جمعه ۴ اسفند ۱۴۰۲ - ۱۱:۴۶

جمعه ۴ اسفند ۱۴۰۲ - ۱۱:۴۶

فاجعه غزه و ظهور نئوفاشیسم ایرانی…

به طور کل این استنباط در جامعه شکل گرفته که حاکمیت در ایران  بخش های عمده مردم و جامعه مدنی را در سرنوشت خود مشارکت نمی دهد. تعامل دو- طرفه بین حاکمیت و مردم، دچار  مشکلاتی است. اگر فرصت برای مشارکت مردمی ایجاد نشود، طبیعتا احساس تعلق از بین رفته و باعث سرخوردگی وسیع ، بیگانگی، حتی ضدیت با حاکمیت در بعضی اقشار جامعه می شود.

در چهار هفته گذشته در عملیات نظامی اسرائیل، هزاران غیر نظامی فلسطینی کشته شده،  که بخشی از آنها زنان، کودکان و سالخوردگان هستند. صد ها هزار خانه مسکونی تخریب شده. بیمارستان ها، مساجد، کلیسا ها، و مدارس بمباران شدند. کمپین اسرائیل بیش از یک میلیون و نیم انسان را بی خانمان کرده، و تعداد ۵۷ روزنامه نگار و کارمند خبرگزاری ها (رویترز، الجزیره، و المیادین)، و بیش از ۱۰۸ امدادگر سازمان ملل را کشته است. اکثر ناظرین سازمان ملل و نهاد های حقوق بشری این تحولات را جنایت جنگی و یا جنایت علیه بشریت قلمداد کرده اند. عمق این جنایات، جهان را با پارادایم جدیدی روبرو کرده است.

قطع کردن آب، برق، دارو و غذا به جمعیت یک منطقه نه تنها غیر قانونی بوده، بلکه بوی نژادپرستانه می دهد. راندن اجباری مردم از مکانی به مکان دیگر، جنایت جنگی محسوب شده، چه برسد که این راندن جمعیتی، بوسیله آتش و بمباران صورت گیرد. تنبیه جمعی یا  collective punishment و کشتار وسیع غیر نظامیان یک ملیت به خصوص، به این معنی است که علیه کلیت یک مردم یا نژاد اقدام کرده اند و نه فقط یک نیروی مسلح متخاصم. بنابراین، نحوه عملکرد اسرائیل با کل مردم بی پناه غزه نوعی اقدام نژادپرستانه و فاشیستی تلقی می شود.

در پرتو تحولات اخیر، اقلیتی در اپوزیسیون در برخی محافل سیاسی ایران، ، نه تنها اعتراضی به این جنایات نداشته، بلکه روایت هایی در حمایت از جنایات جنگی اسرائیل  مطرح کرده اند. آنها حتی از حمله اسرائیل به بیمارستان های غزه نیز حمایت می کردند. این اقلیت با توجیه های فرهنگی و سیاسی معتقد است که اسرائیل می بایست مقاومت فلسطین را نابود کرده، به تجاوز و سلطه نظامی خود بر مردم فلسطین ادامه داده، و حتی آن ها را از سرزمین شان اخراج کند. بیان چنین روایت هایی از طرف این اقلیت، نشانگر جوانه زدن یک سپهر  نئوفاشیستی است. در ایدئولوژی و عملکرد صهیونیسم  زیونیسم –( Zionism ) شاخصه های نژادپرستانه و شوونیستی موجود است که  نئوفاشیسم محلی می تواند با آن ارتباط برقرار کند.

ولی چه عواملی باعث هموار کردن زمینه ظهور یک پارادایم فاشیستی جدید شده است؟

عواملی که شرایط منحصر به فردی را برای یک جریان فالانژ مساعد کرده است عبارتند از: استیصال سیاسی داخلی، عملکرد دوگانه دول غربی، هژمونی راست مدرن در حوزه عمومی، و چپ ستیزی فراگیر.

