چهارشنبه ۵ مهر ۱۴۰۲ - ۰۸:۲۳

كار، ارگان سازمان فداييان خلق ايران (اكثريت)

چهارشنبه ۵ مهر ۱۴۰۲ - ۰۸:۲۳

تجاوز فقط یک جرم نیست

تجاوز جنسی اگرچه در ظاهر یک جرم است اما در اکثر موارد مجموعه ای از سایر جرایم را نیز در درون خود دارد. به عبارت دیگر تجاوز جنسی را نمی توان فقط یک رابطه جنسی همراه با اجبار دانست، بلکه در عین حال به شأن و کرامت انسانی قربانی نیز لطمه وارد شده است. علاوه بر اینکه معمولا این خشونت با تهدید به قتل نیز همراه است و از سوی دیگر به نقاط مختلفی ار بدن نیز آسیب جدی وارد می نماید. به همه این موارد باید لطمات روحی شدیدی که به قربانی وارد می شود و متاسفانه در قوانین ما کاملا نادیده گرفته می شود را نیز اضافه نمود

همواره یکی از بزرگترین مشکلات زنان و یکی از مهمترین چالشهایی که دولتها با آن روبر هستند بحث خشونت های جنسی  علیه زنان است. خشونت جنسی انواع مختلفی دارد و در سطوح متفاوتی خود را نشان می دهد:

خشونت رفتاری که شامل هرگونه رفتارهای جنسی اعم از توجه نشان دادن به بدن زن، نگاه شهوت آلود و آزار دهنده، تماس بدنی، زنای بامحارم، اجبار به انجام عمل جنسی، تجاوز و … می شود.

خشونت گفتاری که گفتار شهوانی و یا گفتار خشونت آمیز را در بر می گیرد. این خشونت ها در هر محیطی که زنان و دختران در آن حضور دارند اعم از محیط خانواده و یا محیط های کاری و یا مراکز عمومی می تواند رخ دهد. اما معمولا خشونت در درجه اعلی خود به شکل تجاوز بروز می کند. در قوانین اسلامی از این مورد به عنوان «زنای به عنف» نام برده شده است که طی آن مردی به عنف و اجبار و بدون رضایت زن به او تجاوز می کند.

انواع مجازات برای «زنا» و تعریف « زنای به عنف»

به طور کلی در قوانین ایران که مبتنی بر قواعد فقه شیعه می باشد چند نوع مجازات برای زنا متناسب با نوع آن و نیز شرایط مجرم در نظر گرفته شده است که مهمترین آنها عبارتند از:

۱. قتل: برای سه گروه از زناکاران اجرا می شود که عبارتست از: زنای با محارم، زنای به عنف، زنای کافر ذمی با زن مسلمان در کشور اسلامی

 2. سنگسار (رجم) که فقط شامل مرد محصن و زن محصنه می شود.

 3. صد تازیانه (جلد) که در مورد زن یا مرد زناکاری که واجد شرایط احصان نباشد اجرا می شود.

تنها جایی که از زنای به عنف نام برده شده ماده ۸۲ قانون مجازات اسلامی می باشد که در آن گفته شده حد زنای به عنف و اکراه، قتل است. متاسفانه نه در این ماده و نه در مواد دیگر قانون تعریفی از زنای به عنف یا آنچه به نام تجاوز می شناسیم ارائه نشده است.

 “عنف” در لغت به معنای سختی، و غلبه و زور است و معادل کلمه لاتین “خشونت” در زبان انگلیسی می باشد. منظور از عنف بر اساس مبانی حقوقی ایران می تواند هم اکراه مادی باشد مانند اجبار ناشی از تهدید با اسلحه و هم اکراه معنوی باشد یعنی در حالت جهل و بی خبری مانند استفاده از دارو برای بیهوش نمودن دختر. البته در مورد اجبار معنوی و اینکه در این حالت نیز می توان قائل به زنای به عنف بود، اختلاف نظر وجود دارد.

روش اثبات جرم

در خصوص نحوه اثبات این جرم باید گفت بر اساس مقررات قانونی راه های ثبوت زنا به طور کلی عبارت از اقرار، شهادت و علم قاضی است.

اثبات این جرایم نیاز به ارایه دلیل از سوی مدعی دارد که دادگاه ضمن بررسی ادله در صورتی که آنها را واجد استناد بیابد مستند رای خود را قرار می دهد. اقرار متهم مهمترین دلیل در مستندات رای دادگاه شمرده میشود اما در بحث تجاوز اقرار متهم بر علیه خودش بسیار نادر اتفاق می افتد. مگر اینکه اقرار از راههای قانونی و مشروع کسب نشده باشد که در آن صورت نیز ارزش اثباتی ندارد.

