چهارشنبه ۹ خرداد ۱۴۰۳ - ۲۰:۵۵

چهارشنبه ۹ خرداد ۱۴۰۳ - ۲۰:۵۵

جامعه معترض

جامعهٔ معترض و توهم «عفاف و حجاب»

فضای عمومی جامعه به سود جنبش تغییر است. حاکمیت هر روز تعدادی از برگ‌هایی را که با تکیه بر آن اعمالش را توجیه می‌کند، از دست می‌دهد. در روزهای اخیر در تجمعات ایام محرم بار دیگر نشان داده شد که جامعهٔ ایران از هر فرصتی برای اعلام نظرش استفاده می‌کند؛ که جامعه، اگر چه منتظر است، اما معترض است....جامعهٔ ایران آمادگی هم‌گامی و هم‌راهی همهٔ آحاد ملت را دارد.

شرایط کشور امروز به نحوی‌ست که به جز کسانی که تصمیم گرفته‌اند، آگاهانه نابسامانی‌ها را نبینند، همه نگران این اوضاع دهشتناک‌اند.

بخش اعظم نیروهای میهن‌دوست امروز به ایران به مانند مادری مظلوم و دوست‌داشتنی نگاه می‌کنند که در بیشه‌ای مملو از کفتاران گرسنه، خود را پنهان کرده است. حفظ جان و نجات این مادر، این جانِ جانان، آنان را مجبور به صبر و تفکر و مدارا کرده است.

در طول چهار دههٔ گذشته میهن ما دو واقعهٔ اسفبار و غم‌انگیز را از سر گذرانده است؛ یکی جنگ ویرانگر عراق علیه ایران و دیگری دههٔ خونبار شصت. کارشناسان، نیروها و دست‌اندرکاران منصف بر این نظراند که این هر دو واقعه «هم قابل پیش‌بینی و هم قابل پیش‌گیری بود». همهٔ علائم و شواهد نشانگر این واقعیت است که اراده‌ای، به ویژه در حاکمیت جمهوری اسلامی، برای پیش‌گیری از این وقایع مهلک ‌وجود نداشت. در هر صورت جمهوری اسلامی به اتکاء جوان بودن انقلاب، امید مردم به آیندهٔ بهتر، حمایت مردمی، رهبری کاریزماتیک آیت‌الله خمینی و … علی‌رغم تحمیل هزینه‌های انسانی و ملی غیرقابل جبران به کشور و مردم، از این دو ابرچالش جان سالم به در برد.

در طول رهبری آیت‌الله خامنه‌ای اگر چه ابرچالش‌هایی چون جنگ و دههٔ خونبار شصت وجود نداشته، اما با تقابُل میان تفکر ولایت‌فقیهی با اصلاحات در دههٔ هفتاد و هشتاد، از سال ۸۸ به بعد ما شاهد علنی شدن دو موضوع بودیم؛ یکی پایان گرفتن دوران فصل‌الخطابی سخن و نظر ولی فقیه در عیان جامعه که پس از جنبش سبز رخ داد و دیگری بروز خیزش‌های اجتماعی پی‌درپی.

در طی سالیان متمادی شیوهٔ مدیریت و رفتار حاکمیت وجدان عمومی جامعه را آن‌چنان نسبت به خود بی‌اعتماد کرده که آتشفشان خفته و ساکت جامعه دیری‌ست بیدار و فعال گشته و هر لرزشی، ولو ناچیز، امکان فوران آتشفشانی را در گوشه‌ای به همراه دارد. اکنون ما هیچ اطمینانی نداریم که آرامش امروز فردا هم وجود خواهد داشت و دلیل این عدم اطمینان در درجهٔ اول گسستی‌ست که بین حاکمیت و جامعه به وجود آمده است؛ گسستی که روزبه‌روز تعدادی از پنجره‌های امید را در دل و بر دل مردم می‌بندد.

