چە خوب کە رشد جمعیت منفی شد!

خبرگزاری “فارس” روز۲۳ دی ماە، بە نقل از “محمد جواد محمودی” رئیس کمیته مطالعات و پایش سیاست‌های جمعیتی دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی، خبر از منفی شدن نرخ جمعیت داد. آن طور کە از گفتە محمودی بر می آید، نرخ رشد جمعیت در سالهای پیش مثبت بودە، ولی امسال وارد مرحلە منفی شدە است. بنا بە پیش بینی این مقام مسئول نرخ رشد جمعیت در سالهای آیندە نیز منفی خواهد بود. بە گفتە وی: “اکنون نرخ رشد جمعیت در کشورمان ۱.۲۹ است و در آینده هم نه تنها افزایش نرخ رشد جمعیت نداریم، بلکه شاهد کاهش نرخ رشد جمعیت در کشورمان خواهیم بود.” ظاهراً منفی شدن نرخ رشد، از نظر رئیس کمیته مطالعات و پایش سیاست‌های جمعیتی دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی مطلوب نیست و بهمین خاطر او دست بە دامن مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه شدە تا چارەای برای برگرداندن این روند بیاندیشند. در این گزارش البتە بە دلایلی کە چندان برای عموم ناشناختە نیستند، اشارەای بە علل منفی شدن نرخ زادوولد نشدە است.

نرخ رشد جمعیت در حالی وارد مرحلە منفی شدە کە طی سالهای گذشتە چند نوبت علی خامنەای و  تعدادی از مسئولین ارشد حکومتی نسبت بە خطر کاهش جمعیت هشدار دادە بودند و تبلیغات شدیدی برای تشویق مردم بە بچە دار شدن بە راە انداختە اند و  فروش و عرضە وسایل جلوگیری از بارداری را محدود و تحت نظارت قرار دادەاند. با این همە این اقدامات نتیجە عکس دادە اند. بسیاری از کارشناسان ذیربط با مسئلە، از همان آغاز برنامە ریزی مسئولان برای افزایش جمعیت، اساسا بهانە مقامات دولتی برای افزایش نرخ رشد را نامربوط و روش هایی را کە مسئولان در پیش گرفتەاند ناکارا دانستە و هر یک کە جرات اظهار نظر داشتەاند، با تشویق مردم بە افزایش زادوولد مخالفت کردە اند و بسیاری با اشارە بە شرایط اقلیمی کشور، جمعیت کنونی را نیز  زیادە از حد تحمل و توانایی های آن می دانند و طرفدار کنترل نرخ رشد جمعیت اند.

زمانی کە آمار طلاق سال بە سال بیشتر و عمر زندگی زناشویی کوتاهتر می شود، نزدیک بە دە میلیون نفر جمعیت کنونی کشور، بیکاراند، حداقل ۱۲ میلیون نفر حاشیە نشین وجود دارند کە فاقد حداقل امکانات اولیە زیست اند، بالغ بر ۱۰ میلیون زیر خط فقر و یا خط مطلق فقر بە سرمی برند، هزاران نفر شبهایشان را در کارتن بە صبح می رسانند و دەها هزار زن برای تامین معاش بە تن فروشی روی آوردەاند، زمانی کە  تأمین آب مردم هر روز دشوارتر می شود و دریاچە ها و سفرەهای زیرزمینی در حال خشکیدن اند… بە فرض این کە حتی دلایل مسئولان برای تشویق افزایش جمعیت درست باشد، کجای این تشویق با عقل سلیم جور در می آید؟ از آن گذشتە ازدواج کردن و بچەدار شدن امر خصوصی هر انسانی است و بخصوص در شرایطی کە مردم می بینند زندگی کردن در این شرایط این همە دشوار و پرهزینە است، معلوم است کە از این خواست مسئولان پیروی نکنند. امروزە حتی در کشورهایی کە مردم از وضعیت رفاهی نسبی و امنیت اجتماعی برخوردارند، نرخ رشد جمعیت با وجود این امکانات و پیری جمعیت کە یک واقعیت است، غالبا منفی یا بسیار ناچیز است. مسئولان جمهوری اسلامی در حالی کە سعی می کنند آمار جمعیت را بالا ببرنند اما حاضر بە پذیرش هیچ تعهدی در قبال آن نیستند.

با این اوصاف بە نظر می رسد منفی شدن نرخ رشد جمعیت – حداقل برای یک دورە دە سالە – برای کشور، مردم و طبیعت نە تنها نگران کنندە نیست بلکە بە خیر و صلاح همە است و لابد مردم نیز این را خوب تشخیص دادەاند کە بە حرفهای مسئولان گوش نکردەاند. جمعیت ایران هنوز جوان است و با وجود این همە جوانان تحصیلکردە جویای کار کشور ما حداقل در یک دورە دە سالە برای تامین نیروی کار کافی مشکلی نخواهد داشت. از همین روی برای مسئولان شاید بهتر باشد کە بجای کمک گرفتن از روحانیان قم برای افزایش جمعیت و هدر دادن پول، بە عدم اقبال مردم از طرح افزایش جمعیت توجە کنند و بە کارشناسان روی بیاورند و با کمک آنها برنامەای علمی بر اساس نیازها و شراێط کشور برای کنترل معقول نرخ رشد جمعیت تدوین کنند و بیش از این برای اجرای “فرمایشات ملوکانە” رهبر هزینە نکنند و معضل روی دست مردم نگذارند.