نسرین ستوده مقاومت از یادرفته را به همه یادآوری کرد
تا قانون خانواده برابر: فعالان حقوق زن به مناسبت ۸مارس، روز جهانی زن به دیدار خانواده نسرین ستوده وکیل تعداد زیادی از فعالان حقوق زن، فعالان مدنی و کودکان اعدامی رفتند تا ضمن دیدار با خانواده او از زحماتی که او در این همه سال برای فعالان زن کشیده است تشکر و قدرانی کنند.
مینو مرتاضی از فعالان زن در این دیدار خطاب به رضا خندان همسر نسرین ستوده اظهار داشت: ما به مناسبت روز جهانی زن و بزرگداشت نسرین به عنوان یک زن مبارز و مقاوم نمونه از فعالان جنبش زنان اینجا جمع شده ایم .همگی ما و بسیاری کسان دیگر که اینجا حضور ندارند ،به صداقت و خلوص نسرین ستوده در پیگیری و تلاش در راه اهداف وآرمانهای بزرگی داشت گواهی می دهیم. نسرین زن حق طلبی است که نیک می داند هزینه های حق طلبی در تاریخ قدرت محور مردانه ایران همواره هزینه های گزافی بوده .با این همه او حاضر هم نیست دست از این حق طلبی بردارد. نکته جالب توجه در زندگی و مبارزات فعالان حقوق زنان و هزینه پردازان برای تحقق عدالت و آزادی در ایران این است که، هم چنان که زن و مرد در کنار یکدیگر برای تحقق عدالت و دموکراسی تلاش می کنند.به طور مساوی مجازات می شوند. در واقع کسانی مثل نسرین با مقاومت در راه ارمانهای انسانی و کنترل عواطف زنانه و مادرانه شان، عرصه برابری های جنسیتی را در برابری مجازات ها و هزینه های دموکراسی خواهی نیز گسترش دادند. اگر تا پیش از این مردها عاملان مستقیم و پیگیر عرصه های حق طلبی بودند و زنان به دنبال آنان.اما امروز مردان پیر و جوان را اشکار می بینیم که به دنبال زنان و مادران و دختران خویش با مفاهیم عدالت خواهی و مقاومت آشنا می شوند و جذب جنبش های حق خواهانه می گردند. شما همسر نمونه ای هستید .ما شاهد رنجهای شما و در عین حال صیوری و مقاومت شما در محترم شمردن آرمانهای نسرین و دیگر زنان برابری خواه هستیم. من امیدوارم و از خدا می خواهم تا نسرین راسر افراز تر و با تجربه و ظرفیت های روحی بیشتر به زودی نزد شما و و فرزندان نازنین اش و مادر بیمار و چشم به راه اش بازگرداند.
زهره تنکابنی هم در این دیدار اظهار کرد: آقای خندان من به عنوان فردی که هم در زندان بودم و هم خانواده زندانی بودم می گویم ، خانواده های زندانیان معمولا تصور ناخوشایندی از زندان دارند.در حالی که کسی که در راه آمانهایش به زندان می رود.تحمل اش هم بیشتر می شود … بعضی وقتها ما ملاقات نداشتیم و برخانواده های ما سخت می گذشت و نگران می شدند. در حالی که ما تعجب می کردیم چرا خانواده اینقدر نگران شده اند؟ اینها به خاطرات تصوراتی است که همه از زندان در ذهن دارند.
نیره توکلی در این دیدار گفت: می گویند سعدی سلطان غزل است اما حافظ قله ای بر سعدی است نسرین ستوده هم همینطور با اینکه باردار بوده، بچه داشته اما هیج وقت از مبارزه کنار نکشیده بدون چشم داشت از جایی بدون اینکه قصد شهرت داشته باشد خالصانه وکالت فعالان و کودکان اعدامی را به عهده گرفته و امیدداریم شرایط بهتر شود.شما اثبات کردید که یکی از بهترین زوج ها هستید و نشان دادید که زن و مرد فرقی باهم ندارند.
توکلی ادامه داد: در تحولات اخیر خاورمیانه این مسئله به ذهن می رسد که چقدر ما ایرانی ها متفاوت هستیم و ۱۰۰سال است که سابقه جنبش دموکراتیک داریم و در این زمینه زن و مرد هردو مبارزه کرده اند و زنهای ایرانی نشان دادند متفاوت از زنان منطقه اند و یک سرو گردن بالاترند. و در انتها گفت: مهم راهی است که حقانیت را ثابت می کند.
