اساسنامه “حزب سوسیالیست ایران”

طرح اساسنامه پشنهادی به پروژه  وحدت

• ·         نام: حزب سوسیالیست ایران
• ·         فصل نخست: دیدگاه

1. حزب سوسیالیست ایران از وحدت سازمان اتحاد فدائیان خلق ایران، سازمان فدائیان خلق ایران ـ اکثریت، شورای موقت سوسیالیست های ایران و جمعی از کنشگران چپ، در کنگره مشترک مورخ ….. تاسیس شد.
2. حزب سوسیالیست ایران تشکل داوطلبانه افراد با باورهای گوناگون است. این افراد چارچوب کلی منشور این حزب را می پذیرند و با پایبندی به اساسنامه آن، آمادگی فعالیت های مشترک برای تحقق اهداف و برنامه های حزب سوسیالیست ایران را دارند.
3. حزب سوسیالیست ایران به مثابه یک حزب مدرن و سوسیالیست و با پذیرش افکار نوین، بر تحول پذیری و پی‏ریزی مناسبات درون سازمانی و ساختار تشکیلاتی دمکراتیک تاکید دارد.
4. حزب سوسیالیست ایران به منشورجهانی حقوق بشر و پیوست هایش باور داشته و دفاع از‌ حقوق بشر و مبارزه علیه هرگونه‌ ستم‌ و تبعیض ملیتی، طبقاتى، جنسیتی، مذهبى‌ و عقیدتى‌ را سرلوحه برنامه خود می داند.
5. اساسنامه حزب سوسیالیست ایران حقوق برابر همه اعضا و گرایش ها را به رسمیت می شناسد، در تامین آن ها کوشش می کند. باید امکان مشارکت مستمر همه اعضا در تمام سطوح را فراهم نماید.
6. حزب سوسیالیست ایران در چارچوب مرزهای جغرافیایی و سیاسی امروزین ایران، با تمام تنوعات قومی ـ ملی آن فعالیت می کند.

• ·         فصل دوم: دمکراسی درون سازمانی

1. نهاد‏های حزب سوسیالیست ایران، برگزیده کنگره و نشست های رسمی سازمان های محلی بوده و در برابر کنگره و دیگر نهادهای حزبی پاسخگو هستند. آنان همواره کار‏ها و تصمیمات خود را به اعضا گزارش می‏دهند.
2. تصمیمات در نهاد‏ها براساس رای اکثریت گرفته می‏شوند.
3. مسئولیت ها دوره ای بوده و مسئولین برای دوره های محدودی برگزیده می شوند.
4. ساختار تشکیلاتی بر پایه تلفیق سیستم هرمی و شبکه‏ای با فراهم کردن امکان تماس مستقیم اعضا و نهاد‏ها می باشد.
5. از سوی نهاد های مسئول، نهایت تلاش برای مشارکت مستقیم اعضا در کنفرانس‏ها و کنگره‏ها انجام می شود.
6. باید برای آگاه ساختن اعضا از رویداد های مهم سیاسی بین دو کنگره، کوشش شود.
7. باید کنگره های فوق العاده در هنگام نیاز سازماندهی شوند.
8. پذیرش مسئولیت در حزب سوسیالیست ایران داوطلبانه است. هیچیک از اعضا به اجبار و برخلاف تمایل خود به پذیرش مسئولیت و یا انجام کاری وادار نمی‏شود. پذیرش مسئولیت به معنای تعهد به انجام آن، رعایت موازین سازمانی و امر پاسخگوئی است.
9. رای گیری برای گزینش افراد در همه رده ها، بدون استثنا پوشیده می باشد.

