پنجشنبه ۳۰ فروردین ۱۴۰۳ - ۱۷:۵۲

پنجشنبه ۳۰ فروردین ۱۴۰۳ - ۱۷:۵۲

ما با تورم سرمایه روبرو هستیم

تورم به دور از اینکه یک پدیده موقتی در ارتباط با وضعیت اقتصادی باشد، محصول جهانی سازی سرمایه داری است. برای کاهش آن، اقتصاددان کمونیست اولین ترنا در کتاب «تورم، چه کسانی از آن سود می برد؟ چگونه با آن مبارزه کنیم» از انتشارات اخیر بنیاد گابریل پری، به زنجیر کشیدن جمعی نهادهای مالی را پیشنهاد می کند.

تورم در ابتدا به عنوان یک پدیده کوتاه مدت ناشی از جنگ در اوکراین معرفی شد، ولی تورم در فرانسه و دیگر نقاط جهان ادامه یافت و پیوسته میلیونها نفر را بدامان فقر کشاند. برای روشن شدن این پدیده، اولین ترنا اقتصاد دان و عضو هیئت دبیران حزب کمونیست فرانسه کتاب «تورم، چه کسانی از آن سود می برد؟ چگونه با آن مبارزه کنیم» را با همکاری نشریه حزب کمونیست فرانسه «اقتصاد و سیاست» در جشن اومانیته معرفی نمود.

چگونه تئوری های اقتصادی سرمایه داری مسلط در بحث تورم بی اعتبار شده اند؟

در ابتدا، رهبران سیاسی و اقتصادی، تورم فعلی را دست کم گرفته و آن را موقتی و ناشی از جنگ در اوکراین میدانستند. بانک مرکزی اروپا دائما پیش بینی تورم را پائین تر از سطح واقعی اعلام می کرد. دلیل آن این است که تئوری های اقتصاد سرمایه داری مسلط نمی تواند تورم را با دو استدلال سنتی توضیح دهد. استدلال نخست تورم کوتاه مدت را به افزایش دستمزد نسبت می دهند که با توزیع درآمد همخوانی نداشته و از بین میرود. از سی سال پیش تا کنون، سهم دستمزد از ارزش افزوده به نفع سرمایه کاهش یافته است. استدلال دوم تورم طولانی مدت را در ارتباط با ایجاد پول مربوط می داند. این نیز با حقیقت همخوانی ندارد. با تحولات سرمایه داری و ظهور بازارهای مالی ، ایجاد پول باعث افزایش رشد بازار سهام و دارایی هائی مانند املاک و مستغلات شده است ، بدون تأثیر عمده بر قیمت ها به دلیل کاهش هزینه دستمزد. اینگونه نظریه های مسلط غالبا ناکام میمانند زیرا نقطه کور آنها سرمایه است که حکومت و منطق را نادیده می گیرد.

از آنجا که نظریه های مسلط در مورد تورم ضعیف هستند، سیاست های اقتصادی که امروزه از آنها الهام میگیرند نیز ناتوانند، بانکهای مرکزی تصمیم گرفته اند نرخ بهره را وسیعا افزایش دهند تا تورم را بوسیله رکود مهار نمایند. آنها با کاهش ظرفیت وام گیری، امید داشتند با کم شدن تقاضا در کلیه بخشهای اقتصادی ، چه خانوارها، چه مشاغل و چه دولت ها، قیمتها کاهش یابد. کشورهای اروپایی، به دلیل محدودیتهای سیاسی نئولیبرالیسم مجبور به وام گرفتن از بازارهای مالی هستند، وبا هزینه سنگین وام با شرایط وخیم و بحرانی مواجه خواهند شد و با سیاست اقتصاد ریاضتی در مورد هزینه های عمومی پاسخ خواهند داد. این منطقی است خطرناک، از جمله برای سرمایه داری. رکود اقتصادی بیش از حد و تخریب بیش از حد خدمات عمومی میتواند موجب فروپاشی سود شده و باعث سقوط بازار سهام گردد.

بنابراین چگونه میتوان تورم را توضیح داد؟

ریشه های تورم فعلی را می توان در تحولات سی سال گذشته سرمایه داری یافت: تعمیم تجارت آزاد، در رقابت قرار دادن سیستم های اجتماعی. مقررات زدایی در بازارهای مالی به شرکتهای چند ملیتی اجازه می داد تا با سازماندهی تولیدات خود در مقیاس جهانی، سودآوری خود را بهینه کند، امری که زنجیره های عرضه را تضعیف کرده و کمبودهائی ایجاد می نماید. مقررات زدایی در بازار کار، توازن نیرو بین سرمایه و کار را تغییر داده و به سرمایه اجازه می دهد با کاهش هزینه های اجتماعی، دستمزد، آموزش، تحقیقات، شرایط کار، سود خود را افزایش داده و متراکم کند.