دوست‌داران ملک و ملت که کنش سیاسی را جزء ضروریات زندگی خود می‌دانند و نه کنشی تجملاتی، به نیکی می‌دانند که تحول مثبت ثمرهٔ دوران رشد و امید است و نه دوران ورشکستگی و سرکوب، لذا با قلبی پرطپش و چهره‌ای مضطرب بیش از هر چیز نگران مام میهن و سلامت و امنیت فرد فرد افراد این کهن‌دیار، فارغ از مذهب، عقیده، قومیت، جنسیت، زبان و دیگر تمایلات و تعلقات می‌باشند و از این رو اعمال حاکمان را در همهٔ سطوح زیر نظر دارند.

در روزهای اخیر مجلس اصول‌گرا با استعانت و برای اثبات حکایتِ گلستان سعدی که «ظلم اول در جهان اندک بود، هر که آمد بر آن مزید کرد تا بدین غایت رسید». لایحهٔ ۹ماده‌ای قوهٔ قضاییه که در هیئت دولت به ۱۵ ماده افزایش یافته بود را اولاً تغییر نام داد و ثانیاً به ۷۰ ماده ارتقاء داد؛ هفتادبندی که هر کدام برای به ویرانی کشاندن یک کشور کافی‌ست.

با نگارش لایحهٔ هفتادماده‌ای کمیسیون قضایی مجلس و انتخاب نام «لایحهٔ حمایت از خانواده از طریق ترویج فرهنگ عفاف و حجاب» به نظر می‌رسد بیش از همه گروهی در درون حاکمیت خواستار خروش و اعتراض و در ادامه به خون کشیده شدن سطح جامعه می‌باشند. در شرایطی که طی ماه‌های اخیر حضور زنان با پوشش‌های انتخابی نه تنها هیچ آسیبی به جامعه نرسانده، بلکه نشان داده است که آرامش جامعه و خانواده‌ها نسبت به تابستان گذشته تا چه میزان بیشتر شده است. عرضهٔ چنین لایحه‌ای به جز تشویش جامعه و اذهان عمومی چه معنی دیگری می‌تواند داشته باشد؟

در جامعه اگر هنوز رفتار مداراگرایانه‌ای وجود دارد، اگر بخش اعظم نخبگان و گروه‌های مرجع از سویی و قشر خاکستری جامعه از سوی دیگر به عملی کردن نظرات درونی‌شان در مقابله با حکومت فقها نرسیده‌اند. اگر در خیزش «زن، زندگی، آزادی» هم‌دلی‌شان با خیزش را به هم‌راهی با آن فرانرویانیدند و فقط به حمایت نظری مبادرت کردند، فقط و فقط از باب پیش‌گیری از فاجعه‌ای‌ست که از وقوع آن بیمناک‌اند. اینان جویای انتخاب مطمئن‌ترین و در عین حال کم‌هزینه‌ترین راه برای عبور از این سیاه‌چاله بودند و هستند. اقشار فوق با توجه به عزم‌شان برای پیش‌گیری از فاجعه‌ای که قابل پیش‌بینی‌ست در همهٔ کنش‌ها چونان راننده‌ای در جاده‌ای یخ‌زده حرکت می‌کنند. نگارنده بر این نظر است که جامعهٔ ایران اکنون مدت‌هاست در زیر پوست خود لشکر خود را «با تیغ حلم که قطعاً از تیغ آهن تیزتر و از صد لشکر ظفرانگیزتر است»، آماده کرده است. جامعهٔ پرتکاپو توانسته پایگاه اجتماعی حاکمیت را روزبه‌روز کوچک‌تر کند؛ حاکمیت را در درون دل و خانه‌های مردم بی‌اعتبار کند، حتی گوش عناصر سالم حاکمیت را به شنیدن وادار سازد و از طرفی خود در طی یک روند آزمایش و خطا به تجربیات گران‌بهایی دست یابد.

