با ادامهی جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، شکافهای داخلی در اسرائیل بیش از هر زمان دیگری آشکار شده است. اگرچه بخش بزرگی از جامعهی اسرائیل همچنان از اصلِ حمله حمایت میکند، اما اعتماد عمومی به دستیابی به اهداف اعلامشده—از جمله تضعیف جدی حکومت ایران یا ضربهی قاطع به برنامهٔ هستهای آن—بهطور محسوسی کاهش یافته است. گزارشهای رسانههای بینالمللی، زین میان سیانان و رادیو–تلویزیون دولتی اتریش (ORF)، نیز این روند را تأیید میکنند.
حمایت بالا، خوشبینی پایین
نظرسنجیهای اخیر نشان میدهد که حدود ۸۰ درسد از اسرائیلیها همچنان از ادامهٔ عملیات نظامی حمایت میکنند. با این حال، میزان خوشبینی نسبت به موفقیت راهبردی جنگ کاهش یافته است.
اعتماد به اینکه جنگ «بهشدت» به حکومت ایران آسیب بزند، از ۶۹ درسد در آغاز حمله به ایران به ۵۸ درسد رسیده است. همچنین حمایت از ادامهی جنگ تا «سقوط رژیم ایران» از ۶۳ درسد به ۵۴ درسد کاهش یافته است.
این شکاف میان حمایت از جنگ و بیاعتمادی به نتیجه، یکی از مهمترین نشانههای فرسایش وحدت داخلی است.
شکافهای اجتماعی و سیاسی
نظرسنجیهای مؤسسهٔ دموکراسی اسرائیل (IDI) نشان میدهند که حمایت از جنگ میان گروههای مختلف جامعه بهشدت متفاوت است:
در حالی که ۹۳ درسد از یهودیان اسرائیل از عملیات حمایت میکنند، این رقم در میان عربهای اسرائیل تنها ۲۶ درسد است.
این شکاف قومی–سیاسی، که در دیگر گزارشها نیز برجسته شده بود، بهویژه در شرایطی که دولت بر «وحدت ملی» تأکید میکند، اهمیت بیشتری یافته است.
در سطح سیاسی نیز، رهبران اپوزیسیون از جمله یائیر لاپید، بنیامین نتانیاهو را متهم میکنند که با «سخنرانیهای پیروزمندانه» واقعیت سخت جنگ را پنهان میکند.
فشار بر ارتش و جامعه، کاهش خوشبینی
دادهها نشان میدهد که جامعهی اسرائیل احساس میکند توان تحمل جنگ محدود است. تنها ۴۶ درصد از پاسخدهندگان به نظرسنجیها معتقدند جامعه میتواند «تا یک ماه دیگر» تاب بیاورد.
ارتش نیز با کمبود حدود ۱۵ هزار سرباز روبهروست و فشار بر نیروهای ذخیره افزایش یافته است. همزمان، لایحهی جنجالی معافیت سربازی برای مردان اولتراارتدوکس، که دولت همچنان بر آن پافشاری میکند، نارضایتی عمومی را تشدید کرده است.
سیاست داخلی، بودجه، مالیات و نارضایتی
تصویب بودجهای که منابع را به متحدان اولتراارتدوکس نتانیاهو اختصاص میدهد—در حالی که بودجهی آموزش و بهداشت و درمان کاهش یافته و مالیاتها افزایش یافته—به شکافهای اجتماعی دامن زده است.
این تصمیمها در شرایط جنگی، که جامعه انتظار همبستگی و توزیع عادلانهی بار اقتصادی دارد، واکنشهای تندی برانگیخته است.
بحران حقوقی نتانیاهو در سایهی جنگ
در میانهٔ جنگ، درخواست نتانیاهو برای عفو از رئیسجمهور اسرائیل جهت توقف محاکمهاش به اتهام تقلب و رشوهخواری، بحران سیاسی را تشدید کرده است.
وزارت دادگستری با این درخواست مخالفت کرده، اما دونالد ترامپ علنن برای صدور عفو فشار آورده و رئیسجمهور اسرائیل را بهخاطر تأخیر در عفو سرزنش کرده است. اقدامی کمسابقه در روابط دو کشور.
نتانیاهو به شیوه برخورد و گفتار ترامپ واکنشی نشان نداده است. به تعبیر تحلیلگران، مداخله مستقیم ترامپ و بیتفاوتی نتانیاهو، شکافهای سیاسی را عمیقتر کرده است.
جمعبندی
ترکیب دادههای افکار عمومی و تحولات سیاسی نشان میدهد که وحدتی که در روزهای نخست جنگ شکل گرفته بود، اکنون در برابر واقعیتهای سخت نظامی، اقتصادی و سیاسی بهتدریج در حال فروپاشی است.
حمایت از جنگ همچنان بالاست، اما امید به پیروزی بزرگ فرو ریخته؛ شکافهای اجتماعی و سیاسی عمیقتر شدهاند؛ و فشار اقتصادی و بحران حقوقی نخستوزیر سایهای سنگین بر فضای داخلی انداخته است.
