وحید قره باغلی فعال حقوق بشر و سخنگوی انجمن دفاع از زندانیان سیاسی آذربایجانی در ایران (آداپ) در مصاحبه با صدای آمریکا در خصوص موج اخیر بازداشتها در شهرهای آذربایجان، شرایط بازداشتگاه های وزارت اطلاعات، اتهامات وارده بر فعالان ملی، به تشریح مواردی چون حبس تعلیقی و آزادی موقت پرداخته است.
به گفته سخنگوی آداپ، فعالان ملی آذربایجان معمولاً با اتهاماتی مانند پان تورکیسم، تجزیه طلبی، اقدام علیه امنیت ملی، ایجاد گروه های غیرقانونی، تبلیغ علیه نظام، تشویش اذهان عمومی، توهین به رهبری و مواردی چون تجمع غیرقانونی روبرو می شوند.
وحید قره باغلی می گوید ” قوانین ایران به وزارت اطلاعات این اختیار را می دهد که فعالان متهم به «اقدام علیه امنیت ملی» را برای مدت طولانی بدون اجازه ملاقات با خانواده و وکیل مدافع بازداشت کرده و به این ترتیب آنها را تحت شکنجه بازجویی کنند. از این رو فعالان انتقالی به بازداشتگاه وزارت اطلاعات معمولاً با این اتهام روبرو می شوند”.
قره باغلی در این خصوص به پرونده سعید متین پور، روزنامه نگار و فعال حقوق بشر اشاره می کند که هم اکنون در حال گذراندن دوران محکومیت ۸ ساله خود در زندان اوین می باشد: “ماموران امنیتی این فعال حقوق بشر را در غیاب وکیل و بدون تماس با خانواده به مدت ۹ ماه در سلول انفرادی زندان اوین تحت بازجویی و شکنجه قرار داده و در دادگاه تنها ۳ دقیقه به او حق دفاع از خود دادند”.
این مدافع حقوق بشر به اسامی برخی از فعالان و گروههای آذربایجانی در زندانهای ایران اشاره کرده است: سعید متین پور … یونس آقایان، زندانی منسوب به اقلیت علوی مذهب که در خطر اعدام قرار دارد، فردین مرادپور، که از ماه مه ۲۰۱۰ در حال گذراندن دوران محکومیت ۶ ساله خود در زندان تبریز است، فعالان کارگری شاهرخ زمانی و محمد جراحی که دوران محکومیت ۱۱ و ۶ ساله خود را در زندانهای رجایی شهر کرج و تبریز می گذرانند، عزیز پورولی، حسن ارک، مهدی حمیدی شفیق، ائلمان نوری و شهرام داداشی، فعالانی که بهخاطر اعتراض به سیاستهای دولت ایران در قبال بحران دریاچه اورمیه به زندانهای طولانی مدت محکوم شده اند، محمود فضلی، آیت (یوروش) مهرعلی بیگلو، لطیف حسنی و شهرام رادمهر که در ارتباط با تشکیلات گاموح نوین دستگیر شده اند، حجت السلام عبدالعزیز عظیمی قدیم، داوود عظیم زاده، بهمن خالقی، عباس ولیزاده و مهدی کوخیان بازداشت شدگان یک تجمع مدنی در شهر مراغه و همچنین فعالانی چون امیر چمنی در زندان تبریز و یاشار کریمی در زندان خوی.
وحید قره باغلی همچنین به وضعیت صدها فعال آذربایجانی که به قید وثیقه های سنگین در آزادی موقت بسر می برند اشاره می کند و علاوه می کند «فعالانی که در آزادی موقت بسر می برند و یا به حبسهای تعلیقی محکوم شده اند اگرچه در زندان نیستند ولی دایره فعالیت آنها بسیار محدود است، چرا که هر آن ممکن است بازداشت شوند.»