یکی از این تجربیات اعتراضات بومی و همه‌گیر به تصمیمات حاکمیتی‌ست. طی روزهای اخیر و پس از انتشار لایحهٔ نوشته‌شده توسط کمیسیون قضایی مجلس و در واکنش به آن اظهار نظرهای معترضانهٔ مبسوطی در سطح مطبوعات و فضای مجازی صورت گرفته که مشتی نمونهٔ خروار و مایهٔ خوشحالی‌ست، اما شایسته است به ادامهٔ اعتراضات در سطح نخبگان و فضای مجازی اکتفا نکرد، این نارضایتی را به سطح جامعه انتقال داد و از جامعه خواست به شیوه‌ای معترضانه افشاگر این تهی‌مغزی و بی‌مبالاتی کمیسیون قضایی مجلس باشد و به این ترتیب کوشید تا نارضایتی از این لایحه را به یک گفتمان اعتراضی تبدیل کرد و این اقدام توهین‌آمیز و خطرناک را به استهزاء گرفت.

هم‌زمان با انتشار این طرح، از سوی دیگر در روزهای اخیر برای برون‌رفت از بحران پیش‌نهادهای کارشناسانه‌ای با مقدمه‌ای از آقای محمد خاتمی منتشر شده که حاصل کار گروهی از کارشناسان حقوقی، جامعه‌شناسی و دینی‌ست، طرحی که از سویی با دلایل متقن بی‌پایه بودن دلایل شرعی و دینی را برای اجرای حجاب اجباری اثبات می‌کند و نشان می‌دهد این اعمال فقط به خاطر امیال سیاسی‌ست و از سویی نشان می‌دهد بخش عظیمی از شخصیت‌های طراز اول باورمند ایرانی در امر انتخاب پوشش اختیاری در کنار مردم‌اند، موضوعی که شایسته است نسبت به آن توجه ویژه و از آن استفادهٔ بهینه صورت گیرد. فضای عمومی جامعه به سود جنبش تغییر است. حاکمیت هر روز تعدادی از برگ‌هایی را که با تکیه بر آن اعمالش را توجیه می‌کند، از دست می‌دهد. در روزهای اخیر در تجمعات ایام محرم بار دیگر نشان داده شد که جامعهٔ ایران از هر فرصتی برای اعلام نظرش استفاده می‌کند؛ که جامعه، اگر چه منتظر است، اما معترض است. تجمعات ده روزهٔ اول ماه محرم نشان داد جامعهٔ ایران آمادگی هم‌گامی و هم‌راهی همهٔ آحاد ملت را دارد. هم‌گامی و هم‌راهی‌ای که ضمن قبول تفاوت‌ها به آن احترام می‌گذارد و آن را می‌پذیرد.

این امکان هم‌گامی و هم‌راهی تفاوت‌ها با هم در امر طرد حکومت فقها بزرگ‌ترین سرمایهٔ اجتماعی جامعهٔ ماست. به آن افتخار کنیم!

تاریخ انتشار : ۱۳ مرداد, ۱۴۰۲ ۲:۳۶ ق٫ظ
لینک کوتاه
مطالب بیشتر

نظرات

Comments are closed.

بیانیه‌های هیئت‌ سیاسی‌ـ‌اجرایی

مرگ رئیس دولت سیزدهم و چشم‌انداز پیشِ‌ رو

ابراهیم رئیسی بیش از چهار دهه در سمت‌های مختلف در کشتار سه نسل از مبارزین ایران نقش‌‌های مهمی ایفا کرده است. سال‌هاست نام رئیسی با فاجعۀ ملیِ کشتار جمعی زندانیان سیاسی در سال ۶۷ گره خورده است. هم از این روست که در تمام این سال‌ها خانوادۀ بزرگ دادخواهان به حقّ محاکمۀ عادلانه و مجازات او و دیگر آمرین و عاملین کشتار زندانیان سیاسی را پی‌گرفته‌اند.

ادامه »
سرمقاله

روز جهانی کارگر بر همۀ کارگران، مزد‌بگیران و زحمتکشان مبارک باد!