• ·         فصل سوم: گرایش ها و انسجام سیاسی و سازمانی

1. حزب سوسیالیست ایران تنوع سیاسی را در چارچوب کلی اسناد دیدگاهی و برنامه‏ خود می پذیرد و امکانات لازم را برای تامین حقوق صاحبان گرایش‏های گوناگون سیاسی فراهم می‏آورد.
2. حزب سوسیالیست ایران بر انسجام سازمانی و تقویت عنصر حزبیت پای می‏فشارد و وجود گرایش‏ها را هم به رسمیت می‏شناسد.
3. ساختار تشکیلاتی حزب سوسیالیست ایران غیر متمرکز است. تمامی نهاد‏های منطقه‏ای، از سوی اعضای منطقه انتخاب و در محدوده فعالیت خود و در چارچوپ اسناد مصوب کنگره و شورای مرکزی از حق تصمیم‏گیری برخوردارند.

• ·         فصل چهارم: عضویت
• ·        الف ـ شرایط پذیرش عضویت

1. داشتن حداقل ۲۰ سال سن،
2. پذیرش چارچوب کلی منشور و تعهد به رعایت اساسنامه،
3. واحد پایه در باره تقاضای عضویت تصمیم گرفته و آن را به اطلاع ارگان‏های بالاتر می‏رساند،
4. متقاضی عضویت باید از جانب دو عضو که حداقل دو سال، دارای سابقه عضویت در حزب سوسیالیست ایران باشند، معرفی شود.
5. تقاضاى عضویت و کناره گیری در حزب سوسیالیست ایران داوطلبانه و با درخواست کتبی آزاد است.
6. سال های عضویت در۳ سازمان تشکیل دهنده این حزب مورد قبول می باشد.
7. اعضای کنشگران دارای حق مساوی با اعضای سازمان ها می باشند.

• ·        ب ـ وظائف عضو حزب سوسیالیست ایران

1. پای‏بندی به اساسنامه و منشور،
2. تلاش برای تحقق اهداف حزب،
3. پرداخت حق عضویت،
4. عدم عضویت در تشکل هائی که با اساسنامه و منشور حزب سوسیالیست ایران مغایرت دارند.

• پ ـ حقوق اعضا

1. هر عضوی حق دارد، منفردا یا گروهی، دیدگاه ھای سیاسی خود را بیان و منتشر نماید.
2. هر عضو ی حق دارد، در همه سطوح سازمان، برای عضویت در نهاد‏ها نامزد شود و به نامزد مورد نظر خود رای دهد.
3. هر عضوی حق دارد، گزارش همه نهاد‏هائی را که در گزینش آنها سهیم است، دریافت کند.
4. هر عضوی حق دارد، از همه فعالیت های سیاسی یگان های حزبی آگاه شود.
5. هر عضوی حق دارد، از هر گزارش، شکایت، انتقاد و یا تصمیم گیری مربوط به خود اطلاع حاصل نماید.
6. هر عضوی حق دارد، در بحث‏های نظری، برنامه‏ای و سیاسی حزب سوسیالیست ایران شرکت کرده، نظرات خود را آزادانه در جلسات‏ بیان و به شکل فردی یا جمعی در رسانه‏های حزبی و غیر حزبی انتشار دهد.
7. هر عضوی حق دارد، امر مشاوره و تشکیل جلسه و همکاری با دیگر اعضا برای تدوین و تنظیم نظرات، اسناد و پیشنهادها و ارائه به نهادهای حزبی را پیش ببرد.
8. هر عضوی حق دارد، در تشکل‏های صنفی و سازمان‏های غیردولتی شرکت نماید.
9. هر عضوی حق دارد، از دیگر اعضا و نهاد ‏ها به بخش رسیدگی به شکایات و داوری شکایت کند.

• ·        فصل پنجم: ساختار تشکیلاتی

1. ساختار تشکیلاتی حزب سوسیالیست ایران تلفیقی از ساختار هرمی و شبکه‏ای است و از یگان های محلی، کشوری و ارگان‏های مرکزی تشکیل می‏شود. حداقل تعداد اعضای یگان های شهری یا کشوری، سه نفر است.
2. مسئولان و نهاد های یگان های محلی، در اجلاس عمومی یگان ها و مسئولان یگان های کشوری، در کنفرانس کشوری برگزیده می‏شوند.

