نوزدە بهمن ۱۳۴۹ مترادف است با سیاهکل و آغاز جنبش چریکی فدائیان. پیروزی انقلاب ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ نقطه پایانی بود بر هشت سال مبارزه مسلحانه فدائیان علیه نظام شاهنشاهی پهلوی. نتیجه هشت سال جنگ چریکی برای فدائیان چیزی نبود جز کشته شدن بسیاری از فدائیان در این نبرد نابرابر.عده ای در درگیری با ماموران (ساواک) حافظ نظام شاهنشاهی، عده ای در پای چوبه دار و در تپه های اوین و عده ای نیز با خوردن سیانور و عده ای در زیر شکنجه جان خود را در این نبرد حزن انگیز از دست دادند. عده ای از پرسنل نظامی نیز بی آنکه نقشی در این میان داشته باشند، جان خود را از دست دادند.
انقلاب ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ فرصتی را برای ما فدائیان فراهم نمود تا به خود برگردیم و مروری به گذشته حجیم و کوتاه خود داشته باشیم. درس هایی آموختیم که تبلور جان بسیاری از رفقای فدائی در آن نقش بسته است. فرصتی بدست آمده بود تا گذشته چریکی خود را نقد کرده وآنرا در حافظه تارخ بایگانی سازیم. شتاب و تحولات انقلاب بهمن با حاکمیت روحانیون از یک سو و نیز نیروی گسیل شده به فدائیان با رهبران جوان و میانگین سنی زیر ۳۰ سال و البته با کمترین تجربه ودانش سیاسی. سه سال زندگی سیاسی ما فدائیان در ابتدای انقلاب مملو از حوادثی است که بعد از چهار دهه هنوز موضوع بحث درون ما فدائیان و چپ در کلیت خود است.
امروز نیم قرن از تولد سیاهکل می گذرد. نیم قرن تلاش بی پایان فدائیان برای ثبت خود در تاریخ مبارزاتی مردم . مبارزه برای دست یابی به عدالت اچتماعی، سوسیالیسم و زدودن چهره کریه فقر و نابرابری از جامعه. مبارزه ای که کماکان ادامه دارد وپایانی برای آن متصور نیست. ما فدائیان تنها توانستیم یک دهه از عمر پنجاه ساله خود را در بطن جامعه و در میان مردم خود باشیم، با آنان زندگی کنیم و از آنان بیاموزیم و به آنان بیاموزانیم. تجربه سه سال زندگی سیاسی در میان مردم دست آورد بسیار گرانبهایی برای ما فدائیان به ارمقان داشت. به جرات می توان گفت که تجربه این سه سال، راه گشای چهار دهه با یکدیگر بودن و یکدیگر را یافتن بود.
حدود سه سال پیش ولی اینبار نه همانند -سه سال اول انقلاب- بعد از یک دهه تلاش، مجموعه بزرگی از فدائیان یکدیگر را باز یافتن تا مجددا سنت دیرینه فدائیان که در پیوستگی شان تجلی می بخشید را در حزب چپ ایران (فدائیان خلق) زنده سازند. حزبی که آیینه سکندری است از نیم قرن تاریخ فدائیان.
فدائیان تاریخ زنده ی جنبش زحمتکشان و عدالت جویان مردم ایران هستند و رصالت ما، نسل اول فدائیان حفظ این سنت و سپردن آن به نسل بعد است.
آیینه سکندر جام می است بنگر تا بر تو عرضه دارد احوال ملک دارا