در یک سالی که گذشت شرایط سخت زندگی کارگران و مزدبگیران ایران سخت‌تر شد. علاوه بر پیامدهای موقتی کردن هر چه بیشتر مشاغل که منجر به فقر هر چه بیشتر طبقۀ کارگر شده، بالا رفتن نرخ تورم ارزش دستمزد کارگران و قدرت خرید آنان را بسیار ناچیز کرده است. در این شرایط، امنیت شغلی و ایمنی کارگران در محل‌های کارشان نیز در معرض خطر دائمی است. بر بستر چنین شرایطی نیروهای کار در سراسر کشور مرتب دست به تظاهرات و تجمع‌های اعتراضی می‌زنند. در چنین شرایطی اتحاد و همبستگی نیروهای کار با جامعۀ مدنی و دیگر زحمتکشان و تقویت تشکل های مستقل کارگری تنها راه رهایی مزدبگیران است …

مطالعه »
سخن روز و مرور اخبارهفته

آن‌چه در هفته ۳۰ اردیبهشت تا ۵ خرداد گذشت …

شاید کشته شدن ابراهیم رئیسی در پی سرنگونی بالگرد حامل او مهمترین خبر چند روز گذشته باشد. در پی چندگویی دست‌اندکاران حکومتی در آگاهی‌رسانی، بازار شایعات در ایران و جهان در این رابطه گرم شد. این و آن گفتن دست‌اندرکاران حکومتی و شایعه، و هم، پیشامد و اتفاق‌هایی چنین، حکومت اسلامی در ایران را از همان آغاز پیدایش، همراهی کرده‌اند.

مطالعه »
آخرین مطالب

معیشت خانوارها ۱۴۳درصد کمتر شده…

وقتی سبد مصرفی کل کشور در اردیبهشت‌ماه به عدد ‌ ۲۴۳ می‌رسد، یعنی قیمت سبد مصرفی خانوارها از سال ۱۴۰۰ تاکنون ۱۴۳‌ درصد رشد کرده و به عبارتی فقط در سه سال، حدود ۱.۵ برابر شده است. در بخش کالای خوراکی عدد شاخص در اردیبهشت ماه ۲۷۴.۴ رسیده که نشان می‌دهد نزدیک به ۱۷۵ درصد در سه سال رشد تورم ایجاد شده است.

توافق هند و ایران در چابهار چالشی برای کریدور تجاری مورد حمایت آمریکا و جی هفت!

پاکستان علیرغم راه اندازی نسبی چابهار، ۸۰ درصد از سهم تجارت ترانزیتی با افغانستان را از دست داده است. با امضای این قرارداد، تجارت ترانزیتی باقیمانده به بنادر ایران منتقل می شود و پاکستان را کاملاً از صحنه خارج خواهد ساخت.

هند و صادرات پهپاد به اسراییل در جنگ غزه…

مشارکت آدانی-البیت که توسط تاجری نزدیک به نخست وزیر مودی اداره می شود در پنج سال گذشته ۲۰ بار مجوز فروش را دریافت کرده است و ادعا می کند هواپیماهای بدون سرنشین برای مصارف “غیر جنگی” هستند اما سیستم صدور مجوز هند اقلام را به عنوان مهمات طبقه بندی می کند.

۳۰ سال پس از آزادی ماندلا, رویا ها محقق نشده است…

درآفریقای جنوبی از میراث نلسون ماندلا چه چیزی باقی مانده است؟ او نماد جنبش ضد آپارتاید در این کشور بود و هنوز هم به عنوان یک الگو در مبارزه با ظلم و بی عدالتی شناخته می شود.اما روحیه کشور متشنج است و اعتماد به دولت در حال کاهش است. از سوی دیگر، دموکراسی آفریقای جنوبی با قوه قضاییه عمدتاً مستقل، رسانه‌های آزاد و جامعه مدنی هوشیار خود, ثابت می‌کند که انعطاف‌پذیر است. 

شهروندی درجه چهار با اسم رمزِ «کارگر حجمی»!