• ·         فصل ششم: کنگره

1. کنگره عالی‏ترین ارگان حزب سوسیالیست ایران است و منشور نظری، برنامه، اساسنامه و جهات عمومی سیاست‏ها و فعالیت های حزب را تا کنگره بعدی بررسی، تدقیق، تکمیل و تصویب می‏کند.
2. گزینش اعضای شورای مرکزی، از جمله انتخاب یک زن و یک مرد به عنوان روسای همسان شورای مرکزی حزب سوسیالیست ایران و هم چنین تعیین اعضای هیئت اجرایی به عهده، کنگره می باشد.
3. کنگره، اعضای نهاد داوری، کمیسیون مالی و کمیسیون بازرسی نهاد ها را برای فاصله بین دو کنگره با رای مخفی انتخاب می‏کند. در همه این گزینش ها برابری تعداد زنان و مردان باید رعایت شود.
4. کنگره دو نفر، یک زن و یک مرد را از میان اعضای هیات اجرایی به عنوان سخنگوی سازمان انتخاب می ‏کند.
5. کنگره گزارش فعالیت ارگان‏های منتخب خود را بررسی کرده و اظهار نظر می کند.
6.  کنگره عادی، همه ساله و کنگره فوق‏العاده به درخواست یک سوم اعضای حزب یا شورای مرکزی تشکیل می‏شود.
7. در صورت عدم برگزاری کنگره در زمان مقرر از سوی شورا ی مرکزی، یک سوم اعضای حزب سوسیالیست ایران حق فراخواندن کنگره را مطابق آئین نامه کنگره دارند.
8. تصمیم گیری در مورد وحدت با سایر سازمان های چپ، با کنگره است. با دو سوم آرای کنگره این تصمیم قانونی است.
9. بازنگری در اساسنامه، حداقل به دو سوم آرا حاضرین در نشست نیاز دارد.
10. اسناد کنگره با حداقل آرای نصف تعداد حاضرین در نشست بعلاوه یک تصویب می شوند.
11. عضو حزب سوسیالیست ایران نمی‏تواند همزمان عضو دو ارگان از ارگان‏های منتخب کنگره باشد.
12. تمامی ارگان های منتخب کنگره، موظف به گزارش دهی از کارکرد خود به کنگره می باشند.
13. تغییرات در اسناد دیدگاه‏ها، برنامه ها و اساسنامه حزب سوسیالیست ایران، به تصویب کنگره می‏رسد. تدوین آئین‏نامه ارگان‏ها برعهده خود ارگان‏ها است.
14. تغییرات در اساسنامه می‏تواند تنها در کنگره و با اکثریت دو سوم آرا به تصویب برسد.

• ·         فصل هفتم: کنگره فوق العاده

1. کنگره فوق العاده بنا به درخواست یک سوم اعضای حزب سوسیالیست ایران و یا شورای مرکزی ان تشکیل می شود.
2. درخواست کنندگان کنگره مو ظف به تهیه اسناد مربوطه بوده و می بایست آن را حداکثر تا یک ماه قبل از کنگره در اختیار اعضا قرار بدهند.
3. کنگره فوق العاده، حداکثر ۳ ماه بعد از درخواست آن، باید تشکیل گردد.
4. آئین نامه های کنگره های عادی، برای کنگره های فوق العاده هم معتبر می باشند.

• ·         فصل هشتم شورای مرکزی

1. شوراى‌ مرکزى حزب سوسیالیست ایران منتخب‌ کنگره‌ و تنها نهاد برای تدوین برنامه و سیاست‏های آن در چارچوب مصوبات کنگره، در فاصله دو نشست همگانی است.
2. شورای مرکزی در مورد عملکرد و فعالیت‏هایش در مقابل نشست همگانی مسئول است.
   شمار اعضای شورای مرکزی را کنگره تعیین می‏کند.
3. هیات سیاسی یا یک سوم اعضای شورای مرکزی می‏توانند تشکیل جلسه فوق العاده شورای مرکزی را درخواست کنند.
4. یک نماینده از هر ارگان (کمیسیون نظارت مالی، داوری و کمیسیون کنترل…)، حق شرکت در تمامی جلسات شورای مرکزی را دارا می باشند.