به طور کل این استنباط در جامعه شکل گرفته که حاکمیت در ایران  بخش های عمده مردم و جامعه مدنی را در سرنوشت خود مشارکت نمی دهد. تعامل دو- طرفه بین حاکمیت و مردم، دچار  مشکلاتی است. اگر فرصت برای مشارکت مردمی ایجاد نشود، طبیعتا احساس تعلق از بین رفته و باعث سرخوردگی وسیع ، بیگانگی، حتی ضدیت با حاکمیت در بعضی اقشار جامعه می شود. قانون انتخابات جدید که دو ماه پیش تصویب با تسلط جناحی از حاکمیت در مجلس تصویب و به تایید شورای نگهبان رسید به مشارکت مدنی کمکی نکرده، بلکه دست جناح افراطی حاکمیت را باز برای خالص سازی باز کرد.

از طرف دیگر، سیاست خارجی کشور در منطقه، به اندازه کافی برای مردم توجیه نمی شود. سرخوردگی، نارضایتی عمومی، قهر و استیصال سیاسی، طبیعتا زمینه ای رشد عوامل پاتولوژیک و نامناسب را ایجاد می کند.

در زمان پیدایش کشور اسرائیل، زمانیکه نیرو های تروریست صهیونیست (هاگانا، ایرگون، استرن گنگ،) به قتل عام فلسطینی ها پرداخته و باعث آوارگی آنها از سرزمین خوشان شدند، دول غربی، پدیده استعماری اسرائیل را در دوگانه کاذب «مدرن/عقب مانده» به دنیا معرفی می کردند. در یکی دو دهه اخیر نیز، دول غربی اسرائیل را در دوگانه کاذب «دموکراتیک/بنیادگرا» پشتیبانی می کنند.

نسبت به فاجعه غزه در یک ماهه گذشته، نه تنها دول غربی مانع هولوکاست غزه نشدند، بلکه آنها حمایت مادی و دیپلماتیک مستقیم از جنایات جنگی اسرائیل به عمل آوردند. در یک ماه گذشته، دولت آمریکا ۲ قطعنامه سازمان ملل برای آتش بس را وتو کرد،  اروپا نیز از آن سیاست حمایت کرد.

دول غربی حمایت از این فاجعه را در  سپهر مقابله با تروریسم و مقابله با «یهودی ستیزی» به مردم خود می فروختند. ارزش های لیبرال و حقوق بشر لیبرال قرار بود که جهانشمول باشد. به عبارتی، دول غربی در پروسه عملکردشان در این بزنگاه، باعث بروز یک بحران معنایی شده اند. سپهر لیبرال قرار بود که مانع و سدی در مقابل  فاشیسم و شوونیسم باشد، ولی این عملکرد دوگانه و غیر دموکراتیک، بستر مساعدی فراهم کرده که جریان نئوفاشیستی خود را توجیه کند.

در بخشی از اپوزیسیون، در مقابله با دستگاه نظری «راست سنتی»، جریانی به دامان «راست مدرن» پرتاب شده است. در یک دهه گذشته، بسیاری از نشریات در کشور، قرائت راستگرایی از تحولات تاریخی ارائه کرده، در تلاش است که نمادهای ضد – استعماری مثل میرزا کوچک خان جنگلی و دکتر مصدق را به نوعی تخریب نمایند. دستگاه فکری «راست نو» در اپوزیسیون، انقلاب ۵۷ را به نوعی انکار کرده، و آن را حاصل «توطئه چپ» معرفی می کند که آماج پروپاگاندای آنها شامل چپ ملی و چپ مذهبی نیز می شود.  راست مدرن، ریشه همه مشکلات تاریخی را به جریان چپ محول می کند. درصورتی که، فرآیند چپ در کشور هرگز در کرسی قدرت نبوده است. در عمل، راست مدرن فضا و زمینه مساعد برای ظهور  نئوفاشیسم شده است.

میراث هویتی این نئوفاشیسم در کجاست؟

بخاطر ترکیب متنوع و پلورالیستی جامعه ایران و بخاطر تمدن دیرپا و تاریخ غنی کشور، جامعه ایران پذیرای فاشیسم نبوده، ولی در قرن بیستم، از خارج با آن تماس پیدا  کرده است.

