زمانبندی برای خاویر میلی نمیتوانست بهتر از این باشد: انتخابات برای پایان اکتبر برنامهریزی شده بود و بحران اقتصادی میتوانست شانس حزب او را به خطر بیندازد. حال, تزریق عظیم پول نقد ممکن است برخی از سرمایهگذاران را مطمئن کند، اما برای طبقه کارگر آرژانتین، آخرین توافق با ترامپ تنها یک مانور سیاسی بدبینانه دیگر در صف طولانی کمکهای مالی مشکوک به نظر میرسد. هشدار ترامپ مبنی بر اینکه بسته کمکی ممکن است در صورت پیروزی “یک سوسیالیست یا کمونیست” در انتخابات محقق نشود.
خاویر میلی Javier Milei، رئیس جمهور آرژانتین، در سفر اخیر خود به واشنگتن دلیلی برای جشن گرفتن داشت. در حالی که شهروندان آمریکایی با تعطیلی طولانی مدت دولت، اخراجهای گسترده در بخش دولتی و کاهش قریبالوقوع مزایای اجتماعی که میتواند میلیونها نفر را به فقر بکشاند، دست و پنجه نرم میکنند، دولت ترامپ ۲۰ میلیارد دلار برای نجات اقتصاد در حال ورشکستگی آرژانتین اختصاص داده است.
زمانبندی برای خاویر میلی نمیتوانست بهتر از این باشد: انتخابات برای پایان اکتبر برنامهریزی شده بود و بحران اقتصادی میتوانست شانس حزب او را به خطر بیندازد. حال, تزریق عظیم پول نقد ممکن است برخی از سرمایهگذاران را مطمئن کند، اما برای طبقه کارگر آرژانتین، آخرین توافق با ترامپ تنها یک مانور سیاسی بدبینانه دیگر در صف طولانی کمکهای مالی مشکوک به نظر میرسد. هشدار ترامپ مبنی بر اینکه بسته کمکی ممکن است در صورت پیروزی “یک سوسیالیست یا کمونیست” در انتخابات محقق نشود، انگیزههای سیاسی آشکار پشت انتقال برنامهریزی شده بودجه را برجسته میکند.
رهبری ایالات متحده معتقد است که این کمک مالی با هدف «آرام کردن بحران اقتصادی و کمک سیاسی به دستیابی به بهترین نتیجه ممکن برای دولت» انجام میشود. در نهایت، قرار است مایلی اصلاحات ساختاری بیشتری را پیش ببرد.» این را خولیو گامبینا از کمیته هماهنگی ملی سازمانهای بازنشستگان و مستمریبگیران جمهوری آرژانتین توضیح میدهد:
در اصطلاحات مالی بینالمللی، «اصلاحات ساختاری» یا «تعدیلات ساختاری» معمولاً به معنای ریاضت اقتصادی، خصوصیسازی و کاهش قابل توجه هزینههای اجتماعی و سایر برنامههای دولتی است.
برای مستمریبگیران آرژانتین، دوره تصدی مایلی تاکنون فاجعهبار بوده است. به لطف «تعدیلات ساختاری» او، مستمری بگیران کشور به طور متوسط ماهانه حدود ۳۸۵۰۰۰ پزو – حدود ۲۲۰ یورو – دریافت میکنند. این مبلغ زیر خط فقر است و همانطور که مطالعات نشان میدهد، تنها یک سوم مبلغ مورد نیاز برای تأمین نیازهای اولیه را نشان میدهد. تقریباً ۲۰ درصد از سالمندان در آرژانتین باید علاوه بر مستمری خود کار کنند تا بتوانند از پس مخارج زندگی برآیند. این کاهشها همچنین بر بیمه سلامت دولتی سالمندان (PAMI) تأثیر میگذارد، که دیگر ۱۰۰ درصد هزینههای داروهای لازم را پوشش نمیدهد – حتی با وجود اینکه کارگران آرژانتینی در تمام طول زندگی کاری خود به این برنامه حق بیمه پرداخت میکنند.
موسسه مطالعات سیاستگذاری، جایی که من کار میکنم، اخیراً جایزه سالانه حقوق بشرآرژانتین لتلیر-مافییت Letelier Moffitt خود را به سازمانهای بازنشستگان آرژانتین به دلیل مقاومتشان در برابر اقدامات ریاضتی اعطا کرد. این جایزه توسط مارکوس ولمن Marcos Wolman ، رهبر قدیمی این جنبش، از طرف آنها پذیرفته شد. او در ماه نوامبر نود ساله خواهد شد.