• ·        فصل نهم گروه سیاسی و وظائف آن

1. انتخاب گروه سیاسی و مسئولان و سخنگوی آن با نشست همگانی حزب سوسیالیست ایران است،
2.  کنترل و نظارت بر کارکرد گروه سیاسی حزب سوسیالیست ایران با شورای مرکزی است.
3. گروه سیاسی مسئول هدایت سیاسی ـ تشکیلاتی حزب سوسیالیست ایران در چارچوب مصوبات کنگره و در زیر نظر شورای مرکزی است.
4.  شمار اعضای هیات سیاسی ۵ تن می باشد که حداقل دو نفر آن باید از هر جنس باشند.
5. اجرای سیاست‏های کنگره با گروه سیاسی است.
6. نمایندگی حزب سوسیالیست ایران در رابطه با سایر نیروهای سیاسی داخلی و خارجی با گروه سیاسی است.
7. سازماندهی، کنترل و نظارت بر کارکرد گروه‏های کار و مراکز پژوهشی و فنی با گروه سیاسی است.
8. سازماندهی تشکیلات حزب سوسیالیست ایران با گروه سیاسی است.

• ·        فصل دهم گرایش گروهی،

1. دسته ای از اعضای حزب سوسیالیست ایران که در چارچوب منشور حزب و این اساسنامه، اشتراک نظرهایی جدا از اکثریت حزب در زمینه های دیدگاهی، برنامه‌ای و یا سیاسی داشته باشند، می توانند یک گرایش گروهی در حزب تشکیل دهند.
2. گرایش گروهی که دارای برنامه، نام، هویت جمعی بوده و سازمان‌یافته می باشد، از سوی تمام نهادهای حزبی به رسمیت شناخته شده است.
3. گرایش گروهی، برپایه برنامه کتبی تشکیل می‌شود و رسمیت آن را بر طبق اساسنامه، شورای مرکزی اعلام می کند.
4.  گرایش گروهی، نمایندگان خود را به همه نهادهای سازمانی معرفی می‌کند.
5. گرایش گروهی باید نام اعضای خود را به شورای مرکزی ارائه کند. این بند در حالی است که شورا نام همه اعضا را داشته باشد.
6.  فعالیت‏های گرایش های گروهی شفاف و علنی است.
7. گرایش گروهی حق ایجاد تشکیلات جدا از تشکیلات حزب سوسیالیست ایران را ندارد.
8. گرایش گروهی حق تشکیل جلسه برای تبادل نظر و تدوین اسناد برای ارائه به نهادهای حزب سوسیالیست ایران را دارد.
9. جلسات گرایش گروهی به اطلاع اعضای حزب سوسیالیست ایران می‌رسد و شرکت همه اعضا در آن ها آزاد می باشد.
10. هر گرایشی حق دارد با یک یا چند گرایش گروهی دیگر اسنادی برای تصویب توسط ارگان های حزب سوسیالیست ایران ارائه دهد و نامزدی برای پذیرش مسئولیت‌های سازمانی معرفی کند.
11. رسانه‌های حزبی در چارچوب اساسنامه، موضع‌گیری‌های گرایش های گروهی حزب سوسیالیست ایران را انتشار می‌دهند.
12. در رسانه های حزبی، انتشار نظرات همه اعضا آزاد است.
13. گرایش های گروهی مجاز به همکاری و اتحاد با نیروهای سیاسی متشکل دیگری نیستند، ولی از حق گفتگو و تبادل‌ نظر با سایر سازمان‌های سیاسی برخوردارند.
14. گرایش‌های گروهی از حقوق برابر برخوردارند.
15. چنانچه یک گرایش‌گروهی موازین سازمانی را رعایت نکند، شورای مرکزی به کمیسیون داوری شکایت می برد. تصمیم نهائی در این موارد با کنگره حزب سوسیالیست ایران است.