اما به دنبال بحران کارآیی سیستم تولید، کاهش بهره وری کلی قابل پیش بینی بود، و پاسخ سرمایه داری با این پدیده افزایش قیمت ها به منظور حفظ سود شرکتها و سهامداران است. به طور خاص، در مورد افزایش قیمت انرژی، می توانیم از هم پاشیدگی شرکتهای دولتی پس از رقابتی شدن بخش گاز و برق در اتحادیه اروپا را زیر سوال ببریم. در مورد مواد غذائی، این سوداگری بازار جهانی مواد اولیه کشاورزی و روند توزیع و زمان بندی تجارت کشاورزی است که قیمت ها را سرسام آور افزایش می دهد. تورم فعلی ساختاری و در ارتباط با سازماندهی سرمایه داری جهانی است. این تورم سرمایه داری است.

چگونه می توانیم با آن مبارزه کنیم؟

این تورم موجب یک خشونت سنگین اجتماعی می شود. اشاره به یک «زمین لرزه اجتماعی» توسط دبیر اول حزب کمونیست فرانسه، فابین روسل، بجا است. ما شاهد فقر پر شتاب و افزایش نابرابری بین کشورها در مقیاس جهانی هستیم.

اقدامات اضطراری مانند جلوگیری از افزایش قیمت ها، حذف مالیات بر انرژی، افزایش دستمزدها و حقوق بازنشستگی و یا حقوق حداقل اجتماعی ضروری است. اما این اقدامات کافی نیست. اجرای اقدامات ساختاری به منظور مبارزه با ریشه های تورم ضروری است.

این اقدامات ساختاری چه می توانند باشند؟

به عنوان مثال، مبارزه با تورم در مورد محصولات غذایی نیاز به کنترل مکانیسم های تعیین قیمت دارد. بدیهی است که افزایش قیمت، مصرف کنندگان را ناراضی می کند بدون آنکه کشاورزان تولید کننده از آن بهره مند شوند. کسانی از افزایش قیمت بهره مند می شوند که در وسط چرخه تولید، یعنی گروه متخصصین مواد غذائی متحول شده، توزیع کنندگان بزرگ مواد غذائی قرار دارند. بر خلاف بیانات وزیر اقتصاد فرانسه برونو لومر که با مهربانی از ذینفع هائی که در وسط زنجیره تولید و توزیع قرار دارند خواسته کمی سود خود را کاهش دهند، باید اقدامات اجباری برای نظارت و کنترل مکانیسم های تعیین قیمت انجام شود.

 

 

دریاره نویسنده:

اولین ترنا Évelyne Ternant اقتصاد دان و عضو هیئت دبیران حزب کمونیست فرانسه

 

برگرفته از لوموند دیپلماتیک فارسی

https://ir.mondediplo.com/2023/12/article4682.html#tout-en-haut

تاریخ انتشار : ۳ دی, ۱۴۰۲ ۱:۳۳ ق٫ظ
لینک کوتاه
مطالب بیشتر

نظرات

Comments are closed.

سخن روز

حملۀ تروریستی در مسکو را محکوم می‌کنیم!

روشن است که چنین حمله‌ای نیاز به تیمی حرفه‌ای و سازماندهی و تدارکی نسبتاً طولانی و گسترده دارد. در عین حال، زود است که بتوان تحلیل جامع و روشنی از ابعاد پشت پردۀ این جنایت و اهداف سازمان‌دهندگان آن ارائه داد. هدف از این یادداشت کوتاه نیز  در وهلۀ نخست مکثی است بر قربانیان این حمله و حملاتی از این دست. قربانیانی که تنها سهم‌شان از سازمان‌دهی و تدارک چنین جنایاتی و علل پشت پردۀ آن، هزینه‌ای است که با جان و سلامتی‌شان می‌پردازند.

مطالعه »
یادداشت
تظاهرات آتش بس در آمریکا

شعبده بازی بایدن بر روی جنگ غزه

ممکن است به اشتباه کسی را با تیر زد یا جایی را تصادفی بمباران کرد ولی امکان ندارد که دو میلیون نفر را تصادفی با قحطی و گرسنگی بکشید.
قحطی در غزه قریب الوقوع است و پیامدهای آنی و بلندمدت سلامتی نسلی را به همراه خواهد داشت.

مطالعه »
آخرین مطالب

دیوید هرست: نحوه حمله ایران ضعف اسرائیل را آشکار کرد!

پس از چنین حمله‌ای، تصاویر بصری بد به نظر می‌رسند: اسرائیل به دیگران برای دفاع از خود نیاز دارد و در انتخاب نحوه عکس العمل نیز آزاد نیست. این حمله اگر صورت گیرد باعث می‌شود که حامی اسراییل، ایالات متحده، گزینه‌های سیاسی دیگری را انتخاب کند.

