سامانه اینترنتی سازمان فداییان خلق ایران (اکثریت)

GOL-768x768-1

۲۹ اردیبهشت, ۱۴۰۵ ۰۶:۰۲

سه شنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۵ - ۰۶:۰۲

نقد و بررسی کتاب تاریخ ترقی خواهی ایرانیان نوشته ملیحه بصیر (۳)

آشنایی روشنفکران پیشرو عصر با افکار تجدد خواهی در غرب و مخالفت برخی علما و انگیزەهایشان از این مخالفت ها با نوآوری های فکری و صنعت چاپ، نویسنده از منظر درستی به مسائل پرداخته است. در این بخش از نو آوری های افرادی چون رشدیه، میرزا قتحعلی آخوندزاده و عبدالرحیم طالبوف در عرصه های فرهنگی مطالب سودمندی به رشته ی تحریر در آمده است.

 
نویسنده در آغاز بخش هفتم کتاب، می شود گفت دچار یک اشتباه لپی شده است. سرکار خانم بصیر به نقل از یحیی آرین پور و صمد سرداری نیا نهضت تنباکو را در عصر قاجار با ماجرای واترگیت همسان دانسته است. در صورتی که ماجرای واترگیت در اثر رقابت های دو حزب رقیب حاکم بر آمریکا صورت گرفت که هیچ تاثیری بر ساختار نظام سرمایه داری امریکا نداشت. ولی نهضت تنباکو از اولین گام های جدی مبارزه علیه سیاست های استعمار بود، و مهر و نشان مثبت خود را بر جامعه ایران گذارد. البته نویسنده از تاثیرات نهضت تنباکو در جامعه آنروزین در عصر قاجار غافل نیست. ولی همسان دانستن نهضت تنباکو با ماجرای واترگیت پایه و اساس علمی و منطقی ندارد. نویسنده چنان به افشاگری های روزنامه های منتشره در جریان نهضت تنباکو واثق است که هیجان زده گشته، مقایسه پر اشتباه صمد سرداری نیا و یحیی آرین پور را در این مورد تاید آمیز نقل می نماید از چگونگی ورورد صنعت چاپ به ایران و نحوه انتشار اولین روزنامه ها و مطالب آموزنده آن و افراد موثر در این عرصه، خانم بصیر اطلاعات مفیدی ارائه می دهد. همچنین آشنایی روشنفکران پیشرو عصر با افکار تجدد خواهی در غرب و مخالفت برخی علما و انگیزه هایشان از این مخالفت ها با  نوآوری های فکری و صنعت چاپ، نویسنده از منظر درستی به مسائل پرداخته است. در این بخش از نو آوری های افرادی چون رشدیه، میرزا قتحعلی آخوندزاده و عبدالرحیم طالبوف در عرصه های فرهنگی مطالب سودمندی به رشته ی تحریر در آمده است. 
 
در بخش هشتم به اختصار از دوره حکومت مظفرالدین شاه سخن گفته می شود. مطالب این بخش از این حیث مفید است که می توان آن را نگاهی از زاویەای دیگر به چگونگی و چرایی صدور فرمان مشروطیت از سوی مظفرالدین شاه دانست، و  تحلیل شرایط عینی و ذهنی جامعه که مظفر الدین شاه را ناچار  به صدور فرمان مشروطیت نمود. 
 
در بخش نهم، نویسنده وقتی نقش افراد موثر در رهبری انقلاب مشروطیت را واکاوی می کند، در مورد شناخت چهره ی واقعی حسن تقی زاده دچار اشتباه می شود، و از او به عنوان مبارز نهضت مشروطیت یاد می کند. در مورد اعمال این فرد که عامل انگلیس بود، احمد کسروی در کتاب تاریخ مشروطیت حق مطلب را بیان کرده است. متاسفانه استفاده غیر عامدانه سرکار خانم بصیر از برخی منابع که مغرضانه نوشته شده است، ایشان را دچار این چنین اشتباه هایی می کند. در همین بخش ایشان به نقل از دکتر ماشالله آجودانی می گوید: حیدر عمواغلی اذعان کرده به دستور روسیه ماموریت داشته در مشهد یک فرقه کمونیستی تشکیل دهد. وقتی این واقعیت را در نظر داشته باشیم که روسیه تزاری دشمن خونین کمونیست ها بود. کذب بودن روایت دکتر آجودنی مشخص می شود (نقل به مضمون از صفحه ی ۳۹۱). در صفحه ی ۳۹۲ به نقل از دکتر آجودانی آمده است: حیدر عمواوغلی به  بدترین لحن ها از مردم یاد می کرد. این مورد کذب محض است. به یقین خانم بصیر را نوشتەهای دکتر آجودانی به اشتباه انداخته است. آجودانی سلطنت طلب دو آتشه ی ضد کمونیستی است که در نوشته های خویش تا جایی که توانسته است به تحریف واقعیات و حقایق تاریخی دست یازیده است. نگارنده این سطور  قبلا طی نوشتاری بدان پرداخته است. 
تاریخ انتشار : ۲۷ مرداد, ۱۳۹۵ ۱۰:۵۳ ب٫ظ

آخرین نوشته‌ها:

لینک کوتاه

نظرات

Comments are closed.