این درگیری با خاویر میلی آغاز نشد. ریشههای آن به اقدامات ریاضتی اوایل دهه ۱۹۹۰ برمیگردد. در حالی که ولمن و دو نماینده دیگر آرژانتینی این جایزه را در واشنگتن دریافت کردند، بقیه سازمان برای اعتراض هفتگی چهارشنبه خود در مقابل کنگره آرژانتین که اکنون در ۱۷۵۰مین سال خود است گرد هم آمدند.
این اعتراضات در حال حاضر با سرکوب شگفتآور و شدیدی روبرو شدهاند، به خصوص با توجه به سن اکثر شرکتکنندگان. یک دستورالعمل دولتی ۲۰۲۳ به نیروهای امنیتی که معمولاً وظیفه کنترل مرزها را بر عهده دارند، اجازه میدهد از گاز اشکآور و گلولههای لاستیکی برای پراکنده کردن تظاهرات استفاده کنند. بازنشستگانی که من با آنها صحبت کردم گزارش دادند که برخی از معترضان دیگرشان، ۸۰، ۸۵ و ۹۰ ساله، با باتوم مورد حمله قرار گرفتهاند.
با این حال، در دوران خاویر میلی، این اعتراضات چیزی فراتر از حقوق بازنشستگی است. اثرات منفی کاهشهای او به همین جا ختم نمیشود: برای مثال، اوایل امسال، رئیس جمهور پرداختهای حمایتی برای ۱۱۰،۰۰۰ فرد دارای معلولیت که نمیتوانند از طریق کار به سیستم کمک کنند را حذف کرد. قانون دیگری نیز افراد دارای معلولیت را از دسترسی یارانهای به حمل و نقل عمومی، درمانها و آموزش محروم کرد.
همه چیز برای سرمایهگذاران
این کاهش در هزینههای اجتماعی در واقع منجر به بهبود برخی از شاخصهای اقتصادی متعارف شد. به عنوان مثال، کسری بودجه قبلی پنج درصدی در سال ۲۰۲۳ به مازاد ۰.۳ درصدی در سال ۲۰۲۴ تبدیل شد. تورم به زیر ۴۰ درصد کاهش یافت. با این حال، این «بهبودها» به قیمت کاهش هزینههای آموزش، مسکن و حقوق بازنشستگی تمام شد.
پس از نتایج ضعیف حزب مایلی در انتخابات بوئنوس آیرس، سرمایهگذاران نگران شدند که رئیس جمهور ممکن است نتواند برنامههای ریاضتی بیشتر خود را اجرا کند. اما سپس دولت ایالات متحده وارد عمل شد: اسکات بسنت، وزیر خزانهداری، در اوایل اکتبر اعلام کرد که ایالات متحده یک خط مبادله ۲۰ میلیارد دلاری به بانک مرکزی آرژانتین ارائه خواهد داد. این اساساً به معنای مبادله دلار پایدار آمریکا با پزوهای بیثبات است. اسکات بسنت اندکی پس از آن اعلام کرد که رهبری ایالات متحده در حال بررسی دو برابر کردن این مبلغ به ۴۰ میلیارد دلار با استفاده از منابع خصوصی است.
با این حال، این تلاشهای مشترک دولت و بخش خصوصی، نگرانیهایی را نیز ایجاد میکند مبنی بر اینکه سرمایه گذاران میتوانند از بحران آرژانتین برای غارت منابع طبیعی این کشور سوءاستفاده کنند. گامبینا توضیح میدهد: «این فقط تعامل دولت آمریکا نیست، بلکه بخش خصوصی نیز در اقتصاد ایالات متحده مشارکت دارد. آنها به انرژی، زمین، آب آشامیدنی و مواد خام آرژانتین علاقهمند هستند.»
دولت ایالات متحده تنها نهاد غربی نیست که برای زنده نگه داشتن دستور کارخاویر میلی مداخله میکند. در ماه آوریل، صندوق بینالمللی پول (IMF) وام ۲۰ میلیارد دلاری را تصویب کرد – علاوه بر ۴۳ میلیارد دلاری که آرژانتین در حال حاضر بدهکار است.