دسته‌بندی کارگران و فرق گذاشتن میان آن‌ها، امکان تشکل‌یابی متحد و همگرایی افقی کارگران واحدها را به نفع کارفرما به صفر می‌رساند؛ وقتی در یک کارگاه کوچک مثل انبار یک شرکت، کارگرانِ همکار، سه مدل قرارداد و سه نوع دستمزد داشته باشند، هرگز نمی‌توانند سر مطالبات مشترک با کارفرما چانه‌زنی کنند یا دست به اعتراض جمعی بزنند چون اساساً سرنوشت مشترکی در میان نیست؛

یادداشت

آیا مرگ رئیسی برای قربانیان فاجعه ملی یک بستار و ختم می‌آورد؟

“من انها را نمی بخشم. چرا باید انها را ببخشم وقتی که هنوزهم نمی خواهند حقیقت را بگویند؟ و مشکل در انست که آنها حتی از ما بخشش هم نمیخواهند، از کسانیکه عزیزانشان را از دست داده اند. آنها بخشش را از دولت طلب میکنند، انها هیچ زخمی به دولت نزده اند، آنها چه کرده اند، ظلم به ما روا شده است.”

مطالعه »
بیانیه ها

مرگ رئیس دولت سیزدهم و چشم‌انداز پیشِ‌ رو

ابراهیم رئیسی بیش از چهار دهه در سمت‌های مختلف در کشتار سه نسل از مبارزین ایران نقش‌‌های مهمی ایفا کرده است. سال‌هاست نام رئیسی با فاجعۀ ملیِ کشتار جمعی زندانیان سیاسی در سال ۶۷ گره خورده است. هم از این روست که در تمام این سال‌ها خانوادۀ بزرگ دادخواهان به حقّ محاکمۀ عادلانه و مجازات او و دیگر آمرین و عاملین کشتار زندانیان سیاسی را پی‌گرفته‌اند.

مطالعه »
پيام ها

دانشجویان آمریکایی در اعتراض به ادامه نسل کشی فلسطینیان توسط اسرائیل دانشگاه ها را به تصرف خود در آوردند!

سازمان فداییان خلق ایران(اکثریت)-حوزه آمریکا ضمن اعلام حمایت کامل از مبارزه دانشجویان و استادان در تمامی دانشگاه های آمریکایی شرکت کننده در این جنبش، به مقاومت نسل نوین دانشجویی درود میفرستد و برای ایشان در شکستن فضای تاریک تحمیل شده و تا موفقیت نهایی پیروزی آرزو می‌کند.

مطالعه »
بیانیه ها

مرگ رئیس دولت سیزدهم و چشم‌انداز پیشِ‌ رو

ابراهیم رئیسی بیش از چهار دهه در سمت‌های مختلف در کشتار سه نسل از مبارزین ایران نقش‌‌های مهمی ایفا کرده است. سال‌هاست نام رئیسی با فاجعۀ ملیِ کشتار جمعی زندانیان سیاسی در سال ۶۷ گره خورده است. هم از این روست که در تمام این سال‌ها خانوادۀ بزرگ دادخواهان به حقّ محاکمۀ عادلانه و مجازات او و دیگر آمرین و عاملین کشتار زندانیان سیاسی را پی‌گرفته‌اند.

مطالعه »
برنامه و اساسنامه
برنامه سازمان فدائیان خلق ایران (اکثریت)
اساسنامه
اساسنامه سازمان فدائیان خلق ایران (اکثریت)
بولتن کارگری
شبکه های اجتماعی سازمان
آخرین مطالب

معیشت خانوارها ۱۴۳درصد کمتر شده…

توافق هند و ایران در چابهار چالشی برای کریدور تجاری مورد حمایت آمریکا و جی هفت!

هند و صادرات پهپاد به اسراییل در جنگ غزه…

۳۰ سال پس از آزادی ماندلا, رویا ها محقق نشده است…

شهروندی درجه چهار با اسم رمزِ «کارگر حجمی»!

نگاهی به بحران های منطقه «غرب آسیا» در پرتو گذار به «نظم نوین جهانی»-بخش یک