چهارشنبه ۵ اردیبهشت ۱۴۰۳ - ۰۹:۱۱

چهارشنبه ۵ اردیبهشت ۱۴۰۳ - ۰۹:۱۱

حذف دین نە، چگونگی حضور آن

سید صادق حقیقت در مطلبی در روزنامە شرق تحت عنوان 'اصلاح طلبی و سکولاریسم'، بە مفهوم مورد نظر اصلاح طلبان (یا لااقل بخشی از آنان) از مفهوم سکولاریسم پرداختە و آنان را بە این متهم می کند کە این دستە اساسا در پی بیرون انداختن عنصر دین از بطن سیاست هستند.

سید صادق حقیقت در مطلبی در روزنامە شرق تحت عنوان ‘اصلاح طلبی و سکولاریسم’، بە مفهوم مورد نظر اصلاح طلبان (یا لااقل بخشی از آنان) از مفهوم سکولاریسم پرداختە و آنان را بە این متهم می کند کە این دستە اساسا در پی بیرون انداختن عنصر دین از بطن سیاست هستند. او اصلاح طلبان را متهم می کند کە با زندە کردن و تاکید بر عرفی گرائی (کە در آن تنها مسئلە جدائی دولت و کلیسا مطرح نیست، بلکە جدائی دین و سیاست هم مطرح است)، و تاکید بر قسمت دوم تعریف از جانب آنان، اصلاح طلبان نە تنها بە تضعیف بیشتر جایگاە خود در جامعە کمک می کنند بلکە حتی با مفهوم هابرماسی این مقولە (فیلسوف چپ آلمانی) کە از دورە پست سکولاریسم و حضور دین در جامعە سخن می گوید نیز فاصلە می گیرند.

اما آقای حقیقت یک موضوع را بەعمد فراموش می کند. در مفهوم هابرماسی، یک جامعە سکولاریستی تصویر می شود با حضور دین بعنوان یک شکل موجود گفتمان و یا در قالب احزاب سیاسی، و نە یک جامعە دینی کە در آن دین خاصی و یا حتی مذهب خاصی از یک دین سلطە کامل دارد. این استاد دانشگاە فراموش می کند کە در سکولاریسم، نە متون مقدس و غیر قابل دستکاری دینی، بلکە بنابر یک سنت کانتی، عقل بشری منشا تدوین قوانین فرض می شود. در این مفهوم، عناصر دینی هم وارد روند دیالوگ و نقد می شوند و نقدکنندگان عملا در جامعە، هم حضور فیزیکی دارند و هم از امکانات وسیع و قانونی نقد.

هابرماس حضور دین را در جامعە پست سکولاریستی تصویر می کند، چە در هیئت از جملە گفتمان اخلاقی دین و یا حضور احزاب سیاسی دینی کە می توانند در فضای دمکراتیک شکل بگیرند، اما در چنین فضائی، این گفتمان دینی یا احزاب دینی، پذیرندە فضای سکولاریستی هستند و بە یک معنا خود را مالک مطلق حقیقت نمی پندارند، بنابراین آمادگی پذیرش چرخە قدرت و دیالوگ در یک فضای برابر را دارند. حتی چنین مذاهبی با قبول کردن پارادایمهای مدرن و پست مدرن از خوانش متون خود بشیوە سنتی بشدت دور افتادەاند.

بنابراین بحث اساسا بر سر حذف دین نیست آنقدر کە بحث بر سر چگونگی حضور آن در صحنە سیاسی جامعە است. آنچە ایران از آن می نالد حضور خوانشی از مذهبی ویژە است کە خود را حقیقت مطلق می پندارد و اجازە حضور یکسان دیگر گفتمان ها را برنمی تابد. خوب است آقای حقیقت قلب حقیقت نکند و از این قسمت هم بگوید. او نباید فراموش کند کە دفاع از حضور دین، بمنزلە اختصاص جایگاە مطلق بدان نیست. دین باید بپذیرد کە یکی از گفتمانهای موجود است و موجودیت خود را بر اساس آخرین پارادایمها بازسازی کند.

 

بخش : سخن روز
تاریخ انتشار : ۲۲ خرداد, ۱۳۹۷ ۱۱:۰۹ ق٫ظ
لینک کوتاه
مطالب بیشتر

نظرات

Comments are closed.

سخن روز

حملۀ تروریستی در مسکو را محکوم می‌کنیم!

روشن است که چنین حمله‌ای نیاز به تیمی حرفه‌ای و سازماندهی و تدارکی نسبتاً طولانی و گسترده دارد. در عین حال، زود است که بتوان تحلیل جامع و روشنی از ابعاد پشت پردۀ این جنایت و اهداف سازمان‌دهندگان آن ارائه داد. هدف از این یادداشت کوتاه نیز  در وهلۀ نخست مکثی است بر قربانیان این حمله و حملاتی از این دست. قربانیانی که تنها سهم‌شان از سازمان‌دهی و تدارک چنین جنایاتی و علل پشت پردۀ آن، هزینه‌ای است که با جان و سلامتی‌شان می‌پردازند.

مطالعه »
یادداشت
تظاهرات آتش بس در آمریکا

شعبده بازی بایدن بر روی جنگ غزه

ممکن است به اشتباه کسی را با تیر زد یا جایی را تصادفی بمباران کرد ولی امکان ندارد که دو میلیون نفر را تصادفی با قحطی و گرسنگی بکشید.
قحطی در غزه قریب الوقوع است و پیامدهای آنی و بلندمدت سلامتی نسلی را به همراه خواهد داشت.

