مدرسه فمینیستی: نسرین ستوده، وکیل دادگستری، عضو کمپین یک میلیون امضاء و برنده جایزه بین المللی حقوق بشر ایتالیا که وکیل بسیاری از فعالان جنبش زنان از جمله عالیه اقدام دوست و نیز فعالان مدنی دیگر مانند کیوان صمیمی بوده است، در روز ۱۳۳ شهریورماه در پی احضاریه کتبی به دادسرای ویژه اوین بازداشت شد. نسرین ستوده از زمان دستگیری تاکنون تنها دو بار با خانواده اش تماس گرفته است و متاسفانه روز پنج شنبه ۳۱ شهریور ماه نیز در حالی که در زندان بود، پدرش در بیمارستان درگذشت. در روزهای گذشته چندین بیانیه برای آزادی وی صادر شده است از جمله بیانیه ۳۸ تن از موکلان نسرین ستوده که خواهان آزادی وی شده اند. پرستو فروهر، یکی از موکلان نسرین ستوده است که در این رابطه آزاده دواچی مصاحبه کوتاهی را با وی انجام داده است که در زیر می خوانید:
آزاده دواچی: خانم پرستو فروهر شما به عنوان یکی از موکلان خانم ستوده، لطفا کمی از تجربه ای که با نسرین ستوده داشتید برایمان گویید؟
پرستو فروهر: نسرین ستوده را سالهاست که می شناسم . چیزی که از همان بار اول که ایشان را دیدم در نظرم بسیار جذاب و دلنشین آمد، متانت و برخورد فوق العاده منطقی ایشان بود . او دربرخورد با شرایط پرالتهاب و گاه بسیار پرتهدیدی که برفضای اجتماعی و سیاسی ایران گسترده بود، همیشه متانت و برخورد منطقی اش را حفظ می کرد. نسرین ستوده همیشه سعی کرده در هر شرایطی با توجه به حقوق شهروندی کسانی که به عنوان فعال در زمینه های مختلف مثل فعالان سیاسی ، حقوق بشری و حقوق زنان دچار مشکل حقوقی شده بودند راهنمای آنها باشد . درواقع ، در مقابل دستگاه قضایی ایران که گاه به نظر می رسد بیشتر هدفش دفاع از حکومت هست و نه انجام وظیفه ای که بر عهده اش می باشد ،یعنی افشای حقایق و اجرای عدالت، در مقابل چنین دستگاهی حضور وکلایی مثل نسرین ستوده که با پیگیری و با به کار بردن منطق و متانت خاصی سعی می کنند که به نوعی روی این شرایط تاثیر بگذارند به نظر من فوق العاده مهم بوده و هست و من در طول سالهای گذشته و در برخوردهای مختلف شاهد این ویژگیهای بوده ام .
بفرمایید که چه دلیل یا عاملی باعث شد که خانم نسرین ستوده وکیل شما شوند و چگونه این وکالت را قبول کردند؟
سال گذشته وقتی که من به مناسبت سالگرد قتل پدر و مادرم ـ داریوش و پروانه فروهر ـ به ایران رفتم و طبق هرسال سعی کردم که برای بزرگداشت دو عزیز، مراسمی برپا کنم و مثل سالهای گذشته با ممنوعیت از سوی نیروی انتظامی و وزارت اطلاعات روبه رو شد و به دلیل اعتراضاتی که من کردم و مصاحبه هایی که بعدها انجام دادم ، من را ممنوع الخروج کردند . یعنی در فرودگاه و در هنگام خروج از کشور پاسپورتم را گرفتند و گفتند که شکایتی علیه من در دادگاه انقلاب وجود دارد حول و حوش همین خبر بود که نسرین ستوده که از وضعیت من خبردار شده بود به صورت داوطلبانه وکالت من را قبول کرد .
نقش خانم ستوده در پرونده ی شما چگونه بود؟
و اگر چه که این پرونده ، پرونده ی ممنوع الخروجی من ، خوشبختانه به سرعت بسته شد اما توصیه های حقوقی که خانم ستوده به من کرد در کنار همراهی و حمایت اخلاقی که همواره نسبت به من داشت ، فو ق العاده تأثیر گذار بود. از این لحاظ که من توانستم در مقابل اتفاقی که خیلی غیر مترقبه پیش آمده بود موضعی صحیح بگیرم، بتوانم از توصیه های حقوقی او استفاده کنم و بدانم چهارچوب حقوقی که در این موقعیت دارم ، چگونه است . پرونده خیلی زود بسته شد چند هفته بیشتر کل ممنوع الخروجی من طول نکشید، اما در همان مدت کوتاه توصیه های نسرین ستوده برای من هم دلگرم کننده بود و هم از لحاظ حقوقی بسیار مهم، به خصوص وقتی با دستگاه قضایی سروکار داریم که به جای وظیفه ی اصلی اش که پیدا کردن حقایق و اجرای عدالت باشد ، آن را در را ه دفاع از حکومت می گذارد ، در واقع وظیفه ی وکلای مستقل را هم در دفاع از حقوق شهروندان بسیار دشوار می کند .
فکرمی کنید بازداشت خانم ستوده چه تاثیری بر روند حقوقی پرونده های دیگر داشته باشد؟
به هر صورت بازداشت وکلایی که در طول سا لیان گذشته مثل نسرین ستوده وظیفه ی اصلی خودشان را روی دفاع از کسانی گذاشته اند که فعالیت های حقوق بشری ، فعالیت های حقوق زنان و فعالیت های مدنی می کنند پشت جنبش را در ایران خالی می کنند، برای اینکه این وکلا مدافعان حقوقی این شهروندان در ایران هستند و چنین بازداشت هایی نه تنها سرنوشت نسرین ستوده را زیر سایه ی خودش می برد، بلکه وکلای دیگری را که در این زمینه فعال هستند آنها را هم دچار سرخوردگی و ترس می کند. در حالی که وکیل باید حرمتی داشته باشد و درجامعه به خاطر انجام وظایف حقوقی خودش دچار مشکل قضایی با دستگاه قضایی و یا دستگاه اطلاعاتی نشود . ولی متاسفانه اکنون در ایران اکنون ما با این وضعیت رو به رو هستیم که تمامی وکلایی که چنین شیوه ی کاری مثل خانم نسرین ستوده داشتند خودشان به طرز بسیار شدیدی به زیر فشار رفته اند و خب این باعث می شود که پشت فعالین جنبش های مدنی خالی شود. با شناختی که از او دارم ، امیدوارم بقیه هم مثل من که از توصیه های حقوقی او ــ چه به عنوان موکل وچه به عنوان همراه ــ همواره بهره مند بوده اند، امروز همه باهم سعی کنیم وکیلی که هیچ وقت پشت ما را خالی نکرده است حال پشت اش را خالی نگذاریم و هر طور شده از او حمایت بکنیم .