فخری شادفر هم در این دیدار آرزو کرد هرچه زودتر نسرین را ستوده را در جمع فعالان زن و دور از زندان ببینیم و روزهای بهتری در ایران و منطقه خاورمیانه حاکم شود.
کاوه مظفری از دیگر فعالان حقوق زنان ضمن ستایش از مقاومت نسرین ستوده یادآورشد : چیزی که در این سالها خیلی فراموش شده است مقاومت بوده و جمع گرایی که تاثیر مخربش را در این یک سال به وضوخ دیدیم. در این سالها اینگونه ترویج شده بود که لزوما مقاومت لازم نیست و این همان چیزی است که خانم ستوده به همه ما یادآوری کرد.
خانم ستوده با مقاومت عملی خود باردیگر ارزش مقاومت را به همه ما گوشزد کرد و نشان داد که می شود هنوز مقاومت کرد و روح جمعی را نگه داشت.
مظفری افزود به گفته یکی از سرداران سپاه خانم ستوده صف شکن بود. تصویری که خیلی ها نتوانستند تولید کنند. امیدواریم قدرش را بدانیم و بتوانیم این ارزش را در جامعه ای که فردگرایی دارد رسم می شود زنده کنیم.
فروغ سمیع نیا هم در این جلسه گفت: خانم ستوده همیشه پناهی برای همه فعالان جنبش زنان بوده است و برای ما اسوه مقاومت است و امیدواریم هرچه زودتر او را در کنار خودمان ببینیم.
سونیا ترکمان نیز خطاب به رضا خندان همسر نسرین ستوده گفت: من مطمئن هستم این نبود خانم ستوده با همه سختی ها و مشکلاتی که برای شما و بچه ها بوجود آورده سرمایه است که توانمندترشوید.این رنج ها ظرفیت های شما را مطمئنا افزایش داده است .
رضا خندان همسر نسرین ستوده در این دیدار ضمن تشکر از همه گفت در این مدت که نسرین نبوده همین حمایت ها و سرزدن های کسانی که خیلی هایشان را هم قبلا نمی شناختیم ما راسرپا و محکم نگه داشته است. خندان افزود: فضا بگونه ای است که علی رغم همه سختی هایی که دراین مدت متوجه زندانی ها و خانواده هایشان وارد شده اما این ما هستیم که بر رنجها سوار هستیم نه آنها برما. خندان ادامه داد: من هرگز احساس نکردم که در برابر اینها در موضع پایینی قرار دارم و نه نسرین .اتفاقا ما در موقعیت بهتر هستیم.
خندان اضافه کرد هزگز این احساس را نکرده ایم که دست و پا بسته ایم .این فشارهایی که برخانواده ها وارد می کنند برای این است که زندانی و خانواده اش را بشکنند. زن و شوهر را دستگیر می کنند یا از بچه ها برای فشاربر زندانی استفاده می کنند. اما من امیدوارم عقلای آنها راه میانه ای را انتخاب کنند و از هرجایی که می شوند برگردند و از این قبیل راه های بی فایده پرهیز کنند.
خندان همچنین به شرایط بچه ها اشاره کرد و گفت :ابتدا فکر می کردم نیما خیلی متوجه شرایط نیست .چون ظاهرا وانمود می کرد می داند که مادرش سرکار است و می پرسید پس چرا مامان اینقدر کار می کند و نمی آید پیش ما؟اما دیدم . نیما چند روز پیش وقتی مشغول رانندگی بودم و او پلیسی را نزدیک ماشین و پشت چراغ قرمز دید، از من پرسید بابا همین پلیس آدم و می بره تو قفس می کنه ؟ این نشان می دهد که اگرچه به روی خودش نمی آورد اما کاملا شرایط را می فهمد. چند شب پیش هم گفت من خواب دیدم اون آقا مامان را می آورد!! یعنی می فهمد که کسی مانع آمدن مادرش شده است. مهراوه هم که شرایط را متوجه می شود سکوت کرده است. با گفتن این خاطره ها تاثر خاطری بر جمع حاکم شد و اشک حضار جاری شد به خصوص که نیما هم از حاضران پذیرایی می کرد و به همه شکلات تعارف می کرد.
خندان تاکید کرد: در ابتدا فکر می کردم بچه ها این ها را نمی فهمند اما بعد فهمیدم کاملا متوجه می شوند و فقط نجیبانه حرفی نمی زنند. الان نیما را به موسسه روان شناسی می برم مشاور با او صحبت می کند تا نیما خالی شود و آسیب نبیند.