از سوی دیگر امکان استفاده از شهادت شهود نیز در موارد بسیار اندک است زیرا مجرمین به ندرت اتفاق می افتد که در برابر دیگران مرتکب جرم شوند آن هم جرمی مانند تجاوز که قطعا̋ نیاز به پنهان کاری ویژه ای دارد.

بنابراین تنها امکانی که برای بزه دیدگان باقی می ماند استفاده از علم قاضی است. علم قاضی از شیوه های مختلفی می تواند تحصیل شود. گزارش اولیه پلیس، نظریه پزشکی قانونی، اظهارات متهم در جلسات متفاوت، روابط قبلی میان متهم و قربانی می تواند از مواردی باشد که به حصول علم قاضی کمک می نماید.

اشکالات حقوقی و اجرایی قانون

اگرچه قانون ما سنگینترین مجازات را برای زنای به عنف تعیین کرده است اما در عمل کمک زیادی به حل این مشکل ننموده است. این مشکل ناشی از نواقصی است که در قانون وجود دارد. در مرحله اول در تعریف این جرم، خلاء قانونی داریم به عبارت دیگر اولا جرمی مستقل به نام آزار و اذیت جنسی در قوانین ایران تعریف نشده است و به شکلی کاملا پراکنده در مواد مختلف تعابیری از این نوع خشونت به رسمیت شناخته شده است. و همین امر سبب می شود که سایر تعرضات جنسی که به حد تعریف شرعی «زنا» نرسیده باشند به راحتی قابل پیگیری قضایی و مجازات نباشند.

از سوی دیگر تجاوز جنسی اگرچه در ظاهر یک جرم است اما در اکثر موارد مجموعه ای از سایر جرایم را نیز در درون خود دارد. به عبارت دیگر تجاوز جنسی را نمی توان فقط یک رابطه جنسی همراه با اجبار دانست، بلکه در عین حال به شأن و کرامت انسانی قربانی نیز لطمه وارد شده است. علاوه بر اینکه معمولا این خشونت با تهدید به قتل نیز همراه است و از سوی دیگر به نقاط مختلفی ار بدن نیز آسیب جدی وارد می نماید. به همه این موارد باید لطمات روحی شدیدی که به قربانی وارد می شود و متاسفانه در قوانین ما کاملا نادیده گرفته می شود را نیز اضافه نمود. از سوی دیگر در آرای کیفری ایران صرف نابالغ بودن مجنی علیه دلیل تحقق عنف محسوب نمی شود در حالیکه در اکثر کشورها زمانی که یک طرف رابطه جنسی زیر ۱۸ سال باشد رابطه قطعا تجاوز محسوب می شود.

همچنین پروسه رسیدگی قضایی به جرم زنای به عنف طولانی و آزار دهنده است و در این پروسه زنها مجبور می شوند بارها اتفاقی را که افتاده، توضیح دهند. به رنج ناشی از این کار باید هزینه های بالای دادرسی را نیز اضافه نمود.

اما نقص دیگر سیستم قضایی که مهمتر از بحث میزان کیفر در نظر گرفته شده است در نحوه اجرای مجازات و عدم قطعیت در برخورد با مجرم است. علیرغم مجازات سنگینی که برای زنای به عنف در نظر گرفته شده است در عمل تعداد مجرمینی که به این دلیل به مجازات واقعی می رسند اندک است. و قضات در این موارد بسیار با احتیاط برخورد می کنند.

موارد مهم بعد از خشونت های جنسی

به دلیل همه این نواقص، زنانی که قربانی خشونت جنسی می شوند باید به مواردی دقت نمایند که به آنها در رسیدن به عدالت کمک خواهد کرد. زمانی که زنی مورد آزار جنسی قرار می گیرد به دلایل مختلف که عمدتا دلایل فرهنگی و عرفی می باشد سعی در مخفی نمودن این موضوع و حتی انکار آن پیش خود و دیگران می نماید و در نتیجه زمان طلایی برای مقابله با مجرم را از قانون می گیرند.

از مهمترین مراحل اقدام قضایی بعد از تجاوز مراجعه به پزشکی قانونی است. تشخیص تجاوز جنسی به عهده پزشک قانونی است و این تشخیص گاه به سبب فراوانی علایم ایجاد شده مانند پارگی و خونمردگی بسیار ساده است و گاه به علت نبود علامت مثبت، تقریباً غیرممکن است . آنچه در این خصوص اهمیت زیادی دارد از دست ندادن زمان است زیرا شاید آثار کبودی و یا زخم تا مدتها روی بدن باقی بماند اما آثار منی در واژن فقط چند روز وجود دارد که در آن صورت امکان تشخیص دی ان ای را فراهم می سازد و راحت تر مجرم را به دست مجری قانون می سپارد.