همواره قرائت های متفاوتی از سپهر ایرانشهری شکل گرفته است که الزاما شوینیست نبوده اند، و فقط به تاریخ باستانی ایران افتخار می ورزیده است. ولی حکومت رضا شاه، قرائتی فاشیستی از ایرانشهری/باستانگرایی داشت، و در عمل نیز، مدیریت کشور با اتکا به نیروهای قهریه (ارتش، شهربانی، پلیس سیاسی)، مکمل آن جهان بینی فاشیستی بود. علیرغم آنکه رضا شاه بوسیله برنامه استعماری بریتانیا به قدرت رسیده، برکنار شد و امتیاز نفت انگلیس را تمدید کرد، همانطور که در تاریخ به خوبی منعکس شده، رضا شاه از نظر شخصی به آلمان نازی کشش نشان می داد.

جامعه مدنی ایران، تمایل به فاشیسم پهلوی نداشت، فقط بطور موقت بوسیله قدرت نظامی به جامعه تحمیل شده بود. از شهریور ۱۳۲۰، تا کودتای نظامی ۱۳۳۲، با آزادی های نسبی نشریات و احزاب در جامعه مدنی، آن سپهر نفی شده، و کنار گذاشته شد.

در اواخر دهه ۲۰ و اوایل دهه ۳۰، در ایران حزبی تشکیل یافت با کپی از حزب نازی آلمان، به نام «سومکا». آنها یونیفرم سیاه و بازوبند را به تقلید استفاده می کردند، آرم شان نیز تقلیدی از سواستیکا نازیسم، نماد فر کیانی ایران باستان نقش بسته بود. در نهایت جریان سومکا از کودتای ۲۸ مرداد حمایت کرد.

حزب پان ایرانیست در اواخر دهه ۱۳۲۰ شکل گرفت، در رویکرد ایرانشهری اش، تمایلات شوونیستی دیده می شد، ولی در چارچوب فاشیسم قرار نمی گرفت. لوگویی که حزب پان ایرانیست برای بنر خود انتخاب کرده بودند، سمبلی بود نشانگر آنکه انسان ها با هم برابر نیستند. در مقایسه، حزب ملت ایران، در بستر کاملا متفاوتی از نهضت ملی نفت و دکتر مصدق حمایت کرد و به ائتلاف جبهه ملی پیوست.

در مقطعی از تاریخ ، دو قرائت کاملا متفاوت از «ملی گرایی» در مقابل هم قرار گرفتند. ملی گرایی پهلوی که عملکرد فاشیستی و قرائت شوونیستی از باستان گرایی  داشت، در مقابل ملی گرای نهضت ملی نفت (دکتر مصدق)، که مقوله «ملی» را بر اساس استقلال و مبارزه دموکراتیک ضد استعماری تعریف می کرد. شوونیسم ایرانی در مبارزات نهضت ملی نفت جایگاهی نداشت.

در نهایت، تقابل این دو رویکرد کاملا متفاوت «ملی گرایی»، در کودتای نظامی ۲۸ مرداد، متبلور شد. از کودتای ۲۸ مرداد تا انقلاب ۵۷ و به بعد، فضای روشنفکری جامعه ایران ادبیات و تمایلات کاملا ضد فاشیستی داشت. ولی اکنون بخاطر عواملی که در بالا ذکر شده، اقلیتی در اپوزیسیون فضای نا امیدی را تشدید کرده، نماد های  نو فاشیسم را ترویج می نمایند.  نئوفاشیسم، کشور ایران را در منطقه نمی بیند، و برای خود نسبت به کشور های منطقه برتری  شوونیستی  قائل است. فاشیسم نوظهور، با ساختار صهیونیسم، و جنبه های نژاد پرستانه آن می تواند ارتباط برقرار کند.  با تقویت مشارکت مدنی، می بایست که ریشه های رشد ارتجاع راست نو را  خشکاند.

تاریخ انتشار : ۱۲ آذر, ۱۴۰۲ ۶:۳۹ ق٫ظ
لینک کوتاه
مطالب بیشتر

نظرات

Comments are closed.