به مناسبت سالروز پیروزی بر نازیسم؛ هیچ نیروی اهریمنی نمی‌تواند بر مردمی متحد پیروز شود

هیئت سیاسی- اجرایی سازمان فداییان خلق ایران (اکثریت): همان‌گونه که اتحاد شوروی در ژوئن ۱۹۴۱ با اتکای به اتحاد مردمی در برابر تجاوز ایستاد، ایران نیز در اسفند ۱۴۰۴ دچار تحولی بزرگ شد. همبستگی مردم در دفاع از میهن، که به عین دریافتند فرزندانشان در نیروهای مسلح، به اتکای پشتیبانی جامعه است که قادرند از کشورشان در برابر خطر موجودیتی دفاع کنند.

ادامه »

ایران در آستانه فروپاشی: اعتراضات، عدم حقانیت حاکمان و بن‌بست‌های پیش‌رو…

شورای سردبیری کار: تجربه تمامی طول دوران حیات حکومت اسلامی نشان می‌دهد که هر موج سرکوب، به‌جای تثبیت پایدار نظام، پایگاه اجتماعی نظام را کوچک‌تر می‌کند، شمار بیشتری از شهروندان را به صف مخالفان می‌راند و پس از مدتی، اعتراضات گسترده‌تری دوباره سر برمی‌آورد. این بار اما فشار از پایین با خطر تشدید تنش در سطح منطقه‌ای و بین‌المللی نیز هم‌زمان شده است. در چنین فضایی، اسرائیل ـ با سابقه حملات تحریک آمیز و تلاش مستمر برای تضعیف جمهوری اسلامی ـ ممکن است اعتراضات داخلی را فرصتی برای ازسرگیری حملات علیه ایران تلقی کند. این هم‌زمانی نارضایتی داخلی و تهدید خارجی، معادله‌ای بسیار خطرناک برای کشور ما ایجاد کرده است.

مطالعه »

سایه سنگین ۱۹۴۸: چگونه «نکبت» برای فلسطین یک فرآیند زنده و روزمره شد؟

در سطحی کلان‌تر از روایت‌های تاریخی و تحلیل‌های موردی، می‌توان استدلال کرد که «نکبت» نه صرفاً یک رخداد تاریخی با نقطه آغاز مشخص در سال ۱۹۴۸، بلکه نوعی منطق تاریخی-فضایی در حال تداوم است که رابطه میان قدرت، سرزمین و جمعیت را در یک چارچوب ساختاری بازتعریف کرده است. در این خوانش، ۱۹۴۸ نه لحظه پایان یک نظم پیشین، بلکه لحظه تثبیت یک الگوی جدید از سازمان‌دهی سیاسی فضا و جمعیت است؛ الگویی که قابلیت انطباق با شرایط تاریخی متغیر را در دهه‌های بعد حفظ کرده است.

مطالعه »

«تنبیه خاموش» یا آزادی بیان!

فارغ‌التحصیلان مطالعات خاورمیانه نتیجه گرفته اند که: «برکناری فانی پیام تکان‌دهنده‌ای به دانشجویان و محققان مطالعات خاورمیانه می‌فرستد مبنی بر اینکه تحقیق، تدریس، خدمات نهادی و بحث آزاد در مورد موضوعات حساس سیاسی، مانند جنگ جاری در ایران، مشمول سانسور سیاسی و تحریم‌های نهادی است. چنین پیامی نه تنها با ارزش‌های اصلی مأموریت آموزشی و علمی دانشگاه واشنگتن در تضاد است، بلکه با اصول آموزش دانشگاهی و آموزشی ما نیز مغایرت دارد، اصولی که ما را به تفکر انتقادی، مشارکت در بحث‌های علمی آزاد و مواجهه با سوالات سیاسی فوری با دقت و صداقت فرا می‌خواند.

مطالعه »
شبکه های اجتماعی سازمان
آخرین مطالب

بررسی وضعیت اسف‌بار زندانیان زن در ایران

وکلای تسخیری به ابزار تسریع اعدام معترضان تبدیل شده‌اند

اعتراف قوه قضاییه به اعدام دست‌کم ۳۹ زندانی سیاسی تنها در ۷۸ روز

Statement by More Than 150 Former Political Prisoners Opposing the Resumption of War

اعلامیه حزب دمکراتیک مردم ایران: نه به اعدام، نه به سرکوب

«تنبیه خاموش» یا آزادی بیان!