جواد موسوی خوزستانی

ادبیات آپارتمانی

در این یادداشتِ مختصر سعی شده که به استنادِ برخی فاکت های عینی (به منظور درک روشن تر از موقعیت ویژه «خانواده» و «آپارتمان» در ایران)، چرایی ظهور رمان های آپارتمانی و چگالی نسبی «عقل» و «احساس» در خلق این رمان ها، در معرض سنجش خواننده قرار گیرد. پس به همین دلیل، هدف یادداشت حاضر، نشان دادن اهمیت جایگاه خانواده و آپارتمان در ایران است...

استبدادِ ادبی و زنان قصه نویس

جالب است که این زنان معمولاَ در آثار داستانی شان ـ که غالباَ روابط موجود در ساختارهای بغرنج خانواده ایرانی را بازنمایی می کند ـ با تلفیق هوشمندانه ی ارتباط آدم ها با فرهنگ های متفاوت شان، به ترسیم بخش هایی از فضای زندگی عادی و روزمره می پردازند که ما خوانندگان (بویژه ما مردها) آنها را غالباَ پیش پا افتاده ـ حتا کم ارج ـ تلقی می کردیم و تقریباَ مطمئن بودیم که بر این روابط به ظاهر ساده و معمولی، کاملا آشنایی و اِشراف داریم، با این حال اما پس از خواندن چنین آثاری است که موفق به دریافت نوعی شناخت تازه در مشاهده ی «ساده»ترین روابط خانوادگی مان می شویم.

بخش: 

عطار نیشابوری و هشتصدسال نادیده انگاری دختر ترسا

مفسران متأخر آثار عطار نیز که حوادث آن دوره از جهان ایرانی را با افق دوران مدرن خوانده اند معمولا بر تعداد مریدان و مقلدان شیخ صنعان[9]، بلندی و کوتاهی مصرعها، شیوه های زمینی عشق ورزی او، و نمادهای هستی شناسانه که عطار در این قصه به منظور رسیدن به اهدافش به کار گرفته است متمرکز بوده اند. در حالی که زندگی غم انگیز و متلاشی شده این زن جوان بویژه بعد از آن که شوهرش بدون مقدمه چینی ناگهان او را رها می کند و از روم به حجاز بر می گردد متأسفانه در همۀ این تفسیرها و تذکره ها، گُم شده است.

پیروزی الاهیات معطوف به قدرت در مصر

پیروزی اخوان المسلمین مصر به سادگی به دست نیامده است بلکه این پیروزی، ریشه در مبارزات هشتادساله آنها برای کسب قدرت سیاسی این کشور دارد. اساساَ تلقی نخبگان و رهبران مذهبی مصر از الاهیات سیاسی (الاهیات معطوف به قدرت) در طول قرن بیستم همواره نسبت به دیگر کشورهای اسلامی خاورمیانه و شمال آفریقا، متفاوت و شاخص بوده است.

الاهیات «معطوف به قدرت» و کنترل زنان

باور و اعتقاد به «نداشتن حق مالکیت بر تن»، در ابَر ایدئولوژیهای غیرمذهبی هم وجود دارد. اصولا در طول تاریخ، اکثر قریب‌‌‌به‌‌‌اتفاق ابَر ایدئولوژیها، حق بنیادی مالکیت زنان بر تن خود را، به پهنه‌‌‌ای بیرون از اراده و اختیار زنان، ارجاع داده‌‌اند. ایدئولوژیهای آرمانشهری مدرن و معاصر نیز مشابه برخی از جنبه‌‌های رفتار نظام‌‌های سرمایه‌‌سالار (نگرش کالایی‌‌‌دیدنِ همه‌‌ی پدیده‌‌‌ها برای عرضه به حوزه عمومی«بازار») ، این «حق خصوصی مالکیت بر تن» را به نفع «مالکیت اجتماعی و منافع عمومی»، قربانی می‌‌‌کنند.

بخش: 

الاهیات «معطوف به قدرت» و کنترل زنان

باور و اعتقاد به «نداشتن حق مالکیت بر تن»، در ابَر ایدئولوژیهای غیرمذهبی هم وجود دارد. اصولا در طول تاریخ، اکثر قریببهاتفاق ابَر ایدئولوژیها، حق بنیادی مالکیت زنان بر تن خود را، به پهنهای بیرون از اراده و اختیار زنان، ارجاع دادهاند. ایدئولوژیهای آرمانشهری مدرن و معاصر نیز مشابه برخی از جنبههای رفتار نظامهای سرمایهسالار (نگرش کالاییدیدنِ همهی پدیدهها برای عرضه به حوزه عمومی«بازار») ، این «حق خصوصی مالکیت بر تن» را به نفع «مالکیت اجتماعی و منافع عمومی»، قربانی میکنند

بخش: 

تصویر غم انگیزِ «بیکاری زنان تحصیل کرده»

متاسفانه نکته اینجاست که در ایران، اشتغال یا بیکاری زنان، ربط چندانی به میزان سواد و تحصیلات آنان ندارد. بر خلاف بسیاری از جوامع امروز دنیا، نرخ بيکاري در کشور ما ـ مطابق آمارهای رسمی ـ در ميان نيروي کار با تحصيلات عالي (به خصوص در بین زنان تحصيل کرده)، به شدت بالاست. اين امر نشان می دهد که گذراندن سطوح بالاتر آموزشي برای دختران ایرانی لزوماً شغل و درآمد و آتیه مطمئنی برای شان تضمين نمی کند

بخش: 

فاجعه بیکاری زنان : اُفول منزلت و قدرت

... بیکاری و ناتوانی مالی زنان، سرسخت ترین مانع در راهبازسازی قدرت اجتماعی آنان و رهایی شان از وابستگی به مردان اقتدارگرا و نظمهای سیاسیِ پدرسالار است، ... احتیاج مالی ناشی از بیکاری و نبود درآمدی شرافتمندانه، در پروسه ای نه چندان طولانی به زوال مناعت طبع زنان، تخفیف شخصیت و آزادگی شان، وسر انجام به غلبۀ احساس پوچی، بی پشتوانگی وخودکمبینی منتهی می شود

بخش: 

بی بی کوکب

پیشکش همه معترضان و منتقدان لایحه چند زنی

اما هیچ یک از این حرف ها را به او نگفتم. فقط بغض ام ترکید و ساعتها گریه کردم. دلم می خواست خودم را به هر طریقی که شده سر به نیس می کردم تا از این همه بدبختی نجات پیدا کنم. احساس کردم که زندگی ما زن ها چقدر ارزونه...

گام به گام با زنان در انقلاب مشروطیت

به ندرت تاریخ نگاران ایرانی به ثبت و مستند کردن رویدادهای موثری که به وسیله زنان به وجود آمده، پرداخته اند. اما با این نقص فاحش بوده اند تاریخدان ها و پژوهشگرانی که روز یا ماه و سال هایی که حرکتهای زنان ایران، تاثیرگذار بوده اند را به ثبت رسانده اند. مطلبی که در پی می آید به مناسبت صدوچهارمین سالگرد انقلاب مشروطه، با بهره گیری از چندین منبع، گردآوری شده و حرکتها و تلاشهای تاثیرگذار زنان در انقلاب مشروطیت را فهرست کرده است

بخش: 

صفحه‌ها

اشتراک در RSS - جواد موسوی خوزستانی