دوشنبه ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۳ - ۰۹:۴۹

دوشنبه ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۳ - ۰۹:۴۹

سه شعر از منتشر نشده های شاملو

لالاي لاي لاي گل پونه لالاي لاي
بابات رفته دلم خونه لالاي لاي
بابات امشب نميآيد
گرفتن بردنش شايد لالاي لاي

لالاي لاي لاي گل آهن لالاي لاي
باباتو دشمنا كشتن لالاي لاي
نشون دشمنا اونه
دساشون غرقِ در خونه لالاي لاي

که میلادت…

که میلادت نزول خجستهی باران باد
بر تشنگی خاک
و طلوع آفتاب
بر سماجت ِ ظلمت، ی
شکوفهی تبسمی
بر لبان ِ دلتنگی
و جلوهی ستارهای
در مه گرفتگی این افق

(قطعه شعری است که احمد شاملو در تاریخ ۱۶ اردیبهشت ۱۳۶۸ برای تولد مسعود خیام نوشته است)

 

تآتر
شعر (تآتر) در واقع اداى احترام شاعر است به یک بوى هنرپیشه تآتر، که همان ایام در اوج کار نمایش بوده است. خانم لُرِتا، با نام کامل لرتا هایراپتیان تبریزى، متولد ۱۲۹۰ همسر زنده یاد عبدالحسین نوشین بود که تحصیلاتش را در رشته تآتر دانشگاه مسکو به پایان برده بود. فعالیت تآترى او از سال ۱۳۱۴ با نمایشنامه اتللو اثر شکسپیر و با ترجمه نوشین آغاز شد و بعدها در نمایش هائى همچون ازدواج به سبک ایتالیائى، ادیپ شهریار، اوژنى گرانده، بادبزن خانم ویندرمیر، پرنده آبى، تاجر ونیزى، توپاز، پیراهن ابریشمى، چراغ گاز، دو جلاد، سرگذشت وشمگیر، شنل قرمز، عشق و اتفاق، گناهکاران بى گناه، مستنطق و ولپن به ایفاى نقش پرداخت. مهارت او در بازى، دلیل اصلى شاملو است براى این که یکى از شعرهاى کوتاه و اثر گذار دوره جوانىاش را به این خانم هنرمند نثار کند. فعالیت سینمائى لرتا، از سال ۱۳۴۹ با فیلم (شب اعدام) به کارگردانى داوود ملاّپور آغاز شد و با آثارى همچون (هماى سعادت) محصول مشترک ایران و هند (۱۳۵۰) کارگردان فابى چاناکیا، احساس داغ به کارگردانى روبیک زادوریان (۱۳۵۰) معرکه به کارگردانى روبیک زادوریان (۱۳۵۰) باشرف ها، به کارگردانى قدرت الله بزرگى (۱۳۵۱) تختخواب سه نفره به کارگردانى نصرت کریمى (۱۳۵۱) و اسرار گنج دره جنّى اثر ابراهیم گلستان (۱۳۵۳) دوام یافت. که به جز دو کار آخرى یعنى تختخواب سه نفره و اسرار گنج دره جنى و نیز نخستین فیلم لرتا یعنى شب اعدام، هیچکدام آثارى قابل اعتناء نیستند و این به معنى آن است که سینما و فیلمفارسى هرگز ارزش واقعى بازیگرى مثل لرتا را نشناخت. بازى لرتا در فیلم تختخواب سه نفره و در نقش یک مادر شوهر سنتى، در کنار شهرزاد (کبرى سعیدى) که او هم بهترین بازى تمام عمر هنرى اش را در همین فیلم ثبت مى کند، آنچنان درخشان است که بازى هنرمندانه نصرت کریمى و ایرن در سایه قرار مى گیرد.
لرتا، این بانوى بزرگ تاریخ نمایش در ایران، سرانجام به سال ۱۳۶۶ شمسى در کشور اتریش و شهر زیباى (وین) چشم بر این جهان فروبست و خاطره بازى هاى درخشان اش، براى همیشه در یاد اهل هنر ماند. مى خوانیم کلام شاملو را در شعرى به یاد او:

تآتر
براى لرتا

پرده یک سو مى رود:
مرد زندانى
(که پشت معجر دیدارگاه استاده، طفل اش را تماشا مى کند)
در زیر لب گویاست:
– «کاش زندانیش مى کردند با من لحظه اى،
تا من در این زندان
ببوسم چشم هایش را!»
مرد مستحفظ که مى تابد سبیل اش را،
به خود آرام مى گوید:
– «بد نمى شد!»
پرده….

