دزموند توتو برنده جایزه نوبل درگذشت

اسقف اعظم آفریقای جنوبی دزموند توتو در سن ۹۰ سالگی درگذشت. این را رئیس جمهور آفریقای جنوبی “سیریل رامافوزا” اعلام کرد. او “از طرف تمام آفریقای جنوبی غم و اندوه عمیق خود را از مرگ” توتو ابراز می کند. توتو اولین اسقف سیاه پوست انگلیکن ژوهانسبورگ بود و در ۷ سپتامبر ۱۹۸۶ اسقف اعظم کیپ تاون نام گرفت. او همراه با نلسون ماندلا برای پایان دادن به آپارتاید در آفریقای جنوبی مبارزه کرد و پس از زندانی شدن ماندلا در سال ۱۹۶۴ نقش رهبری را در این مبارزه برعهده گرفت. توتو در سال ۱۹۸۴ به خاطر تعهدش در مبارزه علیه آپارتاید و حمایت از حقوق بشر،جایزه صلح نوبل را دریافت کرد.

از تدریس تا کلیسا

توتو در سال ۱۹۳۱ در Klerksdorp در نزدیکی ژوهانسبورگ متولد شد. ابتدا راه پدر را به صورت حرفه ای دنبال کرد و معلم شد. در سال ۱۹۵۵ با لیا نومالیزو شنگزان ازدواج کرد و دارای چهار فرزند شدند، اما توتو تصمیم گرفت تدریس را کنار بگذارد و الهیات بیاموزد. او در اوایل دهه ۱۹۶۰ به عنوان معاون و سپس کشیش منصوب شد. در سال ۱۹۷۵ توتو اولین سیاهپوست آفریقایی بود که رئیس کلیسای جامع سنت مریم در ژوهانسبورگ شد. حدود ده سال بعد او به عنوان اولین اسقف انگلیکن سیاه پوست شهر و در ۷ سپتامبر ۱۹۸۶، اسقف اعظم کیپ تاون نام گرفت. وی این سمت را تا پاییز ۱۹۹۶ بر عهده داشت.

مبارزه در کنار ماندلا

توتو در اوایل شروع به ابراز انتقاد از وضعیت جمعیت سیاه پوست در کشور کرد، در طول سال ها او به یکی از مصمم ترین و شناخته شده ترین مبارزان علیه رژیم آپارتاید در کنار نلسون ماندلا رئیس جمهور بعدی تبدیل شد. پس از محکومیت ماندلا به حبس ابد و حبس در سال ۱۹۶۴، توتو رهبری مبارزه با آپارتاید را بر عهده گرفت. به همین دلیل او در سال ۱۹۸۴ جایزه صلح نوبل را دریافت کرد.علاوه بر این، توتو جایزه مارتین لوتر کینگ، صلیب لیاقت آلمان (۱۹۹۶) و ده‌ها عنوان دکترای افتخاری را کسب کرد. در سال ۲۰۱۶ کتاب “شادی،شادمانی استوار در دنیای ناپایدار” توتو منتشر شد و مورد استقبال قرار گرفت.

پس از خبر درگذشت توتو، رئیس جمهور رامافوسا همچنین از “فصل دیگری از ماتم در خروج ملت ما از نسلی برجسته از آفریقای جنوبی، که آفریقای جنوبی آزاد شده را برای ما به جا گذاشتند صحبت کرد. توتو مردی با هوش فوق العاده، یکپارچه و شکست ناپذیر در برابر نیروهای آپارتاید بود و برای ستمدیدگان در سراسر جهان ایستاد و مبارزه کرد”.

آشتی به جای انتقام گیری 

پس از پایان رژیم آپارتاید در سال ۱۹۹۴، توتو پیوسته متعهد به صلح و آشتی در آفریقای جنوبی بود. به درخواست ماندلا، در سال ۱۹۹۶ ریاست کمیسیون حقیقت و آشتی را که به جنایات دوران آپارتاید رسیدگی می کرد، بر عهده گرفت.او شعار” ببخش، اما فراموش نکن” را دنبال کرد. توتو از آفریقای جنوبی، تصویری به عنوان یک “ملت رنگین کمانی” ارائه داد که در آن باید برای  همه مردم از هر رنگ پوست و قومیت، امکان زندگی مسالمت آمیز با هم فراهم شود.

