکزیکیتبار، فیلیپینی و دیگر زحمتکشان توانستند اختلافها را کنار بگذارند، در مبارزهای مشترک متحد شوند و برای دستیابی بهخواستههای مشترک خود به میدان بیایند.
هوئرتا تنها یک سخنران یا چهرهای نمادین نبود، بلکه در سازماندهی کارگران، مذاکره با کارفرمایان، برنامهریزی اعتصاب ها و جلب حمایت عمومی نقشی مستقیم و فعال داشت. او بهخوبی میدانست که تغییر شرایط کار، علاوه بر ارادهٔ جمعی، به تشکل یابی، مذاکره و پایداری نیاز دارد.

در سال ۱۹۶۵، کارگران مزارع انگور در دلانو کالیفرنیا، برای دستیابی به دستمزد بهتر و شرایط کاری عادلانهتر دست به اعتصاب زدند. این مبارزه با تلاش کارگران فیلیپینی آغاز شد و سپس انجمن ملی کارگران کشاورزی نیز به آن پیوست. دولورس هوئرتا در سازماندهی این جنبش و گسترش حمایت عمومی از کارگران نقشی مهم ایفا کرد. او مسئولیت گسترش تحریم انگور در سواحل شرقی آمریکا را بر عهده گرفت و بهمدت چهار سال در نیویورک فعالیت کرد تا مصرفکنندگان را به حمایت از کارگران تشویق کند.
پیام این کارزار روشن بود: اگر کارگران در مزارع با بیعدالتی روبهرو هستند، مردم میتوانند با انتخابهای خود از آنان حمایت کنند. تحریم سراسری انگور، مبارزهای محلی را به مسئلهای ملی تبدیل کرد. شهروندان، گروههای دانشجویی،فعالان حقوق مدنی و سازمانهای اجتماعی به حمایت از کارگران برخاستند. این فشار اجتماعی و اقتصادی، زمینهساز مذاکرات با تولید کنندگان شد و در سال ۱۹۷۰ به دستیابی به توافقهای مهم جمعی برای شماری از کارگران مزارع انگور انجامید. این پیروزی نشان داد که همبستگی، هنگامی که با سازماندهی و اقدام پیگیر همراه شود،میتواند توازن قدرت را تغییر دهد.
دولورس هوئرتا برای تحقق خواستههایی مبارزه کرد که مستقیماً با زندگی روزمرهٔ کارگران ارتباط داشتند؛ از جمله دستمزد بهتر، قراردادهای جمعی، شرایط کاری ایمنتر و حفاظت در برابر مواد شیمیایی خطرناک. کارگران کشاورزی در معرض آفت کشها و شرایط دشوار محیطی قرار داشتند و بسیاری از آنان حتی از امکانات اولیهای مانند آب آشامیدنی سالم و سرویس های بهداشتی مناسب محروم بودند. جنبش کارگری برای بهبود این شرایط و حفاظت از سلامت کارگران تلاش میکرد. هوئرتا همچنین در پیگیری حمایتهای اجتماعی از خانوادههای کمدرآمد و کارگران آسیب دیده نقش داشت. فعالیتهای او و دیگر رهبران جنبش، در جلب توجه عمومی به وضعیت کارگران کشاورزی و تقویت حق مذاکرهٔ جمعی مؤثر بود.
در سال ۱۹۷۵، کالیفرنیا قانون روابط کار کشاورزی را تصویب کرد، قانونی که حق کارگران کشاورزی برای سازماندهی و مذاکرهٔ جمعی را به رسمیت شناخت. مبارزات طولانی جنبش کارگری، از جمله اعتصابها و تحریمهای انگور، در فراهمکردن زمینهٔ این تحول نقش مهمی داشتند. این دستاوردها حقیقتی مهم را آشکار کردند: حقوقی که امروز بدیهی به نظر میرسند، اغلب حاصل سالها مبارزهٔ انسانهایی هستند که حاضر نشدند در برابر بیعدالتی سکوت کنند.
هوئرتا در جامعهای فعالیت میکرد که زنان در بسیاری از عرصههای رهبری با موانع جدی روبرو بودند. بااینحال، او در مذاکرات، سازماندهی و فعالیتهای سیاسی حضوری فعال داشت و نشان داد که رهبری جنبشهای اجتماعی به جنسیت محدود نمیشود. دغدغهٔ او تنها به دستمزد کارگران مرد محدود نبود. حقوق زنان کارگر، امنیت آنان در محیط کار، وضعیت کودکان خانوادههای کشاورز، حقوق مهاجران و مشارکت سیاسی اقلیتها نیز از موضوعات مهمفعالیتهای او بودند. او برای ثبتنام رأیدهندگان، افزایش مشارکت شهروندان و حضور گستردهتر زنان و لاتینتبارها در عرصهٔ سیاسی تلاش کرد. از نگاه او، عدالت اجتماعی تنها به محیط کار محدود نمیشد، بلکه باید در جامعه، خانواده، قانون و فرصتهایی که در اختیار انسانها قرار میگیرد نیز معنا پیدا میکرد.
مسیر مبارزه برای هوئرتا هموار نبود. او بارها بازداشت شد و با تهدید و خشونت روبهرو گردید.