 

لالایی

 

لالای لای لای گل پونه لالای لای
بابات رفته دلم خونه لالای لای
بابات امشب نمیآید
گرفتن بردنش شاید لالای لای

لالای لای لای گل آهن لالای لای
باباتو دشمنا کشتن لالای لای
نشون دشمنا اونه
دساشون غرقِ در خونه لالای لای

 

بخواب آروم توی بستر لالای لای
مث آتیش تُو خاکستر لالای لای
که فردا شعلهور میشی
تو خونخواه پدر میشی لالای لای

بخش : شعر
تاریخ انتشار : ۲ مرداد, ۱۳۸۸ ۱۱:۲۹ ب٫ظ
لینک کوتاه
مطالب بیشتر

نظرات

Comments are closed.

بیانیه‌های هیئت‌ سیاسی‌ـ‌اجرایی

روز جهانی کارگر بر کارگران، زحمت‌کشان و پیکارگران راه سوسیالیسم خجسته و پیروز!

تدوام و استمرار مبارزۀ شما تکیه‌گاه و نقطه امید نیروهای چپ و عدالت‌خواه و دیگر نیروهای آزادی‌خواه برابری‌طلب ایران و جهان برای ساختن ایران و جهانی بهتر است؛ جهانی که در آن هیچ انسانی اسیر ولع سیری‌ناپذیر سرمایه و شرایط تحمیلی غول‌های بازار سرمایه نباشد، جهانی که  نظام غارتگر اقتصادی و اجتماعی و حاکمان مستبد دیگر قادر نباشند برای کسب سود و قدرت زندگی انسان‌ها را در جنگ و خونریزی بیهوده تباه کنند.

ادامه »
سرمقاله

روز جهانی کارگر بر همۀ کارگران، مزد‌بگیران و زحمتکشان مبارک باد!

در یک سالی که گذشت شرایط سخت زندگی کارگران و مزدبگیران ایران سخت‌تر شد. علاوه بر پیامدهای موقتی کردن هر چه بیشتر مشاغل که منجر به فقر هر چه بیشتر طبقۀ کارگر شده، بالا رفتن نرخ تورم ارزش دستمزد کارگران و قدرت خرید آنان را بسیار ناچیز کرده است. در این شرایط، امنیت شغلی و ایمنی کارگران در محل‌های کارشان نیز در معرض خطر دائمی است. بر بستر چنین شرایطی نیروهای کار در سراسر کشور مرتب دست به تظاهرات و تجمع‌های اعتراضی می‌زنند. در چنین شرایطی اتحاد و همبستگی نیروهای کار با جامعۀ مدنی و دیگر زحمتکشان و تقویت تشکل های مستقل کارگری تنها راه رهایی مزدبگیران است …

مطالعه »
سخن روز و مرور اخبارهفته

انتخابات ۸ درصدی!

اخباردور دوم انتخابات مجلس: روز جمعه ۲۱ اردیبهشت سال جاری, نتیجه انتخابات دور دوم مجلس در تهران اعلام گردید نماینده اول کلان شهر تهران با کسب ۲۶۹/۴۳  رای از حدود ۸ میلیون نفر واجدین شرایط رای دادن, یعنی با رای فقط ۲ درصد از مردم تهران به مجلس راه یافت. البته با احتساب ۵ درصد آرا باطله, مشارکت مردم تهران کمتر از  ۳ درصد بوده است.

مطالعه »
آخرین مطالب

چگونه زندانیان سیاسی ایران به سوی خودکشی سوق داده می شوند؟

خانواده اندام از ترس دستگیری از بردن دخترشان به بیمارستان یا مراکز درمانی برای برداشتن گلوله ها اجتناب کردند. مادر دالیا تمام ۲۵ ساچمه را از بدن دخترش در خانه خارج کرد. خانواده اندام از ترس دستگیری دختر نوجوان خود، او را به خانه یکی از بستگان نزدیک خود منتقل کردند. بعد از حدود دو هفته که وضعیت جسمانی او بهتر شد، به خانه خودشان بازگشتند.

برتری طلبی برهنه هندو!

این زشت ترین انتخابات از زمان استقلال بوده است. برتری طلبی آشکار هندو حزب حاکم بهاراتیا جاناتا (بی جی پی) ۱۷۰ میلیون شهروند مسلمان هند را علنا تحریم و از حق رای محروم کرده است. حزب در قدرت سال‌های اخیر را صرف سرکوب رسانه‌های منتقد و اپوزیسیون سیاسی کرده است تا یک پروژه اساساً ضد دموکراتیک و تبعیض گرایانه را پیش ببرد.