توتو تا سنین بالا برای حقوق بشر و علیه تبعیض مبارزه کرد. در همان زمان، او به صدای منتقدی تبدیل شد که اشتباهات سیاست های کنگره ملی آفریقا و رئیس جمهور سابق، جاکوب زوما را محکوم می کرد. تو تو از سال ۲۰۱۰، به دلیل کهولت، شروع به کناره گیری تدریجی از مجامع عمومی کرد. اخیراً، او پس از واکسینه شدن خود در ماه می سال جاری، واکسن‌های ضد ویروس کرونا را به صورت عمومی تبلیغ کرده بود.

دزموند توتو مبلغ خستگی‌ناپذیر مبارزه خشونت‌پرهیز بود و در سال ۱۹۸۴ جایزه صلح نوبل را دریافت کرد. در نوامبر ۱۹۹۵، نلسون ماندلا، رئیس جمهور وقت آفریقای جنوبی او را به عنوان رئیس “کمیسیون حقیقت و آشتی” منصوب کرد. او این مسئولیت را تا زمان ارائه گزارش نهایی این کمیسیون در اکتبر ۱۹۹۸ بر عهده داشت.

برای آگاهی بیشتر خوانندگان: دزموند توتو و ایران 

دزموند توتو صدایی بلند علیه بی‌عدالتی در جهان، علیه جنگ در عراق و علیه رژیم‌های خودکامه بود. او حامی جنبش‌های دمکراسی‌خواهی و آزادی‌خواهی بود. توتو در سپتامبر ۲۰۱۲ در مقاله‌ای در روزنامه آبزرور خواستار محاکمه جورج بوش، رئیس جمهور سابق آمریکا و تونی بلر، نخست وزیرپیشین بریتانیا در دادگاه کیفری بین‌المللی به دلیل حمله به عراق شد.

او در سومین سالگرد جنبش سبز در ایران پیامی خطاب به ملت ایران و زندانیان سیاسی فرستاد و نوشت:” سه سال پیش جهان شاهد بود که میلیون‌ها تن از شما علیه سرکوب و خفقان به پا خاستید، و مردم سالاری و حقوق بشر را مطالبه کردید. بارقه‌ای که شما در ایران افروختید الهام بخش تغییرات بی‌سابقه‌ای در منطقه شده است”.

او در این پیام به مبارزات مردم آفریقای جنوبی اشاره کرده و خطاب به مردم ایران گفته بود” اگر آفریقای جنوبی توانست تغییر ایجاد کند، پس در هر کجای دیگر هم ایجاد تغییر ممکن است. به راه خود ادامه دهید. به خاطر داشته باشید که تاریک‌ترین ساعات شب ساعاتی پیش از طلوع سپیده دم است.”

تو تو، از مقامات مسئول جمهوری اسلامی از جمله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی و صادق لاریجانی رئیس قوه قضائیه وقت را خطاب قرار داده و از آنان خواسته بود تا “فرزندان ایران” را آزاد کنند و در زندان‌های ایران را ببندند، همانطور که زندان “روبن آیلند” در آفریقای جنوبی بسته شد.

اسقف توتو که رهبر مذهبی جنبش ضد آپارتاید آفریقای جنوبی به شمار می‌رفت، رهبران مذهبی ایران را نیز مورد خطاب قرار داده و نوشته بود: ” زندانی کردن، شکنجه و جنایت تحت لوای دین را قطع   کنید. چنین اعمال و اقداماتی نمی تواند جزء آموزه های دینی باشد.

یکشنبه ۵ دی ماه ۱۴۰۰- ۲۶ دسامبر ۲۰۲۱

منبع: کانال یک آلمان” ARD “