جنگ میان کاریزما و نگاە امنیتی

با نزدیک شدن بە سال ١٤٠٠، و با ادامە بحران اقتصادی ـ اجتماعی در کشور، تحرک در دو طیف اصولگرا و اصلاح طلب در رابطە با انتخابات ریاست جمهوری شدت گرفتە است.

آنچە در این عرصە مشاهدە می شود این است کە در میان اصولگرایان هنوز اجماعی میان طیفهای متنوع آنان ایجاد نشدە، اما مطمئن از برخورد مثبت شورای نگهبان با کاندیداهایشان، کە خود را اساسا در تائید چهرەهای شاخص آنها بازمی یابد، با خیال راحت بە پیشواز انتخابات پیش رو خواهندرفت. هم چنین با ورود چهرەهای بیشتری از نظامیان بە این عرصە و خیز آنها برای تسخیر قوە مجریە، طیف اصولگرا از قبل از این اطمینان خاطر برخورداراست کە بطورکلی جبهە آنها موقعیت بسیار محکمتری را تجربە کند.

از طرف دیگر در میان اصلاح طلبان با وجود اجماع در جبهە اصلاحات، اما هنوز بر سر ارائە کاندیدای واحد مشکل دارند. از طرف دیگر ترس از رد کاندیداهایشان توسط شورای نگهبان، کە بە نظر می رسد این بار با شدت و حدت بیشتری اعمال شود، بە نگرانی در میان آنان افزودەاست. البتە تا حال از چهرەهائی منتسب بە این طیف نام بردە می شود کە هم از میل خود برای حضور گفتەاند و هم احتمال آن می رود کە در آیندە در این مورد اقدام کنند. ولی واقعیت این است کە هستە سخت قدرت در صدد است با ایجاد محدودیت هرچە بیشتر و راندنشان از دوایر حکومتی و دولتی تاثیر آنها را بە حداقل ممکن برساند.

شاید مهمترین چهرە احتمالی کە مورد توجە طیف اصلاح طلب قرارگرفتە، نوە خمینی، یعنی حسن خمینی باشد کە با توجە بە خویشاوندی کە با رهبر اول نظام جمهوری اسلامی دارد و نیز از لحاظ فکری گرایشی کە بە طیف اصلاح طلب ـ کارگزاران از خود نشان می دهد، می تواند کاندیدای مطرح آنان در مصاف انتخاباتی پیش رو باشد.

خامنەای از همان بدو بدست گرفتن سکان رهبری، با توجە بە برخوردار نبودن از موقعیت بالای مذهبی و عدم شخصیت کاریزماتیک، با نزدیک شدن بە طیف نظامی ـ امنیتی ها و تقویت موقعیت آنان در حکومت و نیز مغازلە با اصولگرایان، سعی کرد در تباین با خمینی از طرق دیگری موقعیت رهبری خود را تقویت کردە و بە پیش ببرد. روندی کە کماکان ادامە دارد و با گذشت سالها بیشتر تحکیم می شود.

حال بە نظر می رسد اصلاح طلبان مایلند با مطرح کردن حسن خمینی، از عنصر کاریزما کە خانوادە خمینی بنوعی از آن برخوردارند، علیە هستە سخت قدرت استفادە کنند.

اما آیا می توان بە بازگشت این پدیدە و یا حتی کاربرد مقطعی آن در مرحلە فعلی امیدوار بود؟ آیا تنها محض خویشاوندی می تواند تامین کنندە این امر باشد؟

طیف مقابل از جایگاە حساس نام خمینی در نظام آگاە هست و بە همین جهت چند سال قبل حسن خمینی در انتخابات مجلس خبرگان را رد صلاحیت کرد. بی گمان در هستە سخت قدرت ارادەای برای یکدست کردن حاکمیت و یا لااقل با پذیرش حضور بسیار حداقلی طیف اصلاح طلبان وجود دارد. احیای کاریزمای خمینی از طریق قرابت خونی و خانوادەای کە نوە وی با خمینی دارد، در میان طیفی از مردم بنوعی امکان دارد، اما نگاە امنیتی طیف غالب بە احتمال قوی این پدیدە را برنخواهد تافت.

البتە باید وجود احتمالات دیگر را هم بکل رد نکرد. شاید در انتخابات آیندە، ما شاهد جنگ میان کاریزما و نگاە امنیتی باشیم. چراغ سبز شورای نگهبان بە امکان گذشتن حسن خمینی از صافی این شورا (البتە در صورت اعلام حضور وی)، استارت این روند را خواهد زد.

افزودن نظر جدید

دیدگاه‌ها

مرسی رفیق فرخ ، چالشهای اساسی پیش رو در ارتباط با انتخابات سال آتی را خیلی خوب تشریح کردی !