علمی را کە می خواهند نباشد

تجربە بشر نشان می دهد کە هنگامیکە دید انقلابی، و یا اساسا هر جهان بینی دیگری در حوزە کنش اجتماعی مطرح می شود، معمولا دید علمی عقب می کشد، و در مرحلە دوم قرار می گیرد. و این فرض بە این معنا کە اول باید انقلابی بودن، و یا جهان بینی مورد دلخواە را بعنوان گرایش و نگاە مسلط انتخاب کرد، و بعد بە آن دید علمی را هم افزود. البتە چنانکە بسیاری از تحلیلگران بخش شناخت شناسی مطرح می کنند هیچ دید علمی هم فارغ از نوعی انتخاب نیست، یعنی الزاما مسبوق بە نوعی وجود دنیای ذهنی انسانهاست، و معمولا آدمها قبل از اینکە دید علمی انتخاب کردەباشند، از قبل مجهز بە نوعی جهان بینی و تجارب مشخص خود هستند کە دید علمی آنها را محدود بخود می کند.

اما بە نظر می رسد این پدیدە در انقلابی ها بە اوج خود می رسد. نمونە مشخص آن در انقلابی های جمهوری اسلامی است کە با انتخاب ابراهیم رئیسی بە پست ریاست جمهوری و نوع چینش کابینە دولت وی کە از وزرائی ترکیب شدەاند کە عموما فاقد تجربە و علم لازم اند، و نیز بنابر سخنان ‘مهندس صوفی’ کە در مصاحبەای در آرمان ملی۱ از عدم هماهنگی نظری میان تیم اقتصادی دولت سیزدهم با محسن رضائی کە بعنوان معاون اول رئیسی در بخش اقتصادی انتخاب شدەاست، وجود دارد، علم نە تنها بە تمامی بە مرحلە دوم بعد از دید انقلابی سقوط کردەاست، بلکە اساسا دید علمی وجود ندارد تا بتوان بر اساس آن وضعیت نابسامان کشور را سامان دادە و از بحران کنونی نجاتش داد.

منتقدان از جملە از عدم وجود برنامە اقتصادی مدون دولت جدید می گویند. هم چنین ازعدم موضع صریح آن در مورد FATF، برجام و مشخصەهای سیاست خارجی. و این در حالیست کە بهبود وضعیت داخلی کشور تماما بە این سە مورد بستگی دارد.

بە نظر می رسد با چنین کابینەای، تصمیم گیری در مورد مسائل اقتصادی، بەکل، بە مراتب بالاتر حاکمیت انتقال یافتەاست و درست همانگونە کە از رئیسی بیشتر انتظار حرف شنوئی وجود دارد تا اظهارنظر، کابینە سیزدهم هم اساسا کارگزار خواهدبود تا تیمی کە بتواند از جملە در زمینە اقتصادی راهکار علمی ارائە دهند. علم را آن کسی ارائە می دهد کە عالم باشد.

با اعلام گام دوم انقلاب، خصلت انقلابی نظام کە با آمدن اصلاح طلبان تعدیل یافتەبود، دوبارە تشدید شدەاست کە از خصوصیات بارز آن راندن نیروهائی بە دولت است کە کمتر از خصلت علمی برخورداراند و بیشتر انقلابی و گوش بە فرمان اند. نتیجە چنین امری، اغتشاش بیشتر در کشور خواهد بود.

نوع برخورد خامنەای و فرماندە سپاە بە امر کرونا و واکسنهای خارجی کە کشور را بە فاجعەای تمام قد رهمنون شد، بخوبی نوع نگاە پیش برندگان گام دوم انقلاب در رابطە با پیوند میان جهان بینی انقلابی آقایان و علم را نشان می دهد. همە چیز حاکی از آن است کە آنان اساسا علم را پس زدەاند، و این پس زدگی در دولت سیزدهم بە اوج خود رسیدەاست.

زیرنویس:

۱ـ شمارە ۱۰۹۵، دوشنبە، شهریور ۱۴۰۰۹، “دیدگاە تیم اقتصادی دولت هماهنگ نیست”