گرگهایِ وال استریت رژیم…

حالا شما تصور کنید جوان ۳۲ ساله که ۳بار زندان رفته و از همان زندان معامله کوکائین و مواد مخدر در بیرون از زندان را سازماندهی میکند و از همان زندان قمارخانه را اداره میکند با چه کسانی در ارتباط است.!!؟

زخم…

زخمی که بر تن می نشیند/ زخمی که روح را به صُلابه می کشد/ از هر جایِ بدن که خون فوران کند/ زخم است/ زخم یک دست/ زخم یک پا/ زخم نشسته بر قلب کودکی در غزه…

خطر اعدام قریب الوقوع آروین قهرمانی، شهروند یهودی در کرمانشاه!

یک منبع مطلع درخصوص وضعیت این زندانی به سازمان حقوق بشر ایران گفت: آروین قهرمانی دو سال پیش به اتهام قتل امیر شکری در یک دعوای گروهی بازداشت و به قصاص نفس محکوم شد. اکنون تا روز دوشنبه به خانواده وقت داده‌اند و اگر نتوانند رضایت بگیرند، حکم وی اجرا خواهد شد.

یادداشت
تظاهرات آتش بس در آمریکا

شعبده بازی بایدن بر روی جنگ غزه

ممکن است به اشتباه کسی را با تیر زد یا جایی را تصادفی بمباران کرد ولی امکان ندارد که دو میلیون نفر را تصادفی با قحطی و گرسنگی بکشید.
قحطی در غزه قریب الوقوع است و پیامدهای آنی و بلندمدت سلامتی نسلی را به همراه خواهد داشت.

مطالعه »
بیانیه ها

روز جهانی کارگر بر کارگران، زحمت‌کشان و پیکارگران راه سوسیالیسم خجسته و پیروز!

تدوام و استمرار مبارزۀ شما تکیه‌گاه و نقطه امید نیروهای چپ و عدالت‌خواه و دیگر نیروهای آزادی‌خواه برابری‌طلب ایران و جهان برای ساختن ایران و جهانی بهتر است؛ جهانی که در آن هیچ انسانی اسیر ولع سیری‌ناپذیر سرمایه و شرایط تحمیلی غول‌های بازار سرمایه نباشد، جهانی که  نظام غارتگر اقتصادی و اجتماعی و حاکمان مستبد دیگر قادر نباشند برای کسب سود و قدرت زندگی انسان‌ها را در جنگ و خونریزی بیهوده تباه کنند.

مطالعه »
پيام ها

دانشجویان آمریکایی در اعتراض به ادامه نسل کشی فلسطینیان توسط اسرائیل دانشگاه ها را به تصرف خود در آوردند!

سازمان فداییان خلق ایران(اکثریت)-حوزه آمریکا ضمن اعلام حمایت کامل از مبارزه دانشجویان و استادان در تمامی دانشگاه های آمریکایی شرکت کننده در این جنبش، به مقاومت نسل نوین دانشجویی درود میفرستد و برای ایشان در شکستن فضای تاریک تحمیل شده و تا موفقیت نهایی پیروزی آرزو می‌کند.

مطالعه »
بیانیه ها

روز جهانی کارگر بر کارگران، زحمت‌کشان و پیکارگران راه سوسیالیسم خجسته و پیروز!

تدوام و استمرار مبارزۀ شما تکیه‌گاه و نقطه امید نیروهای چپ و عدالت‌خواه و دیگر نیروهای آزادی‌خواه برابری‌طلب ایران و جهان برای ساختن ایران و جهانی بهتر است؛ جهانی که در آن هیچ انسانی اسیر ولع سیری‌ناپذیر سرمایه و شرایط تحمیلی غول‌های بازار سرمایه نباشد، جهانی که  نظام غارتگر اقتصادی و اجتماعی و حاکمان مستبد دیگر قادر نباشند برای کسب سود و قدرت زندگی انسان‌ها را در جنگ و خونریزی بیهوده تباه کنند.

مطالعه »
برنامه و اساسنامه
برنامه سازمان فدائیان خلق ایران (اکثریت)
اساسنامه
اساسنامه سازمان فدائیان خلق ایران (اکثریت)
بولتن کارگری
شبکه های اجتماعی سازمان
آخرین مطالب

چگونه زندانیان سیاسی ایران به سوی خودکشی سوق داده می شوند؟

برتری طلبی برهنه هندو!

گرگهایِ وال استریت رژیم…

خطر اعدام قریب الوقوع آروین قهرمانی، شهروند یهودی در کرمانشاه!

آنچه در هفته ۲۲ تا ۲۹ اردیبهشت گذشت…