- با محاصره بیت آیتالله خمینی، سخنرانی خاتمی ناتمام ماند
محمد خاتمی گفت: «تا روزی که زورمندان کمخرد که دارای غرور و توهم هستند قدرت خود را در محرومیت و تحقیر انسان میدانند و از سیاست جز سرکوب، دخالت، تحمیل، تحقیر و تطمیع چیزی نمیدانند، باید جشن پیروزی کلمه بر شمشیر را به تاخیر انداخت، اما حرکت خرامان و شکوهمند تاریخ بشری به سوی آزادی و آزادگی است.» سخنان محمد خاتمی در اینجا با تایید حضار و سر دادن تکبیر به نشانه تایید همراه شد. محمد خاتمی تاریخ قرن بیستم را شاهدی برای حرکت انسان «به سوی آزادی» دانست و با اشاره به مبارزات ضداستعماری ملتها در قرن بیستم گفت: «درست است که ملتهای مظلوم که مبارزات با قدرتهای سلطهطلب و استعماگر داشتند به همه آرمانهای خود نرسیدند، اما آیا حرکت به سوی آزادی، رهایی از سلطه بیگانه و نفی و دفع استثمار و استعمار یک حرکت شکوفا به سوی شکوفایی وجود و به سوی آزادی نیست؟» محمد خاتمی افزود: «در سالها و دهههایی که گذشت، این اتفاق عمومی در نفی استبداد و سلطه دیکتاتورها بر زندگی انسان یک حرکت فراگیر بود و مگر افتخار انقلاب اسلامی ما این نیست که از زبان رهبر او جمهوری اسلامی را مطرح کرد. یعنی انسان آزادی که بر سرنوشت خود حاکم است.» رئیس جمهوری پیشین ایران گفت: «در همه دنیا استبداد یک حرکت فراگیر و دیدنی بود.» محمد خاتمی دستیابی بشر به مردمسالاری را یکی از دستاوردهای بشری دانست که به گفته او در جهت تکامل تاریخی و وجود انسان است. محمد خاتمی با مقایسه بینش بشر در دوران قدیم و جدید گفت که در گذشته در شرق و غرب عالم به نام دین یا غیر دین «استبدادهای نفسگیر» بود و بدتر از «سلطه بیگانه» انسان در ذهنش این نقش بسته بود که «سرنوشت محتوم او تن دادن به حکومتهای قلدر و زورگو است». محمد خاتمی تصریح کرد: «قرن گذشته قرن ظهور و خوشبختانه سقوط نظامهای توتالیتر و تمامیتخواه بود، اینها همه نشانه این است که سیر تاریخ به سوی آزادی و رهایی انسان است.»
حمله لباس شخصیها به بیت آیت االه خمینی، محل سخنرانی محمد خاتمی، با شکستن شیشههای این مکان همراه بود.
«انسان رها شده از سلطه استثمار و استعمار و استبداد و استعباد، و نیز رها شده از سلطه غرایز تلطیف نشده حیوانی، چون خشونت و درندهخویی، انسان رها شده و آزاد شده از این همه بدبختی و انحراف، یقین جانب حق را خواهد گرفت.» محمد خاتمی در ادامه گفت: «ما حضرت اباعبدالله سلامالله علیه را یکی از بزرگترین قهرمانان راه عدالت و آزادی میدانیم.» رئیس جمهوری پیشین ایران گفت: «طبق بینش اسلامی، قهرمان اصلی صحنه تاریخ خود انسان است، پیامبران خدا هم آمدهاند تا فقط به انسان آگاهی بدهند و اراده او را تقویت کنند تا در سایه آگاهی و اراده راه آزادی و راه آزادگی را بپیماید.» وی افزود: «پیامبران نیامدهاند مردم را مجبور کنند که مسیر عدالت و آزادی را طی بکنند. فاعل قیام خود مردم هستند.» رئیس جمهور پیشین ایران تصریح کرد: «حضرت اباعبدالله قهرمان بزرگ آگاهیبخشی و ارادهبخشی به جامعه است که به پای خود به سوی عدالت و آزادی حرکت بکند.» وی افزود: «در مکتب اباعبدالله آزادی واقعی در پرتوی بندگی خدا حاصل میشود. آزادی، آزادی از قید و بندهای اخلاقی و تسلیم شدن در برابر هوا و هوس نیست.» محمد خاتمی گفت: «بندگی چنین خدایی است که انسان را از دو بردگی آزاد میکند: بردگی هوا و هوس، و بردگی قدرتهای زورگو.» رئیس بنیاد باران تاکید کرد: «حرکت به سوی این آزادی در مکتب امام حسین حرکت از موضع دین است، و بهخصوص وقتی به نام دین برجامعه ستم میکنند و انحراف در دین ایجاد شده است.» رئیس جمهوری پیشین ایران تصریح کرد: «قیام امام حسین برای این است که میگوید به حق عمل نمیشود، به نام اسلام باطل را حاکم میکنند و من به نام دین علیه این انحراف قیام میکنم.» در اینجا حضار با صدای بلند تکبیر میفرستند و شماری از هواداران حکومت «مرگ بر ضد ولایت فقیه» سر میدهند که در مقابل صدها نفر «هیهات من الذله» و «مرگ بر دیکتاتور» فریاد میکشند. محمد خاتمی در میان این شعارها ادامه داد: «آزادی و رهایی انسان گرانبهاترین پدیدهای است که وجود دارد حتی از جان پاک اباعبدالله گرانبهاتر است. و اباعبدالله جانش را فدای این گوهر میکند.» در این بخش از سخنان اکثریت حضار «درود بر خاتمی» سر میدهند و عدهای نیز شعار «ابوالفضل علمدار، خامنهای نگهدار» و «خونی که در رگ ماست، هدیه به رهبر ماست» سر میدهند.