رضا خندان در ادامه بیان کرد من هیچ وقت ملاقات حضوری با نسرین نداشتم و فقط او را در جلسات دادگاه و با حضورعوامل دادگاه دیدم. ۳ دفعه ملاقات حضوری دادند که مهراوه رابردیم بچه ها تصور وحشتناکی از زندان دارند. حضار همگی از مادر آقای خندان به پاس همه زحماتی که در این مدت برای بچه ها کشیده است تشکر کردند و در پایان آرزوها روزهای شادتری را برای این خانواده مقاوم آرزو کردند.
مقاومت و نجابت زنانی چون مهدیه و بهاره ظرفیت های صبر و مقاومت مردانشان را هم در این زمینه کشف و شکوفا کرده است
دیدار دیگر فعالان زن با خانواده مهیه گلرو بود. مهدیه گلرو یک سال و سه ماه از مدت محکومیت دوساله خود را گذرانده است.
وحید لعلی همسر مهدیه گلرو در این دیدار راجع به نداشتن حق ملاقات با او گفت: توجیهی که برای ممنوعالملاقات بودن مهدیه آورده میشود این است که به دلیل تشکیل پرونده جدید به اتهام تبلیغ علیه نظام و تشکیل نشدن دادگاه برای این حکم، حق ملاقات داده نمیشود که امکان تبانی وجود نداشته باشد. لعلی افزود: در صورتی که وقتی همسرم در زندان هست چنین توجیهی چندان منطقی به نظر نمیرسد.
مینو مرتاضی در این دیدارخاطر نشان کرد: وجود دخترانی مانند وحیده که از نظر فرهنگ، علم و شعور در سطح بالایی قرار دارند واقعا نعمتی برای ایران زمین است.او.گفت :زمان عشق های کلاسیک که در آه کشیدن ها و آرزوی وصال شروع می شد و معمولا با وصال تمام میشد گذشته.به قول مارگارت دوراس معنای عشق در این دوران می تواند کیفیتی پیدا کند که تنها خواسته و ارزویش وصال نباشد .بلکه زن و مرد عاشق به توانند به رابطه ای دست یابند که در آن دست در دست یکدیگر چشم انداز های مشترک انسانی به سازند.
زهره تنکابنی که در این دیدار حضور داشت گفت بسیار خوشحالیم که این عشق در بین زوج ها به پختگی فراوانی رسیده است و به جای اینکه زوجها دست در دست هم به همدیگر نگاه کنند، دست در دست هم به ادامه راه نگاه میکنند.
تنکابنی تاکید کرد: خوب است که این عشق پابرجا بماند و زوج ها صبر داشته باشند، چون هر لحظه ممکن است اتفاقات دیگری رخ دهد. تنکابنی خاطرنشان کرد: با اینکه زوجها از ظاهرا بواسطه زندان از هم جدا ماندهاند اما عشق به هم باعث میشود چنان نزدیکی بینشان به وجود بیاید که مثال زدنی است.
در این دیدار حاضران به روحیه سرزنده و شاد مهدیه اشاره کردند و اینکه این روحیه چقدر در این شرایط به خانواده زندانی و خود زندانی کمک می کند. همسر مهدیه هم ضمن تاکید بر همین روحیه به چیدمان زیبای منزل که مورد توجه حاضران قرار گرفته بود اشاره کرد و گفت اینها سلیقه مهدیه و دکوراسیونی است که او در منزل بکاربرده است.
فعالان زن در این دیدار همگی از مقاومت مهدیه گلرو و همسرش تقدیر و تشکر کردند و آرز و کردند هر چه زود تر مهدیه آزاد شود و ایام فراغ به سر آید.
دیدار بعدی فعالان زن با خانواده بهاره هدایت بود.
بهاره هدایت از ۹ سال و نیم که باید زندان باشد کمتر از دو سال آن را در زندان سپری کرده است.
دراین دیدار مینو مرتاضی اشاره به دوره جدیدی از تاریخ ایران کرد که در آن مرد ایرانی در غالب همسر، پدر و برادر در کنار زنان مقاوم و مبارزی قرار گرفته اند که با پایداری و نجابتشان برای برابری فعالیت و مبارزه میکنند .مرتاضی افزود: این مقاومت زیباست و خیلی زیباتر خواهد بود که استعداد ها و ظرفیت های صبر و مقاومت مردان هم در این زمینه کشف و شکوفا و روز به روز وسیع تر بشود.