سخن روز

انتخابات! کدام انتخابات؟

با عنایت به این وضع و شرایط عملا موجود آنچه در ایران برگزار میشود فاقد حداقل شرایط برای شناخته شدن بعنوان یک انتخابات است. با تمام محدودیت ها و کنترل های نظام امنیتی و سیاسی انتخابی در کار نیست و دقیقا با استعاره از آقای خمینی « در این رژیم آزادی های فردی پایمال و انتخابات واقعی و مطبوعات و احزاب از میان برده شده اند.

مطالعه »
یادداشت

در مورد انقلاب بهمن ۵۷

اگر امروز شعار حق من کو، برقرار باد جمهوریت و همبستگی برای استقرار دموکراسی، از خواسته های مهم مردم شده که نشان از زنده بودن انقلاب ۵۷ و نیاز مبرم ترمیم آن توسط خود مردم دارد. اگر در این مبارزه زنان ایرانی در مبارزه علیه حجاب اجباری روسری خود را پرچم مبارزه قرار داده اند قبل از هر چیز بخاطر این است که در انقلاب تمامی زنان از هر قشری وارد صحنه شدند…..

مطالعه »
آخرین مطالب

پاس‌داشت زبان مادری، غنابخش تنوع و تکثر زبانی و فرهنگی است!

سازمان فداییان خلق ایران (اکثریت) با باور عمیق به مبانی حقوق بشر و قائم به ذات بودن این حقوق و با توجه به جایگاه تعیین‌کنندهٔ زبان مادری در هستی هر یک از آحاد بشر، تأمین و تضمین و تحقّق حق قانونی هر ایرانی در دست‌رسی و قوام ودوام بخشیدن به زبان مادری خود را از حقوق بنیادین بشر می‌داند و همۀ نیروهای میهن‌دوست و ترقی‌خواه کشور را به حمایت فعال از حق آموزش زبان مادری و حفظ و زنده‌داشت این میراث گران‌قدر ایرانی فرامی‌خواند.

ما در انتخابات غیر واقعی شرکت نمی کنیم

در جمهوری اسلامی، یک شورای انتصابی حکومتی تحت نام «شورای نگهبان» لیست کاندیدا هایی از حواریون و عوامل مطیع و وابسته به حکومت را در مقابل مردم قرار می دهد و از آنان می خواهد که فقط به این افراد گزینش شده حکومتی رای بدهند. آیا به این صحنه سازی مضحک و پر فریب می توان «انتخابات» نام نهاد؟

زبان مادری؛ بخشی از آزادی بیان

کانون نویسندگان ایران ضمن گرامی‌داشت این روز، همان‌گونه که در بند سوم منشور خود آورده است: «رشد و شکوفایی زبان‌های متنوع کشور را از ارکان اعتلای فرهنگی و پیوند و تفاهم مردم ایران می‌داند…» و خواهان آزادی زبان‌های مادری در ظرفیت و ابعاد گوناگون آن‌ها به‌ویژه در «عرصه‌ی چاپ و نشر و پخش آثار» است. هم‌چنین خواستار رهایی تمام کنشگران عرصه‌ی زبان مادری از زندان و تبعید و دیگر آزارها و فشارهاست.

سرمایه داری و دموکراسی

۴۰ سال سرمایه داری نئولیبرالیستی׳ و اندیشه‌های ضد دموکراتیکِ آن جوامع را در یک بحران ژرف و جدی سیاسی ـ اقتصادی فرو برده’ و دموکراسی را با خطرات و تهدید های جدی مواجه کرده است. روشن است که دموکراسی نیازمند شرایط مساعد اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی است. لازمه پدید آمدن این شرایط تنها در گرو مبارزات بی امان دموکراتیک احزاب و شخصیت های مترقی، سندیکاهای کارگری و جوامع مدنی می باشد.

رفیق سید فاخر شجری از میان ما رفت

رفیق سید فاخر شجری کادر مبارز و برجسته جنبش کارگری ایران و از یاران دیرین فدایی از میان ما رفت و خانواده، نزدیکان و رفقایش را به سوگ خود نشاند. پیش از هر سخنی، فقدان این یار وفادار زحمت‌کشان را به خانواده و بازماندگان او تسلیت می‌گوییم و یاد عزیزش را گرامی می‌داریم.