برخورداری از مشاوره وکلا و نیز روانشناسان و روانپزشکان نیز در این فرآیند کمک بسیاری به زنان قربانی خواهد کرد. تا هم با ترس خود از متجاوز روبرو شوند و هم از آبروریزی در محیطهای اجتماعی و خانوادگی نترسند.

 در مجموع از آنجا که حمایتهای قانونی و معنوی بسیار کمی از زنان قربانی می شود، این زنان که معمولا از سوی خانواده طرد می شوند، هم نیاز به حمایتهای مالی دارند و هم حمایتهای پزشکی و درمانی. با این وجود، قربانیان باید بدانند به مجازات رسیدن متجاوز نه تنها حق آنها که حق جامعه است و به هیچ دلیلی نباید از این حق قانونی خود گذشت نمایند.

هدی عمید، وکیل پایه یک دادگستری

بخش : زنان
تاریخ انتشار : ۲۹ آبان, ۱۳۹۰ ۶:۳۳ ب٫ظ
لینک کوتاه
مطالب بیشتر

نظرات

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

سخن روز

آغاز جنگ و حماسه مقاومت خرمشهر:‌ مصاحبه نشریه کار با اکبر دوستدار

خبر حمله عراق را در واقع ما با مشاهده بمباران اهواز و آبادان دریافت کردیم. هواپیماهای عراقی در همان ساعات اول، بسیاری از شهرهای خوزستان و جمعاً ده شهر کشور را بمباران کردند. البته هدف مقدم و اصلی آنها تسخیر برق آسای خرمشهر توسط نیروی زمینی بود که در نزدیکی مرز عراق قرار داشت. از قرار و طبق نقشه جنگی صدام، آبادان، اهواز، دزفول و سوسنگرد اهداف بعدی آنان بودند. ۱۲ لشکر زرهی عراق با همه تجهیزات بسوی خرمشهر سرازیر شده بودند.

مطالعه »
یادداشت

جنبش زن زندگی آزادی، به مثابه جنبش علیه سلطه و استبداد

یک سال از روزهایی که زنان به اعتراض به قتل حکومتی مهسا “ژینا” روسری های خود را بعنوان نماد و  سمبل اقتدار جمهوری اسلامی به آتش کشیده و با شعار “زن، زندگی، آزادی” همبستگی عمیق جهانیان را بخود جلب کردند،  گذشت. جنبشی که در یک سال گذشته شاهدش بودیم، یکباره آغاز نشده و پیش زمینه های آن به سال های سال قبل به  خصوص بعد از انقلاب ۵۷ بر میگردد.

مطالعه »
آخرین مطالب

سوئد…کجا میرویم؟

اگر آمار و ارقام و اطلاعات هم نتواند تقدیر را بازگو کند منطق آدمی میتواند یک نتیجه ای بگیرد. جهان گام به گام بسوی شرایط تنازع بقا کشیده میشود، شرایطی که در آن، کشوری مثل ایران ماهی زنده در ماهیتابه زورگویان خواهد بود. ما به دروازه جهنم نزدیک میشویم و این در حالیست که نه مردم و نه اپوزیسیون و نه حکومت و دولت هیچکدام چه باید کرد را نمیدانند یا نمیخواهند به گونه منطقی به آن فکر کنند.

آغاز محاکمه ۳۲ نفر از اهالی روستای آق‌دره وسطی به جرم حمایت از کارگران معترض معادن آق‌دره!

این محاکمه جزئی از مقاومت و سرکوب‌های دنباله‌دار در آق‌دره است. اهالی این منطقه که به واسطه‌ی فعالیت‌های معدنی امکان کشاورزی و دامداری را از دست رفته می‌بینند، برای بقا چاره‌ای جز کار در این معادن ندارند و مدیران و صاحب امتیازان معدن نیز با علم به این موضوع بیشترین بهره‌کشی و سرکوب‌ها را بر آنان اعمال می‌کنند.

توده را با جنگ صنفی آشنا باید نمود

توده را با جنگ صنفی آشنا باید نمود
/
کشمکش را بر سر فقر و غنا باید نمود
/
در صف حزب فقیران اغنیا کردند جای
/
این دو صف را کاملاً از هم جدا باید نمود

رویدادهای اخیر در منطقه قره باغ کوهستانی

نیروهای نظامی جمهوری آذربایجان روز سه شنبه، ۱۹سپتامبر با نقض خط آتش به منطقه خودمختار قره باغ حمله کردند. بر اثر این حمله گسترده، غیر از هدفهای نظامی، منازل مسکونی، مدارس و شهروندان عادی آماج بمباران زمین و هوایی قرار گرفتند، خانواده ها از هم فرو پاشیده و شماری از جمله کودکان مفقود شده اند. خبرهای نگران کننده ای از اقدامات لجام گسیخته نیروهای آذربایجانی علیه شهروندان عادی به گوش می رسد.

