شوک ضربه ۲ بر صفر چین به صنعت آلمان 

 رقابت از شرق دورمی آید !. در ابتدا، آلمان از بدترین وضعیت جان سالم به در برد؛ اولین شوک چین به کشورهای دیگر نیز ضربه سختی وارد کرد. پس از پیوستن چین به سازمان تجارت جهانی در سال ۲۰۰۱، محصولات ارزان قیمت جمهوری خلق چین بازارهای جهانی را فرا گرفت. مناطق صنعتی در ایالات متحده تحت فشار قرار گرفتند. برای کارگران آنجا، چین به نمادی از مشاغل از دست رفته و کارخانه‌های تعطیل شده تبدیل شد.

آلمان این مرحله را به طور متفاوتی تجربه کرد. چینی‌ها ماشین‌ها و ماشین‌آلات آلمانی را خریداری کردند. شرکت‌های آلمانی کارخانه‌هایی در چین ساختند و شرکت‌های متوسط ​​فناوری تخصصی را عرضه کردند. ظهور چین همچنین رونق بزرگی برای صنعت آلمان بود، اما اکنون این رابطه در حال معکوس شدن است.

استر گوریچی Esther Goreichy، کارشناس اقتصاد در موسسه مطالعات چین مریکس مستقر در برلین، می‌گوید: شوک ضربه  ۲ بر صفر چین به آلمان، پیامدهای گسترده‌ای برای اقتصاد آلمان دارد، زیرا بر هر دو طرف مدل رشد سنتی آن تأثیر می‌گذارد: صادرات و تولید صنعتی. “این فشار در حال حاضر در سراسر بخش اصلی صنعت آلمان احساس می‌شود.”

چین بیشتر عرضه می‌کند، آلمان کمتر می‌فروشد.

این مشکل در آمار تجارت منعکس شده است. برای مدت طولانی، تجارت با چین درآمد قابل توجهی برای صادرکنندگان آلمان به ارمغان آورد. در سال ۲۰۲۵، جمهوری خلق چین حتی از ایالات متحده آمریکا به عنوان مهمترین شریک تجاری آلمان پیشی گرفت. با این حال، واردات از چین به طور فزاینده‌ای صادرات آلمان را تحت الشعاع قرار می‌دهد: در سال ۲۰۲۵، واردات از چین ۸.۸ درصد رشد کرد و به ۱۷۰.۶ میلیارد یورو رسید، بیش از دو برابر ارزش صادرات آلمان به خاور دور که تقریباً یک دهم کاهش یافته بود. کسری تجاری با چین به شدت افزایش یافت و به ۸۹.۳ میلیارد یورو رسید.

خودرو: مهم‌ترین بازار به سخت‌ترین آزمون تبدیل می‌شود

سال‌ها، تجارت برای خودروسازان آلمانی در چین رونق داشت. اما اوضاع در سال‌های اخیر به طور قابل توجهی تغییر کرده است. یکی از دلایل، عدم تمایل مصرف‌کنندگان ثروتمند چینی به خرید خودرو است، زیرا بحران املاک و مستغلات قدرت خرید آنها را کاهش داده است. دلیل دیگر این است که با توجه به اینکه خودروهای برقی در چین بسیار گسترده‌تر از آلمان هستند، مصرف‌کنندگان چینی بیشتر احتمال دارد محصولات داخلی را انتخاب کنند. علاوه بر این، برخی از شرکت‌های چینی که به شدت یارانه دریافت می‌کنند، درگیر نبردی شدید برای سهم بازار هستند.

خودروهای چینی هنوز در آلمان کمیاب هستند، اما روند صعودی آن مشهود است. در سال ۲۰۲۵، حدود ۲.۳ درصد از کل خودروهای تازه ثبت شده از برندهای چینی بودند؛ در نیمه اول سال ۲۰۲۶، این رقم به ۳.۷ درصد افزایش یافته بود.

مهندسی مکانیک: چین به هسته صنعت حمله می‌کند

در سال‌های اخیر، چین از آلمان به عنوان صادرکننده پیشرو محصولات مهندسی مکانیک در جهان پیشی گرفته است. تولیدکنندگان چینی با حمایت یارانه‌های قابل توجه دولتی، اکنون تجهیزات پیشرفته فناوری را با قیمت‌های پایین ارائه می‌دهند. انجمن صنعتی VDMA از سیاست‌گذاران می‌خواهد که شرایط تولید را بهبود بخشند، به عنوان مثال، با کاهش بوروکراسی و ارائه تخفیف مالیاتی. فناوری‌های مرتبط با استراتژی باید از حمایت سیاست‌ های صنعتی برخوردار شوند.

این انجمن برای محافظت از رقابت عادلانه، نظارت قوی‌تر بر بازار واردات به اتحادیه اروپا را پیشنهاد می‌کند. اروپایی‌ها فاقد اهرم کافی، به ویژه در کشورهای ثالث هستند. بنابراین، اتحادیه اروپا باید در موارد نقض قوانین ضد دامپینگ و ضد یارانه، عوارض جبرانی بر کالاهای صادر شده از این کشورهای ثالث به اروپا اعمال کند. طبق گفته انجمن مهندسی آلمان (VDMA)، توافق‌نامه‌های تجارت آزاد می‌تواند دسترسی به بازار را برای شرکت‌های آلمانی و اروپایی تسهیل کند.