• ·        فصل یازدهم نقض اساسنامه

1. اگر عضوی مرتکب خطای اساسنامه ای شود، برخورد انضباطی با او صورت خواهد گرفت. برخورد انضباطی از تذکر شفاهی تا اخراج از حزب سوسیالیست ایران را شامل می شود. اخراج از حزب، بالاترین برخورد انضباطی است.
2. اگر عضوی طی شش ماه متوالی از پرداخت حق عضویت بدون عذر موجه خودداری کند، عضویتش معلق می شود.
3. تعلیق و اخراج عضو به پیشنهاد سازمان محلی و با تصویب شورای مرکزی و یا ارگانی که شورای مرکزی به آن اختیار می‏دهد، قابل اجرا است. عضو تعلیقی و اخراجی حق شکایت به کمیسیون داوری را دارد.
4. مشارکت اعضا و گرایش های گروهی در فعالیت های نهاد هایی که با حزب سوسیالیست ایران در تضاد اساسنامه ای هستند، نقض موازین اساسنامه به حساب می آیند. داوری در این مورد با کمیسیون داوری است.

• ·         فصل دوازدهم کمیسیون داوری

1. کمیسیون داوری حزب سوسیالیست ایران، نهادی برای رسیدگی به شکایات کتبی اعضا و ارگان‌ها از اعضا و سازمان های دیگر این حزب است. باید مبنای کشمکش ها و شکایات، فعالیت و زندگی حزبی باشد.
2. کنگره حزب سوسیالیست ایران از میان اعضای داوطلب، ۵ نفر را به عنوان عضو کمیسیون داوری برمی‌گزیند که دو یا سه نفر آن باید از یک جنس باشند.
3. تصمیمات کمیسیون داوری، برای همه اعضا و نهادهای حزب سوسیالیست ایران از اعتبار برخوردار است و لازم الاجرا می باشند. تنها کنگره حق بازنگری در مورد داوری این کمیسیون را دارد.

• ·         فصل سیزدهم کمیسیون بازرسی

1. کمیسیون بازرسی حزب سوسیالیست ایران، از ۵ نفر، برای نظارت بر شیوه های کارکرد ارگان های حزب سوسیالیست ایران، در کنگره انتخاب می شود. دو یا سه نفر این اعضا، باید از یک جنس باشند.
2. کمیسیون بازرسی، در هر کنگره، گزارش خود را باید ارائه دهد.
3. نمایندگان کمیسیون باید از تمامی گزارشات نهادهای حزبی با خبر شوند. آنان می توانند، بدون داشتن حق رای، در تمامی جلسات نهادهای حزب شرکت کنند.

• ·         فصل چهاردهم امور مالی

1. درآمدهای حزب سوسیالیست ایران را حق عضویت ها و کمک‏های مالی اعضا و دوستداران حزب سوسیالیست ایران و درآمدهای حاصل از دارائی‏های آن تشکیل می‏دهند.
2. درآمدها و هزینه‏های حزب سوسیالیست ایران به شورای مرکزی و کنگره گزارش می‏شوند.
3. کمیسیون نظارت مالی وظیفه حساب‏رسی و بازرسی مالی را برعهده دارد و از سه عضو تشکیل می‏شود که حداق یک عضو آن از جنس مخالف است. کمیسیون نظارت مالی هر سال یکبار نتیجه حساب‏رسی مالی را در اختیار شورای مرکزی قرار می‏دهد.

• فصل پانزدهم دوستداران

1. دوستداران حزب سوسیالیست ایران کسانی هستند که به تحقق اهداف و برنامه حزب سوسیالیست ایران علاقمند بوده و حزب سوسیالیست ایران را به روش های گوناگون، در پیشبرد اهداف و برنامه‏اش یاری می‏رسانند.
2. دوستداران می‏توانند در بحث‏های نظری، برنامه‏ای و سیاسی مشارکت کرده و به کنگره حزب سوسیالیست ایران دعوت شوند. ولی از حق رای و نامزد شدن برای هیچ ارگانی برخوردار نیستند.