شرایط کار پیک های تحویل غذا بسیار بد است!

کمی پس از اینکه اسد به عنوان یک پیک تمام وقت تحویل غذا، در واشنگتن دی سی شروع به کار کرد، حین کار توسط یک ماشین مورد صدمه قرار گرفت. دوچرخه الکتریکی که او برای کار تحویل غذا خریداری کرده بود، آسیب دیده ولی هنوز کار میکرد. وقتی اسد با شرکت ارسال کالا تماس گرفت تا آنها را از حادثه مطلع کند، شرکت از او خواست که به کارش ادامه داده و غذایی که حمل می کرد را تحویل مشتری بدهد …

یادداشت

جنبش زن زندگی آزادی، به مثابه جنبش علیه سلطه و استبداد

یک سال از روزهایی که زنان به اعتراض به قتل حکومتی مهسا “ژینا” روسری های خود را بعنوان نماد و  سمبل اقتدار جمهوری اسلامی به آتش کشیده و با شعار “زن، زندگی، آزادی” همبستگی عمیق جهانیان را بخود جلب کردند،  گذشت. جنبشی که در یک سال گذشته شاهدش بودیم، یکباره آغاز نشده و پیش زمینه های آن به سال های سال قبل به  خصوص بعد از انقلاب ۵۷ بر میگردد.

مطالعه »
بیانیه ها

در سالگرد قتل حکومتی مهسا (ژینا) امینی: ایران به پیش از جنبش تنیده در جان مردم و میهن برنمی‌گردد!

جنبش «زن‌ زندگی، آزادی»، در بطن جامعه حضور دارد و مطالبات بنیادین آن در حال تکوین است. خواست استقرار جمهوری مبتنی بر جدایی دین از حکومت، بر پایهٔ ارزش‌های جهان‌شمول حقوق بشر و با تأکید ویژه بر آزادی، مردم‌سالاری (دموکراسی) و عدالت اجتماعی، به‌یمن مبارزهٔ مردم ایران تحقق خواهد یافت!

مطالعه »
پيام ها

در سالگرد قتل حکومتی مهسا (ژینا) امینی: ایران به پیش از جنبش تنیده در جان مردم و میهن برنمی‌گردد!

جنبش «زن‌ زندگی، آزادی»، در بطن جامعه حضور دارد و مطالبات بنیادین آن در حال تکوین است. خواست استقرار جمهوری مبتنی بر جدایی دین از حکومت، بر پایهٔ ارزش‌های جهان‌شمول حقوق بشر و با تأکید ویژه بر آزادی، مردم‌سالاری (دموکراسی) و عدالت اجتماعی، به‌یمن مبارزهٔ مردم ایران تحقق خواهد یافت!

مطالعه »
بیانیه ها

در سالگرد قتل حکومتی مهسا (ژینا) امینی: ایران به پیش از جنبش تنیده در جان مردم و میهن برنمی‌گردد!

جنبش «زن‌ زندگی، آزادی»، در بطن جامعه حضور دارد و مطالبات بنیادین آن در حال تکوین است. خواست استقرار جمهوری مبتنی بر جدایی دین از حکومت، بر پایهٔ ارزش‌های جهان‌شمول حقوق بشر و با تأکید ویژه بر آزادی، مردم‌سالاری (دموکراسی) و عدالت اجتماعی، به‌یمن مبارزهٔ مردم ایران تحقق خواهد یافت!

مطالعه »
برنامه و اساسنامه
برنامه سازمان فدائیان خلق ایران (اکثریت)
اساسنامه
اساسنامه سازمان فدائیان خلق ایران (اکثریت)
بولتن کارگری
شبکه های اجتماعی سازمان
آخرین مطالب

سوئد…کجا میرویم؟

آغاز محاکمه ۳۲ نفر از اهالی روستای آق‌دره وسطی به جرم حمایت از کارگران معترض معادن آق‌دره!

توده را با جنگ صنفی آشنا باید نمود

رویدادهای اخیر در منطقه قره باغ کوهستانی

شرایط کار پیک های تحویل غذا بسیار بد است!

یک سال پس از آغاز جنبش “زن، زندگی آزادی” − تلاشی برای تحلیل وضعیت