آرژانتین سابقه طولانی با صندوق بینالمللی پول دارد و رسماً در سپتامبر ۱۹۵۶ به آن پیوسته است. توافق کمک آوریل، بیست و سومین بسته کمک مالی برای این کشور آمریکای لاتین بود که جایگاه آرژانتین را به عنوان بزرگترین وام گیرنده این نهاد تثبیت کرد. بیش از ۶۰ میلیارد دلاری که بوئنوس آیرس اکنون بدهکار است، تقریباً چهار برابر بدهی دومین وام گیرنده بزرگ صندوق بینالمللی پول، اوکراین جنگ زده، است.
صندوق بینالمللی پول کمک چندانی به مردم آرژانتین نمیکنند. گامبینا میگوید: “این پول به بانک مرکزی آرژانتین سرازیر میشود، اما در درجه اول به تسهیل فرار سرمایه کمک میکند.” به عنوان مثال، حمایت ایالات متحده احتمالاً راب سیترون، دوست و میلیاردر بسنت، مدیر صندوق پوشش ریسک و سرمایهگذار عمده در اوراق قرضه و سهام آرژانتین را به طور قابل توجهی ثروتمند میکند.
حامیان غربی انگیزههای سیاسی پشت این کمکهای مالی را پنهان نمیکنند. در سال ۲۰۲۰، مائوریسیو کلاور-کارونه، مشاور ترامپ در امور آمریکای لاتین و مدیر اجرایی سابق صندوق بینالمللی پول در ایالات متحده، صریحاً اظهار داشت: «هر کاری که ترامپ در صندوق بینالمللی پول انجام داد، برای حمایت از [رئیس جمهور محافظهکار وقت آرژانتین، مائوریسیو] ماکری و جلوگیری از بازگشت پرونیسم به کاسا روسادا طراحی شده بود.»
بدهیهای غیرقابل پرداخت
فراتر از فراهم کردن یک تقویت سیاسی برای انتخابات پیش رو، حمایت مالی از دولت آرژانتین بخشی از یک پروژه گستردهتر برای از بین بردن برنامههای اجتماعی است که توسط ترامپ، مایلی و سازمانهای بینالمللی مانند صندوق بینالمللی پول و بانک جهانی هدایت میشود.
اهدا پول توسط صندوق بینالمللی پول در گرو شرایط ویژه ای است که همان اقدامات ریاضتی معنی می دهد. این شرایط از زمانی که صندوق در سال ۲۰۱۸ مبلغ ۴۵ میلیارد دلار به این کشور ارائه داد، برنامههای تعدیل ساختاری آرژانتین را تعریف کردهاند. بر اساس تحلیلی از پروژه برتون وودز، بین انتخاب خاورمایلی در سال ۲۰۲۳ و تا کنون (۲۰۲۵)، هزینههای اجتماعی ۱۷ درصد کاهش یافت و برنامههای زیستمحیطی نیز کاهش یافتند.
در عین حال، پرداختها به طلبکاران منجر به کاهش ۲۱ درصدی بدهی ملی شد. در همین حال، بودجه امنیتی دولت افزایش یافت. نتیجه گیری صریح این مطالعه این بود: «این نشان دهنده سلسله مراتب اولویتها است: اول طلبکاران، بعد مردم و اکوسیستمها.»
ولمن، بازنشسته تقریباً نود ساله، در واشنگتن، گفت: «بدهی به صندوق بینالمللی پول یک عامل دائمی است که بر زندگی اقتصادی، اجتماعی و سیاسی کشور ما تأثیر میگذارد. این بدهی به سادگی قابل بازپرداخت نیست. صرف نظر از هرگونه تعدیل انجام شده، یک بدهی غیرقابل پرداخت است.»
به گفته این گروه از بازنشستگان، مدتهاست که آرژانتین باید به بدهی خارجی خود رسیدگی کند. این کشور نه تنها باید از وامهای جدید خودداری کند، بلکه باید بازپرداخت بدهیهای خود را به حالت تعلیق درآورد و تحقیقاتی در مورد منابع این وجوه انجام دهد تا مشروعیت آنها را تأیید کند.
برای بازنشستگان آرژانتینی مطلوب است که در این تلاش از گروههایی در ایالات متحده حمایت دریافت کنند. در نهایت، خزانههای دولتی آنها در زمان اقدامات ریاضتی، اخراجها و افزایش اقتدارگرایی خودشان برای حمایت از یک رئیسجمهور راستگرای ضعیف در خارج از کشور مورد استفاده قرار میگیرد.
نویسنده: Von Chris Mills Rodrigo
برگردان از اسپانیایی به آلمانی: Tim Steins



