حزب تودە ایران و معیار تغییر

سایت رسمی حزب تودە ایران در مطلبی تحت عنوان ‘تاملی بر سخنان مصطفی تاج زادە، دربارە درس آموزی از شکست انقلاب ۵۷ و آیندە میهنمان’ بە تحلیل سخنان تاج زادە در گفتگوی تصویری او با ‘رادیکال اعتماد آنلاین’ پرداختە است. تحلیلی کە بشیوە تیپیک می تواند در عمق خود متد حزب تودە ایران بە امر تغییر در افراد را نشان دهد. ۱ ادعا را بهتر بشکافیم.

در این مطلب، بە سخنان تاج زادە از دو زاویە عمدە برخورد می شود. مقالە بخشی از خود را بە سخنان خود تاج زادە اختصاص دادە است. آنجائی کە تاجزادە می گوید کە او در مدت هفت سال زندانی بودنش، پس از جنبش اعتراضی ۸۸، بە بسیاری از اشتباهات خود پی بردە است، اینکە در این مصاحبە خود را معترض جنایات رژیم ولائی معرفی می کند و حتی ولایت فقیە را عامل اصلی بوجود آمدن وضعیت کنونی در کشور معرفی می کند، اینکە او حکومت دینی را نفی می کند و آن را عامل و موجب تک صدایی بودن می داند. اینکە او بە گفتە حزب تودە حتی تلویحا انقلاب بهمن را شکست خوردە ارزیابی می کند.

اما مقالە در همان حال با بکاربردن کلماتی مانند ‘گویا’ و نیز ارجاع دادن بە گذشتە تاج زادە در تطهیر خامنەای، بر امر تغییر در تاج زادە (در زمان حاڵ) علامت استفهام می گذارد. در واقع حزب تودە ایران این تغییر را قبول نمی کند زیرا کە ظاهرا علت را در مشی اصلاح طلبی تاج زادە می داند!

 اما اگر مطلب را کمی ادامە بدهیم، متوجە می شویم کە عدم پذیرش سخنان تاج زادە در تغییر او، در سخنان بعدی او نهفتە است کە در قسمت های بعدی مطلب آمدە است، آنجائی کە تاج زادە داستان بشدت ناعادلانە خیانت حزب تودە را دوبارە تکرار می کند و این حزب را عامل شکست مصدق می داند و نیز از کارهائی می گوید کە او در دهە شصت علیە حزب تودە ایران انجام دادە است.

پس چنانکە مشاهدە می کنیم، مصاحبە عمدتا از دو بخش تشکیل شدە است: بخشی مربوط بە ادعاهای تاج زادە در مورد روندهای عقیدتی اش و بخشی مربوط بە تاریخ حزب تودە ایران و تفسیر آن.

تا جائی کە بە تاریخ حزب و ارزیابی ناعادلانە تاج زادە از آن بر می گردد، می توان گفت کە تاج زادە در این مورد، ادعای تغییر خود را بە این بخش تسری نمی دهد و کماکان با یک چهرە مذهبی خشن و بدور از سیمای اصلاح طلبی و اعتقاد بە پلورالیسم ظاهر می شود. متاسفانە تاج زادە در این مورد کماکان در دهە شصت بسر می برد و نمی تواند متد مورد ادعای خود را بە تمامی زوایای تفکرش تسری دهد. او متناقض ظاهر می شود.

اما عدم اعتقاد بە تغییر در تاج زادە از طرف حزب تودە ایران، بە علت اعتقاد او بە اصلاح طلبی و یا تکرار ادعاهای همیشگی در مورد حزب تودە (کە بە نظر نگارندە بیشتر مورد دوم علت عدم جدی گرفتن ادعای تاج زادە توسط حزب شدە است)، یک برخورد دگماتیستی است کە بە فاکتها توجە نشان نمی دهد. مطلب نشان می دهد کە برای حزب، چگونگی برخورد تاج زادە بە مسئلە حزب از اهمیت بیشتری برخوردار است تا ادعای تاج زادە در مورد تغییر در افکارش. تا جائیکە اصل تغییر در نگاە تاج زادە هم زیر سئوال می رود. در واقع حزب تودە ایران گذشتە تاج زادە را برجستە می کند و سخنان او را در مورد شکست انقلاب بهمن و رژیم ولائی جدی نمی گیرد، تنها برای اینکە تاج زادە نتوانستە در برخورد خود بە حزب تودە تغییر ایجاد کند!

مطلب حزب تودە در این مورد دقیق برخورد نمی کند. نمی شود تغییر در نگاە افراد را همیشە تغییری در همە اجزاء دید. انسانها ابتدا در پارادایمها بە تغییر می رسند (در این مورد، نفی حکومت دینی توسط تاج زادە)، و بعد کم کم در جریان پراتیک و زندگی روزمرە، تغییر را بە اجزاء تسری می دهند و شاید هم هیچگاە فرصت این را نداشتە باشند کە در همە اجزاء  اصول پارادایم نوین خود را وارد کنند، ولی این مانع آن نمی شود کە ما بە تغییر در آنان شک کنیم و این فرصت را ندهیم ادعای مورد نظر خود را عملی نکنند.

معیار برای تغییر قبل از هر چیز ادعای خود انسانها، پراتیک و چگونگی رفتار و عمل آنهاست.  نمی توان اصل برخورد آنها با یک جریان مشخص سیاسی را چنان گستردە کرد کە آن را معیار تغییر قرار داد. از اگوسنتریک بودن پرهیز کنیم.

زیرنویس:

۱ـ متاسفانە مطالب حزب تودە ایران (حتی مطالبی کە مستقیما امضای کمیتە مرکزی را ندارند)، بدون امضای شخصی انتشار می یابند، و بنابراین نگارندە این مطلب انتقادی ناچار است کە خود حزب تودە ایران را در کلیت خود مخاطب قرار دهد، امری کە زیاد منطقی نمی نماید، زیرا کە نمی شود همە افراد یک حزب مشخص را معتقد بە همە اجزاء مطالب و مقالاتی دانست کە توسط همان حزب مربوطە انتشار می یابند.