از پدر و مادر بهاره پرسیده شد الان که حدود ۲ سال از زندان او گذشته است، چه تغییراتی برای شما حاصل شده است و چه انتظاراتی از فعالان دیگر دارید؟
مادر بهاره گفت اولا به بهاره افتخار میکنم اما من مادرم و نگران شرایط بهاره، همین طور که همه پدرها و مادرهای زندانیان نسبت به شرایط فرزندانشان نگران هستند و این امری طبیعی است. مادر بهاره هدایت افزود: اما در کل وقتی از همبندهای دیگر بهاره می شنویم که سالم است خوشحال میشویم.
همچنین مادر بهاره از شرایط کنونی ابراز تاسف کرد و گفت: به عنوان یک مادر حق دارم فرزندم را ببینم چرا باید این حق از ما دریغ شود. او افزود: از این که حق ملاقات هفتگی از آنها گرفته شده ناراحت است. با توجه به بیماریهای فراوانی که مادر بهاره دارد سر زدن هر هفته و هر بار مواجهه با ممنوع الملاقات بهاره بسیار سخت و نگران کننده است. مادر بهاره اضافه کرد: در این چهار ماه، هر بار که به اوین می رویم همچنان از دیدار بهاره محرومیم.
پدر بهاره هم با آرامش و متانت مثال زدنی در این دیدار صحبت کرد و از دغدغه های خود بابت طولانی شدن مدت ممنوع الملاقات گفت و ابراز امیدواری کرد هرچه سریعتر این مدت تمام شود.
همسر بهاره نیز مانند خود بهاره با روحیه بالا و مقاوم از شرایط بهاره گفت و این که کوچکترین راه باخبری از سلامت بهاره پرس و جو از ملاقات کنندگان هم بند اواست. و ابراز ناراحتی از ممنوع الملاقات بهاره که بعد از اجرای چنین حکم سنگین و بیسابقهای در مورد فعالین دانشجویی اما باز هم با ممنوعالملاقات فشاری بیشتری بر او وارد شده است.
یکی از حاضران درد این دیدار خاطر نشان کرد: کسانی که بیرون از زندان هستیم وامدار آنهائی هستیم که در این سالهای سخت زندان را با پایداری تحمل میکنند، و البته در پرتو برخوردهای مسالمتجویانه با افراد دیگری که به اجبار به فرزندانمان فشار وارد می کنند، تلاش میکنیم به تدریج تغییر در روشهای خشونت آمیز شکل بگیرد و این روند ضد خشونت را بتوانیم تا انتها حفظ کنیم.
زهره تنکابنی از تجربه زندان خود قبل از انقلاب اسلامی گفت و با مقایسه شرایط فعلی با آن زمان خاطر نشان کرد: این نشانه آن است که حکومتها می آیند و میروند ولی تغییراتی که منجر به تحولات اجتماعی میشوند باید همیشه باشند و اشتباه نکنیم و تغییرات لازم برای فضای اجتماعی مدنی را به سمت انقلاب نبریم.
شهلا فروزانفر در این دیدار حضور داشت هم به انقلاب فرانسه اشاره کرد که گفت:انقلاب فرانسه در جهان به عنوان کاملترین انقلاب به سوی برابری بود ولی همچنان بعد از انقلاب هم باز خشونت زیادی رخ داد. او اضافه کرد: موضوع این است که ما در خواستههای خودمان در تقابل با کسی نیستیم، آرام و به طور مدنی و به مرور حرکت میکنیم و خسته هم نمیشویم، و به تغییرات کوچک خوشحالیم زیرا انباشت تغییرات کوچک موجب تحول میشود.
یکی از حاضران هم راجع به تغییرات ضد خشونت گفت و به هند اشاره کرد که چگونه مبارزات آرام و مدنی گاندی و مقاومت او و نیز لعل نهرو که برای رسیدن به تغییرات بزرگ هند بارها و سالهای متمادی زندان را تحمل کردند به تغییر در هند منجر شد.
در این دیدار همه حاضران اذعان داشتند که حق طبیعی همه جوانان داشتن زندگی معمول و عادی و شاد بودن است و نباید مبارزه برای تغییر را به سمت تحریک جوانان به سمت خشونت پیش برد. و در عین حال همه آرزو کردند که بهاره نیز هر چه زودتر آزاد گردد و تا زمان آزادی از حقوق بدیهی خود در زندان مانند تماس و ملاقات با خانواده و عزیزانش برخوردار شود .