یادمان ۴٩مین سالگرد جانباختگان تپه‌های اوین به‌دست دژخیمان سلطنت پهلوی

یادمان ۴٩مین سالگرد جانباختگان تپه‌های اوین به‌دست دژخیمان سلطنت پهلوی –
جمعه، ٣١ فروردین ١۴٠٣ (١٩ آپریل ٢٠٢۴ میلادی)،
ساعت: ٢١:٣٠ به‌وقت ایران (٢٠ به‌وقت اروپای مرکزی)

نظام مالی جهانی و بازارهای مالی و پولی و ابزار آن

درک و دریافت و آموزش اقتصاد سرمایه داریِ جهان امروز׳ بدون شناخت لایه های پنهان یا کمتر شناخته شده نظام مالی و تجارت جهانی و گردانندگان و سوداگران آن و آشنایی با سویه ها و دگرگونی های شتابنده و یا گام به گام آن شدنی نیست و نیازمند واکاوی سنجشگرانه است׳ که در این بخش کوشش می شود تنها به گونه ای فشرده به آنها اشاره شود.

اینترسپت: گزارش نظامی درگیری ایران-اسراییل!

ایالات متحده مدعی است که اکثر هواپیماهای بدون سرنشین و موشک‌های شلیک شده ایران در جریان حمله نیمه شب شنبه را سرنگون کرده است. بیش از نیمی از تسلیحات ایران نیز قبل از رسیدن به خاک اسرائیل توسط هواپیماها و موشک های آمریکا منهدم شدند.

خوشه ها را

خاطره ها، مثل پیچک، در ما می پیچند,
چون شعاعی از گس و عطر,
نرمک نرمک، همچون امید، می گشایند راه،
می نمایند رخ …

یادداشت
تظاهرات آتش بس در آمریکا

شعبده بازی بایدن بر روی جنگ غزه

ممکن است به اشتباه کسی را با تیر زد یا جایی را تصادفی بمباران کرد ولی امکان ندارد که دو میلیون نفر را تصادفی با قحطی و گرسنگی بکشید.
قحطی در غزه قریب الوقوع است و پیامدهای آنی و بلندمدت سلامتی نسلی را به همراه خواهد داشت.

مطالعه »
بیانیه ها

افزایش تشنج در منطقه و ادامۀ ماجراجویی‌های دولت‌های اسرائیل و ایران را محکوم می‌کنیم!

سازمان فداییان خلق ایران(اکثریت) یک‌بار دیگر مخالفت اکید خود را با ماجراجویی‌های خطرناک پیش‌آمده از سوی اسرائیل و واکنش متقابل جمهوری اسلامی ایران و ادامۀ حملات نظامی  چه از سوی جمهوری اسلامی و چه از سوی اسرائیل، اعلام و قاطعانه از تلاش‌های دیپلماتیک برای رفع اختلافات منتج به این حوادث حمایت می‌کند. 

مطالعه »
پيام ها

از قطعنامۀ شورای امنیت سازمان ملل و برقراری آتش‌بس فوری و پایدار در غزّه حمایت می‌کنیم!

ما فداییان خلق ایران از نخستین روز آغاز جنگ ضمن محکوم کردن و غیرقابل توجیه خواندن عملیات مسلحانه و نظامی علیه مردم بی‌دفاع غیرنظامی، همراه و هم‌صدا با آزادی‌خواهان جهان خواهان آتش‌بس فوری و تأمین حقوق حقّهٔ مردم فلسطین شدیم. با این رویکرد ما مهار مقاومت آمریکا و تصویب قطعنامهٔ شورای امنیت را یک پیروزی بزرگ برای مردم بی‌گناه غزّه و فلسطین و تمامی آزادی‌خواهان جهان می‌دانیم.

مطالعه »
بیانیه ها

افزایش تشنج در منطقه و ادامۀ ماجراجویی‌های دولت‌های اسرائیل و ایران را محکوم می‌کنیم!

سازمان فداییان خلق ایران(اکثریت) یک‌بار دیگر مخالفت اکید خود را با ماجراجویی‌های خطرناک پیش‌آمده از سوی اسرائیل و واکنش متقابل جمهوری اسلامی ایران و ادامۀ حملات نظامی  چه از سوی جمهوری اسلامی و چه از سوی اسرائیل، اعلام و قاطعانه از تلاش‌های دیپلماتیک برای رفع اختلافات منتج به این حوادث حمایت می‌کند. 

مطالعه »
برنامه و اساسنامه
برنامه سازمان فدائیان خلق ایران (اکثریت)
اساسنامه
اساسنامه سازمان فدائیان خلق ایران (اکثریت)
بولتن کارگری
شبکه های اجتماعی سازمان
آخرین مطالب

دیوید هرست: نحوه حمله ایران ضعف اسرائیل را آشکار کرد!

یادمان ۴٩مین سالگرد جانباختگان تپه‌های اوین به‌دست دژخیمان سلطنت پهلوی

نظام مالی جهانی و بازارهای مالی و پولی و ابزار آن

اینترسپت: گزارش نظامی درگیری ایران-اسراییل!

خوشه ها را

افزایش تشنج در منطقه و ادامۀ ماجراجویی‌های دولت‌های اسرائیل و ایران را محکوم می‌کنیم!