باتری‌ها: وابستگی استراتژیک بعدی

تولید داخلی سلول‌های باتری، به عنوان مثال برای خودروهای برقی، یک هدف استراتژیک سیاست‌گذاران آلمانی و اروپایی است. با این حال، سال‌هاست که چین تأمین‌کننده اصلی باتری‌های آلمان بوده است ، بسیار جلوتر از کشورهای اروپایی مانند مجارستان. در حالی که تولید باتری در آلمان در سال ۲۰۲۵ به رکورد ۸.۱ میلیارد یورو رسید، انجمن صنایع برق و دیجیتال آلمان (ZVEI) معتقد است که وابستگی به چین، به ویژه در مورد تأمین باتری‌های لیتیوم–یونی، افزایش یافته است.

گانتر کلرمنGunther Kellermann ، متخصص باتری ZVEI، می‌گوید: «اگر این تأمین‌کنندگان قطع شوند یا مناطق مختلف صادرات خود را در مدت کوتاهی کاملاً متوقف کنند، مشخص خواهد شد که ما چقدر آسیب‌پذیر هستیم، به خصوص در بخش‌های حیاتی مانند دفاع یا مراکز داده.» به جای مشوق‌های خرید برای خودروهای برقی، آنچه مورد نیاز است، قیمت پایین‌تر برق برای همه و محافظت بهتر در برابر رقابت ناعادلانه است. اگر اکنون نتوانیم شرایط مطلوبی ایجاد کنیم، «ممکن است تولید باتری صنعتی را در قاره اروپا به طور جبران‌ناپذیری از دست بدهیم.»

داروسازی: چین در حال تبدیل شدن از یک قطب تولید به یک نوآور است

برای صنعت داروسازی آلمان، چین یکی از مهمترین بازارهای فروش در سراسر جهان است. در عین حال، رقابت از شرق دور نه تنها در زمینه داروهای ژنریک ارزان قیمت، بلکه در داروهای نوآورانه و بیوتکنولوژی نیز در حال افزایش است. وابستگی به چین برای مواد اولیه فعال دارویی و واسطه‌ها قابل توجه است: تخمین زده می‌شود که سه چهارم زنجیره ارزش دارویی اروپا به واردات متکی است. در آلمان، این امر بارها منجر به کمبود دارو، به عنوان مثال، مسکن‌ها، داروهای دیابت یا آنتی‌بیوتیک‌ها می‌شود، زیرا شرکت‌های داروسازی بسیاری از داروها را از تولید در آلمان خارج کرده‌اند.

کلاوس میشلسنClaus Michelsen ، اقتصاددان ارشد انجمن شرکت‌های داروسازی مبتنی بر تحقیقات (VFA)، می‌گوید: “چین سال‌هاست که به طور سیستماتیک نقش خود را به عنوان یک قطب نوآوری و تولید دارویی گسترش می‌دهد و در نتیجه به رقیبی مهم برای آلمان تبدیل می‌شود.” چین در حال دنبال کردن یک سیاست صنعتی هدفمند برای گسترش سهم بازار خود است. صنعت داروسازی آلمان باید به طور قابل توجهی رقابتی‌تر شود، اما این انجمن انتقاد می‌کند که اقدامات ریاضتی دولت تأثیر معکوس دارد.

مواد شیمیایی: بین بازار رشد و فشار قیمت

برای این صنعت، چین هم رقیب و هم بازار رشد است. از یک سو، جمهوری خلق چین با قیمت‌های پایین خود برای صنعت شیمیایی آلمان مشکل ایجاد می‌کند؛ از سوی دیگر، چین در حالی که بازار شیمیایی اروپا در حال تضعیف است، نوید رشد می‌دهد. به عنوان مثال، شرکت شیمیایی BASF یک سایت تولیدی یکپارچه جدید در ژانجیانگ با حدود ۸.۷ میلیارد یورو افتتاح کرده است، بزرگترین سرمایه‌گذاری واحد در تاریخ خود، با وجود انتقادات فراوان. به گفته BASF، این سایت تقریباً دو ماه سودآور را ثبت کرده است. مارکوس کامیت، مدیرعامل BASF، اخیراً اظهار داشت که چین سه چهارم رشد جهانی در بازار شیمیایی را در پنج تا شش سال آینده به خود اختصاص خواهد داد. “ما به سادگی نمی‌خواهیم بدون این بازار زندگی کنیم.”

طبق اعلام انجمن صنایع شیمیایی آلمان (VCI)، چین با ۴۵ درصد سهم از فروش جهانی مواد شیمیایی، تاکنون بزرگترین بازار شیمیایی است. در سال ۲۰۲۵، آلمان محصولات شیمیایی به ارزش حدود ۶ میلیارد یورو به چین صادر کرد، در حالی که واردات ۵.۸ میلیارد یورو بود. ولفگانگ گروسه انتراپ، مدیرعامل، می‌گوید: «برای صنایع شیمیایی آلمان، چین همچنان هم یک بازار استراتژیک کلیدی و هم سرسخت‌ترین رقیب آن است.»

فناوری‌های آینده: رقابت بعدی در راه است

نگاهی به بخش‌های خودرو و مهندسی مکانیک تنها بخش فعلی مشکل را آشکار می‌کند. رقابت بعدی در حال حاضر در حال شکل‌گیری است. این رقابت مربوط به صنایع آینده‌نگر است که آلمان قصد دارد نوسازی خود را بر اساس آنها بنا کند. برلین و پکن هر دو روی این موضوع شرط‌بندی می‌کنند.

منبع: Die Zeit

https://www.zeit.de/news/2026-07/11/china-schock-2-0-trifft-deutschlands-industrie

چاپ متن