یادداشت

در مورد انقلاب بهمن ۵۷

اگر امروز شعار حق من کو، برقرار باد جمهوریت و همبستگی برای استقرار دموکراسی، از خواسته های مهم مردم شده که نشان از زنده بودن انقلاب ۵۷ و نیاز مبرم ترمیم آن توسط خود مردم دارد. اگر در این مبارزه زنان ایرانی در مبارزه علیه حجاب اجباری روسری خود را پرچم مبارزه قرار داده اند قبل از هر چیز بخاطر این است که در انقلاب تمامی زنان از هر قشری وارد صحنه شدند…..

مطالعه »
بیانیه ها

پاس‌داشت زبان مادری، غنابخش تنوع و تکثر زبانی و فرهنگی است!

سازمان فداییان خلق ایران (اکثریت) با باور عمیق به مبانی حقوق بشر و قائم به ذات بودن این حقوق و با توجه به جایگاه تعیین‌کنندهٔ زبان مادری در هستی هر یک از آحاد بشر، تأمین و تضمین و تحقّق حق قانونی هر ایرانی در دست‌رسی و قوام ودوام بخشیدن به زبان مادری خود را از حقوق بنیادین بشر می‌داند و همۀ نیروهای میهن‌دوست و ترقی‌خواه کشور را به حمایت فعال از حق آموزش زبان مادری و حفظ و زنده‌داشت این میراث گران‌قدر ایرانی فرامی‌خواند.

مطالعه »
پيام ها

باید یکی شویم و قلب‌مان را سرود و پرچم‌مان سازیم تا بهاران خجسته به ارمغان به میهن‌مان فراز آید!

کرامت و خسرو دو جوان روشنفکر انسان‌دوست چپ بودند و غم مردم فقرزدهٔ میهن و جهان به دل داشتند. آنان شیفتۀ جنبش فداییان خلق بودند. خسرو گلسرخی در وصیت‌نامه‌اش می‌نویسد: «من یک فدایی خلق ایران هستم و شناسنامه من جز  عشق به مردم چیز دیگری نیست … شما آقایان فاشیست‌ها که فرزندان خلق ایران را بدون هیج مدرکی به قتل‌گاه میفرستید، ایمان داشته باشید که خلق محروم ایران، انتقام خون فرزندان خود را خواهد گرفت». تاثیر ایستادگی جانانه آنان در برابر نظام حاکم و پشتیبانان جهانی آن موجی از شور و ایمان در جنبش فداییان پدید آورد

مطالعه »
بیانیه ها

پاس‌داشت زبان مادری، غنابخش تنوع و تکثر زبانی و فرهنگی است!

سازمان فداییان خلق ایران (اکثریت) با باور عمیق به مبانی حقوق بشر و قائم به ذات بودن این حقوق و با توجه به جایگاه تعیین‌کنندهٔ زبان مادری در هستی هر یک از آحاد بشر، تأمین و تضمین و تحقّق حق قانونی هر ایرانی در دست‌رسی و قوام ودوام بخشیدن به زبان مادری خود را از حقوق بنیادین بشر می‌داند و همۀ نیروهای میهن‌دوست و ترقی‌خواه کشور را به حمایت فعال از حق آموزش زبان مادری و حفظ و زنده‌داشت این میراث گران‌قدر ایرانی فرامی‌خواند.

مطالعه »
برنامه و اساسنامه
برنامه سازمان فدائیان خلق ایران (اکثریت)
اساسنامه
اساسنامه سازمان فدائیان خلق ایران (اکثریت)
بولتن کارگری
شبکه های اجتماعی سازمان
آخرین مطالب

پاس‌داشت زبان مادری، غنابخش تنوع و تکثر زبانی و فرهنگی است!

ما در انتخابات غیر واقعی شرکت نمی کنیم

زبان مادری؛ بخشی از آزادی بیان

سرمایه داری و دموکراسی

رفیق سید فاخر شجری از میان ما رفت

انتخابات! کدام انتخابات؟