در سال ۱۹۸۸، هنگامی که در سانفرانسیسکو در اعتراضی علیه جورج اچ. دبلیو. بوش، نامزد وقت انتخابات ریاستجمهوری آمریکا شرکت داشت، بر اثر برخورد خشونتآمیز پلیس با معترضان به شدت مجروح شد. دندههایش شکست و طحالش آسیب جدی دید. این حادثه نمونهای تلخ از هزینههایی بود که فعالان اجتماعی گاه در راه اعتراض و دفاع از حقوق مردم میپردازند. با این حال، هوئرتا از فعالیت اجتماعی دست نکشید و همچنان به دفاع از کارگران، زنان و جوامع محروم ادامه داد. او میدانست که مبارزه برای عدالت همواره با خطرها و دشواریهایی همراه است، اما درعینحال باور داشت که سکوت در برابر بیعدالتی نیز هزینههای سنگینی بر جامعه تحمیل میکند. شعار مشهور «¡Sí, se puede!» به معنای «آری، میتوانیم!» با نام دولورس هوئرتا پیوند خورده و به یکی از شعارهای شناختهشدهٔ جنبشهای اجتماعی تبدیل شده است.

در سال ۱۹۷۲، هنگامی که سزار چاوز در اعتراض به محدودیتهای قانونی علیه سازماندهی کارگران در آریزونا دست به اعتصاب غذا زده بود،هوئرتا این عبارت را در پاسخ به کسانی به کار برد که معتقد بودند موفقیتهای به دست آمده درکالیفرنیا، در آریزونا امکانپذیر نیست.این شعار بعدها از مرزهای جنبش کارگران کشاورزی فراتر رفت و به نمادی از امید، اتحاد و توانایی مردم برای ایجاد تغییر تبدیل شد. پیام این شعار ساده، اما عمیق است: هیچ تغییر بزرگی بدون باور به امکان تغییر آغاز نمی شود. بااین حال، امید به تنهایی کافی نیست امید باید با سازماندهی، همبستگی، آگاهی و اقدام جمعی همراه باشد.
هوئرتا پس از دههها فعالیت در اتحادیهٔ کارگران متحد مزارع، همچنان به سازماندهی اجتماعی ادامه داد. در سال ۲۰۰۲، بنیاد دولورس هوئرتا را با هدف تقویت جوامع محلی، تربیت رهبران جدید و گسترش مشارکت مدنی تأسیس کرد.این بنیاد بر آموزش شهروندان، افزایش مشارکت سیاسی، برابری و توانمندسازی جوامع محروم تمرکز دارد. در سال ۱۹۹۸، هوئرتا جایزهٔ حقوق بشر النور روزولت را دریافت کرد و در سال ۲۰۱۲، باراک اوباما، رئیسجمهور وقت آمریکا مدال آزادی ریاست جمهوری، یکی از بالاترین افتخارات غیرنظامی این کشور، را به او اعطا کرد. اما ارزش زندگی او را نمیتوان تنها با جوایز و افتخارات سنجید.
اهمیت واقعی میراث او در مردمانی است که برای دستیابی به حقوق خود سازمان یافتند، در تغییراتی است که در شرایط کار پدید آمد و در نسلهایی از فعالان اجتماعی است که از تجربهٔ مبارزاتی او الهام گرفتهاند.دولورس هوئرتا به ما آموخت که کارگر تنها نیرویی برای تولید ثروت نیست، بلکه انسانی است که حق برخورداری از امنیت، احترام، دستمزد عادلانه و زندگی شایسته دارد. او نشان داد که مبارزه برای حقوق کارگران، در حقیقت مبارزه برای کرامت انسانی است، مبارزهای که در آن هیچکس نباید بهدلیل فقر، جنسیت، زبان یا تبار خود از حقوقش محروم شود. زندگی او همچنین یادآور این حقیقت است که تغییر اجتماعی تنها به دست قهرمانان منفرد پدید نمیآید. اعتصاب کارگران انگور، تحریم سراسری، تشکل یابی و مذاکرات جمعی، همگی نشان دادند که نیروی پایدار تغییر در مشارکت و همبستگی انسانهای بسیاری نهفته است.
میراث او از ما میخواهد که رنج زحمتکشان را ببینیم، صدای کسانی باشیم که کمتر شنیده میشوند و در برابر تبعیض و
بهره کشی بیتفاوت نمانیم. اگر امروز کارگری برای دستمزد عادلانه مبارزه میکند، اگر زنی برای برابری فرصتها تلاش میکند و اگر گروهی از انسانها برای حق تشکل یابی و برخورداری از زندگی شرافتمندانه در کنار یکدیگر میایستند، پیام مبارزهٔ او همچنان زنده است.
دولورس هوئرتا به ما یادآوری کرد که تاریخ را تنها صاحبان قدرت نمیسازند، گاهی تاریخ را انسانهایی تغییر میدهند که تصمیم میگیرند دیگر در برابر بیعدالتی سکوت نکنند. یاد و نام او گرامی باد، زنی از تبار ایستادگی، صدایی رسا برای کارگران و چهرهای ماندگار در تاریخ مبارزه برای حقوق مدنی و عدالت اجتماعی. آری، ما میتوانیم با اتحاد و همبستگی، سازماندهی و ایستادگی برای حقوق خود، در مسیر تحقق عدالت اجتماعی گامبرداریم و جهانی عادلانه تر و انسانیتر بسازیم.