مطالعه »
آخرین مطالب

یانیس واروفاکیس اجازه نمی‌دهد که دهانش را ببندند!

اگر در دهه ۱۹۳۰ زندگی می کردیم، به عنوان اروپایی‌ آزار و اذیت یهودیان را اولویت اصلی خود قرار می دادیم. اگر این زمان نسل کشی در رواندا یا بوسنی بود، ما آنها را در اولویت اول قرار می دادیم. این وظیفه ماست.

مهمترین مساله در کشور ما هنوز و همچنان آزادی و دمکراسی است.

قرار گرفتن جامعه و کشور ما در مسیر توسعه پایدار و تامین زندگی عادلانه، سبز، شاداب و بهتر برای مردم، بویژه کارگران و زحمت‌کشان جامعه، در گرو حل مهم‌ترین مساله آزادی و دمکراسی و مشارکت واقعی مردم در اخذ تصمیمات، نه در حرف، بلکه واقعاً در عمل است.

تورم ۵۲.۳ درصدی ۱۴۰۲ رکورد ۸۰ سال اخیر را شکست!

بانک مرکزی جمهوری اسلامی با گذشت ۳۳ روز از سال ۱۴۰۳، هنوز نرخ تورم سالانه در سال ۱۴۰۲ را رسما اعلام نکرده است، که می‌تواند به تلاش‌ دولتی‌ها برای دستکاری آمار‌های ارائه‌شده مربوط باشد، اما بر اساس جدولی که بانک مرکزی برای محاسبه تادیه بدهی و مهریه به دادگاه‌ها ارائه کرده، نرخ تورم سال ۱۴۰۲ برابر با ۵۲.۳ دهم درصد اعلام شده است.

نخل ها ایستاده میمیرند

نخل ها را شمردیم، همه ایستاده بودند،

سر بلند و سرفراز،

سبز گشتند، به سر سبزی جنگل های شمال،

ماندند، سربلند، چون نخل های جنوب،

گرچه تلخ بود، مرگ آن یاران،

اما ققنوس و ستاره گشتند،

آفریدند به نام، در تاریخ، و شکوفا گشتند،

یادداشت
تظاهرات آتش بس در آمریکا

شعبده بازی بایدن بر روی جنگ غزه

ممکن است به اشتباه کسی را با تیر زد یا جایی را تصادفی بمباران کرد ولی امکان ندارد که دو میلیون نفر را تصادفی با قحطی و گرسنگی بکشید.
قحطی در غزه قریب الوقوع است و پیامدهای آنی و بلندمدت سلامتی نسلی را به همراه خواهد داشت.

مطالعه »
بیانیه ها

به یاد جان‌باختگان کشتار تپه‌های اوین – جنایات هیچ استبدادی به فراموشی سپرده نمی‌شود!

در چهل‌ونهمین سالگرد جان‌باختن مبارزان آزادهٔ راه میهن و مردم، به نام همهٔ فداییان خلق، یاد و نام آنان را بزرگ می‌داریم و در برابر عزم تا پای جان آنان در رزمشان در راه آزادی، استقلال و عدالت اجتماعی در میهن عزیزمان سر به تعظیم فرومی‌آوریم.

مطالعه »
پيام ها

از قطعنامۀ شورای امنیت سازمان ملل و برقراری آتش‌بس فوری و پایدار در غزّه حمایت می‌کنیم!

ما فداییان خلق ایران از نخستین روز آغاز جنگ ضمن محکوم کردن و غیرقابل توجیه خواندن عملیات مسلحانه و نظامی علیه مردم بی‌دفاع غیرنظامی، همراه و هم‌صدا با آزادی‌خواهان جهان خواهان آتش‌بس فوری و تأمین حقوق حقّهٔ مردم فلسطین شدیم. با این رویکرد ما مهار مقاومت آمریکا و تصویب قطعنامهٔ شورای امنیت را یک پیروزی بزرگ برای مردم بی‌گناه غزّه و فلسطین و تمامی آزادی‌خواهان جهان می‌دانیم.

مطالعه »
بیانیه ها

به یاد جان‌باختگان کشتار تپه‌های اوین – جنایات هیچ استبدادی به فراموشی سپرده نمی‌شود!

در چهل‌ونهمین سالگرد جان‌باختن مبارزان آزادهٔ راه میهن و مردم، به نام همهٔ فداییان خلق، یاد و نام آنان را بزرگ می‌داریم و در برابر عزم تا پای جان آنان در رزمشان در راه آزادی، استقلال و عدالت اجتماعی در میهن عزیزمان سر به تعظیم فرومی‌آوریم.

مطالعه »
برنامه و اساسنامه
برنامه سازمان فدائیان خلق ایران (اکثریت)
اساسنامه
اساسنامه سازمان فدائیان خلق ایران (اکثریت)
بولتن کارگری
شبکه های اجتماعی سازمان
آخرین مطالب

یانیس واروفاکیس اجازه نمی‌دهد که دهانش را ببندند!

سیاست حجاب اجباری یک سیاستِ شکست خورده است

مهمترین مساله در کشور ما هنوز و همچنان آزادی و دمکراسی است.

تورم ۵۲.۳ درصدی ۱۴۰۲ رکورد ۸۰ سال اخیر را شکست!

نخل ها ایستاده میمیرند

چرا باید ثروتِ بی‌اندازه‌ی شخصی را محدود کرد؟